[Ανάλυση] Ο μήνας που θρέφει τους δώδεκα

Από μία πλευρά, η σμίκρυνση του ΠαΣοΚ το αδικεί. Το άλλοτε κόμμα – ή έστω κίνημα – εξουσίας της Μεταπολίτευσης έχει τα πιο πολιτικώς σκεπτόμενα στελέχη. Η αλήθεια είναι ότι οι ομάδες που είναι μονίμως στο Τσάμπιονς Λιγκ κάτι παραπάνω μαθαίνουν. Και έχουν, τέλος πάντων, άλλη στόφα.

Ολα αυτά αφορούν την επικαιρότητα των τελευταίων 72 ωρών. Μπορεί να συμφωνεί ή να διαφωνεί κανείς με το ΠαΣοΚ, αλλά από τη Χαριλάου Τρικούπη ή τα πέριξ έρχονται ιδέες και λοξές μπαλιές. Πρώτα ήταν ο Βαγγέλης Βενιζέλος. Αυτός είπε κάτι που δεν είναι αυτονόητο, αλλά θα ήταν ανόητο να το αγνοήσει κανείς. Αν το αποτέλεσμα της Ελιάς είναι κακό στις ευρωεκλογές πώς θα σταθεί μετά αυτή στην κυβέρνηση; Η πολιτική δεν επιδέχεται, βέβαια, ακαδημαϊκές προσεγγίσεις. Οταν λες κάτι τέτοιο, αυτομάτως όλοι καταλαβαίνουν ότι βάζεις δίλημμα. Ο πρόεδρος του ΠαΣοΚ επικρίθηκε. Οτι ροκανίζει το κλαδί του ιερού δέντρου της σταθερότητας. Οτι αυτοπαγιδεύεται – αλλά παγιδεύει μαζί και τη συμπολίτευση – επαναφέροντας ένα καδράρισμα των εκλογών του Μαΐου που ο ΣΥΡΙΖΑ το εγκατέλειψε γιατί απέτυχε να το επιβάλει: η Κουμουνδούρου τις ήθελε αρχικά να αποτελούν κριτήριο πολιτικής νομιμοποίησης της κυβέρνησης – «δημοψήφισμα» – αλλά μετά μαζεύτηκε.  

Παρ’ όλα αυτά ο Βενιζέλος είναι ειλικρινής και δεν έχει εντελώς άδικο. Το ερώτημα είναι γιατί η Χαριλάου Τρικούπη τα βάζει με τον Κώστα Σκανδαλίδη, που είπε και αυτός τα αυτονόητα – ότι δηλαδή με τις εκλογές τίθενται όλα επί τάπητος στο ΠαΣοΚ. Πόσο διαφορετικό είναι από αυτό που είπε ο Βενιζέλος; Είναι κομματάκι διαφορετικό, γιατί τοποθετεί την έμφαση στο κόμμα και όχι στην κυβέρνηση. Ωστόσο, είναι η άλλη όψη της ίδιας λογικής και ως τέτοια σκιαγραφεί ένα στοιχείο προσωπικού ωφελιμισμού στο δίλημμα που έθεσε ο Βενιζέλος.

Ο Σκανδαλίδης είπε κι άλλα για τα ευρύτερα πολιτικά. Για την ακρίβεια, επανέφερε ένα αίτημα του ίδιου του Βενιζέλου, που το ΠαΣοΚ όμως δεν μπόρεσε να το περάσει ούτε στην πρώτη ούτε στη δεύτερη προγραμματική συμφωνία με τη ΝΔ. Την απλή αναλογική. Το ήθελε και η ΔΗΜΑΡ. Το θέλουν όλα τα μικρότερα κόμματα. Είναι ένα ζήτημα που φέρνει σε δύσκολη θέση τον ΣΥΡΙΖΑ αν θέλει να είναι συνεπής με την παλαιά του γραμμή. Η αναλογική στις επόμενες εκλογές είναι ένας τρόπος να αποκατασταθεί η νομιμοποίηση των κομμάτων. Αρκεί ενισχυμένη πλειοψηφία – 200 ψήφων – για να αλλάξει ο νόμος Παυλόπουλου. Και αρκεί να κοπεί το μπόνους των 50 εδρών για να πάμε σε υψηλή αναλογικότητα. Αν κοπεί και το 3% πάμε σε απόλυτη αναλογικότητα, με την έννοια ότι θα μπουν οι πάντες στη Βουλή.

Αν υπάρχει μια σιωπηρή διαπραγμάτευση αυτή τη στιγμή μεταξύ ΝΔ και ΠαΣοΚ για το τι και το πώς μετά τις εκλογές, η κάθε πλευρά έχει ένα όπλο. Ο Σαμαράς – αν το παρατραβήξουν με το δίλημμα και του αρχίσουν διάφορα περί αλλαγής της κυβέρνησης για να συνεχίσουν να τη στηρίζουν – μπορεί να πάει σε βουλευτικές εκλογές. Το ΠαΣοΚ μπορεί πάλι να ζητήσει επισήμως απλή αναλογική παίζοντας με όλους τους υπόλοιπους και βάζοντας στη γωνία τη ΝΔ. Πρόκειται, βέβαια, σε αμφότερες τις περιπτώσεις για πυρηνικά όπλα με τον κίνδυνο της αμοιβαίας καταστροφής. Αλλος ένας λόγος για τον οποίο ο Ιούνιος θα είναι και πάλι – όπως το ’11, το ’12 και το ’13 – ο πιο ενδιαφέρων από τους 12 μήνες της ελληνικής πολιτικής.