[Ενστάσεις] Ενα χαμένο παιχνίδι

Μπορεί η ΕΡΤ να έκλεισε με μια αυταρχική (και αψυχολόγητη) κίνηση της κυβέρνησης, αλλά ήταν αδιαμφισβήτητο ότι όταν λειτουργούσε βρισκόταν στην πολιτική επιρροή των κυβερνώντων κομμάτων. Και η αμφισβήτηση της κυβερνητικής επιρροής από την αντιπολίτευση στην ουσία εκφραζόταν με διεκδίκηση αύξησης της δικής της επιρροής και όχι με την προβολή αρχών για πλουραλισμό, δεοντολογία και δημιουργικές προτάσεις.

Θα περίμενε κανείς, λοιπόν, ότι η διάδοχος ΝΕΡΙΤ θα απέφευγε τον εναγκαλισμό με την εξουσία. Οτι οι διοικήσεις της και το Εποπτικό Συμβούλιο θα είχαν μεν την κυβερνητική στήριξη, αλλά θα λειτουργούσαν χωρίς κωλύματα, χωρίς παρεμβάσεις και χωρίς συμβατικότητες. Και ότι από αυτό θα αποδεικνυόταν πως από ένα τεράστιο πολιτικό λάθος όπως το κλείσιμο της ΕΡΤ, μπορούσε τουλάχιστον να προκύψει ένας οργανισμός που θα ανταποκρινόταν στον προορισμό της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης: η άνοδος του πολιτιστικού επιπέδου του κοινού της.

Στην πορεία, αυτό φάνηκε ότι δεν είναι δυνατόν. Η λογική του Δημοσίου, στο οποίο είναι ενταγμένη και η ΝΕΡΙΤ, δίνει έμφαση στις προσλήψεις με μόρια, με κριτήρια υποτίθεται αντικειμενικότητας – αλλά υπάρχουν κριτήρια αντικειμενικότητας στις δημιουργικές δουλειές; Κανείς δεν σκέφτηκε, πουθενά δεν προβλέφτηκε η δημιουργία ενός οργανισμού που, τουλάχιστον στο δημιουργικό τμήμα του, τα κριτήρια θα ήταν ιδιωτικοοικονομικά. Και άρα, κατά κύριο λόγο, θα καλούνταν πρόσωπα να υλοποιήσουν συγκεκριμένα πλάνα προγράμματος, με στελέχη που τα ίδια θα επέλεγαν και με τη δυνατότητα της αντικατάστασης και των διευθυντικών στελεχών και όσων εργαζομένων κρίνονταν από το ανεξάρτητο Εποπτικό Συμβούλιο ότι δεν αποδίδουν. Και μόνο μια τέτοια προοπτική θα απωθούσε όσους δεν είχαν όραμα και φιλοδοξίες ενώ θα εξασφάλιζε ότι η κυβέρνηση και τα κόμματα θα έμεναν απέξω.

Αλλά τα πράγματα πήγαν από την πεπατημένη. Και τα αποτελέσματα, τραγικά. Υποκειμενισμοί, συγκρούσεις, μια ανέμπνευστη ρουτίνα, ένα πρόγραμμα που τραυλίζει. Και ασφαλώς αυτό που μπορεί να καταγγείλει η Ευρωπαϊκή Ενωση Ραδιοτηλεόρασης (EBU), γιατί δεν έχει λόγο για τα άλλα: κανόνες για τον διορισμό των εποπτών που καταστρατηγήθηκαν και διαδικασίες που δεν διασφαλίζουν την «ανεξάρτητη και πλουραλιστική σύνθεση των εποπτικών οργάνων της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης».

Υπάρχει όντως παρέμβαση; Πιθανόν, σε επίπεδο κεντρικού σχεδιασμού, η κυβέρνηση να αδιαφορεί – όχι από καλές προθέσεις, αλλά επειδή έχει άλλες προτεραιότητες. Αλλά, προφανώς, σε έναν νέο οργανισμό στον οποίο πλήθος κυβερνητικών (και όχι μόνο) στελεχών μπορούν να ασκήσουν πιέσεις, αυτές ασκούνται και με το παραπάνω. Το αποτέλεσμα είναι αναμενόμενο. Η ΝΕΡΙΤ πορεύεται προς την αναξιοπιστία, χωρίς πρόγραμμα, χωρίς ποιοτικά κριτήρια, σε ένα μοντέλο όπου ο καθένας για τον εαυτό του και ο Θεός εναντίον όλων. Και γι’ αυτό φταίει η κυβέρνηση, αλλά όχι μόνο η κυβέρνηση.