[Διαστάσεις] Μια επικίνδυνη γοητεία

Λένε ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή ενδιαφέρουν τον μέσο έλληνα αναγνώστη όσο και το Κυπριακό: δηλαδή καθόλου. Ισχυρίζομαι ότι αυτό είναι μια μεγάλη παρεξήγηση και ότι η περιοχή αυτή του κόσμου μπορεί να είναι τρομερά πολύπλοκη, αλλά έχει μια επικίνδυνη γοητεία. Θα προσπαθήσω να το τεκμηριώσω.

Εχουμε και λέμε. Η εισβολή των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ιράκ και η καταστροφή του ιρακινού κράτους, το 2003, είχαν ως αποτέλεσμα να ισχυροποιηθούν οι σιίτες, που στη χώρα αυτή αποτελούν την πλειοψηφία. Οσο τα αμερικανικά στρατεύματα παρέμεναν στη χώρα, συγκρατούσαν κάπως τους νικητές. Οταν έφυγαν, τον Δεκέμβριο του 2011, άρχισαν τα όργανα: με εντολές του σημερινού πρωθυπουργού, του Νούρι αλ Μαλίκι, έγιναν μαζικές συλλήψεις σουνιτών, οι οποίοι σταδιακά αποκλείστηκαν πλήρως από την πολιτική εξουσία. Και τι έκαναν; Εντάχθηκαν στην Αλ Κάιντα και κήρυξαν τον πόλεμο στη Δύση και τους δορυφόρους της.

Την ίδια ώρα, στη Συρία, η απροθυμία της Ουάσιγκτον να παρέμβει στον εμφύλιο πόλεμο υπέρ των ανταρτών – αφού ο σημερινός αμερικανός πρόεδρος, αντίθετα με τον προκάτοχό του, έχει μια αλλεργία στις στρατιωτικές επεμβάσεις – είχε ως αποτέλεσμα να υποχωρήσει το μετριοπαθές κομμάτι τους και να κυριαρχήσουν οι εξτρεμιστές. Για ένα διάστημα, οι τελευταίοι – σουνίτες κι αυτοί, που εδώ αποτελούν την πλειοψηφία – καταλάμβαναν τη μία πόλη μετά την άλλη. Τότε επενέβη στον πόλεμο το σιιτικό Ιράν, υπέρ του Ασαντ φυσικά, και οι ισορροπίες ανατράπηκαν.

Στη διάρκεια του πολέμου στο Ιράκ, ιρανοί πράκτορες εκπαίδευαν σιίτες μαχητές, οι οποίοι σκότωναν αμερικανούς και βρετανούς στρατιώτες. Στη διάρκεια του πολέμου στη Συρία, οι ίδιοι αυτοί μαχητές σκότωναν αντάρτες που υποστηρίζονταν από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Τώρα, ετοιμάζονται να κάνουν ακριβώς το αντίθετο: να αποπειραθούν να σταματήσουν την προέλαση των εξτρεμιστών στο Ιράκ και να εμποδίσουν την κατάρρευση του αμερικανόφιλου καθεστώτος.

Γιατί μας ενδιαφέρουν όλα αυτά; Επειδή δεν αντέχουμε την αγριότητα των μεθόδων που χρησιμοποιούν οι εξτρεμιστές του Ισλαμικού Κράτους στο Ιράκ και στο Λεβάντε, οι οποίοι διαχώρισαν τη θέση τους από την Αλ Κάιντα επειδή ήταν υπερβολικά… μετριοπαθής; Οχι μόνο, αφόρητα εγκλήματα κατ’ εφαρμογή του ισλαμικού νόμου γίνονται άλλωστε και σε άλλες χώρες. Εδώ όμως υπάρχουν δύο ιδιαιτερότητες. Πρώτον, στο πλευρό των φονταμενταλιστών πολεμούν και εκατοντάδες πολίτες από τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ισπανία, τη Βρετανία, τις Ηνωμένες Πολιτείες (η επικίνδυνη γοητεία που λέγαμε). Κάποια στιγμή, αυτοί θα επιστρέψουν στις χώρες τους. Και μάλλον δεν θα το ρίξουν στην κηπουρική ούτε θα γίνουν πιστοί θαμώνες της εκκλησίας.

Το δεύτερο και σημαντικότερο είναι ότι ο πόλεμος δεν θα περιοριστεί στη Συρία και το Ιράκ. Τα μέτωπα φτάνουν μέχρι τη Μεσόγειο. Οι συνέπειες από την τυχόν εγκαθίδρυση του περιβόητου χαλιφάτου θα γίνουν αισθητές στις δυτικές πρωτεύουσες. Θέλοντας και μη, ο Ομπάμα ετοιμάζει τα drones.