Ο πόλεμος των καταλήξεων

Ποιο είναι το πρώτο πράγμα που σας έρχεται στο μυαλό όταν ακούτε τη λέξη Αμαζόνιος; Το μεγαλύτερο δάσος του κόσμου, το μεγαλύτερο σε υδάτινο όγκο ποτάμι της υφηλίου ή η μεγαλύτερη εταιρεία λιανικής πώλησης του Διαδικτύου; Αν θεωρείτε το ερώτημα ασήμαντο, δεν συμμερίζονται όλοι την άποψή σας: δεκάδες κυβερνήσεις και ορισμένες από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις του κόσμου συμμετέχουν αυτή την περίοδο σε μία, άγνωστη στον πολύ κόσμο αλλά εξαιρετικά σημαντική, συζήτηση σχετικά με το πώς θα επαναπροσδιοριστούν τα όρια του Ιντερνετ.

Πριν από λίγα χρόνια, ο όρος «οικόπεδο φιλέτο» μπήκε για τα καλά στο λεξιλόγιο του Νεοέλληνα, όταν ξέσπασε το σκάνδαλο της ανταλλαγής εκτάσεων του Δημοσίου με τη λίμνη Βιστωνίδα. Σήμερα μαθαίνουμε ότι αντίστοιχα «φιλέτα» – και μάλιστα πιο προσοδοφόρα – υπάρχουν και στον ψηφιακό χάρτη. Οι κυβερνήσεις της Βραζιλίας και του Περού ζητούν να απορριφθεί η αίτηση που υπέβαλε ο κολοσσός του ηλεκτρονικού εμπορίου Amazon για την απόκτηση ενός «φιλέτου» του κυβερνοχώρου: της κατάληξης .amazon.

Η αμερικανική εταιρεία – με έσοδα 61 δισ. δολάρια το 2012 – έχει ζητήσει τα δικαιώματα της λέξης Αμαζόνιος (Amazon), την οποία θέλει να χρησιμοποιήσει ως top-level domain name, δηλαδή ως κατάληξη της διεύθυνσής της στο Ιντερνετ. Η εταιρεία χρησιμοποιεί σήμερα την κατάληξη .com (www.amazon.com), αλλά τώρα ζητεί να μπορεί να δημιουργήσει σάιτ της μορφής www.books.amazon, www.music.amazon κ.λπ. Ωστόσο οι κυβερνήσεις των δύο κρατών της Νότιας Αμερικής τις οποίες διαρρέει ο ποταμός Αμαζόνιος υποστηρίζουν ότι κάτι τέτοιο θα εμπόδιζε τη χρήση αυτής της διεύθυνσης για την προώθηση ζητημάτων δημοσίου συμφέροντος, όπως η προστασία του περιβάλλοντος.

Δεν είναι όμως μόνον ο Αμαζόνιος. Δεκάδες ακόμη προτεινόμενες καταλήξεις διαδικτυακών διευθύνσεων έχουν προκαλέσει πόλεμο μεταξύ κυβερνήσεων, οργανώσεων, εταιρειών και ιδιωτών, φέρνοντας στην επιφάνεια το αναπάντητο έως σήμερα ερώτημα «ποιος κυβερνά το Διαδίκτυο;».

Μέχρι τώρα υπήρχε, ομολογουμένως, μια τάξη στις καταλήξεις των διευθύνσεων του Ιντερνετ, πολύ απλά διότι κανείς δεν είχε χρειαστεί να τσακωθεί για τον έλεγχό τους, αφού μπορούν να τις χρησιμοποιήσουν όλοι. Οι διαδικτυακές διευθύνσεις έχουν σήμερα 313 διαφορετικές καταλήξεις, εκ των οποίων περίπου 250 είναι κωδικοί κρατών (όπως .gr για την Ελλάδα). Ωστόσο το Ιντερνετ ετοιμάζεται να γυρίσει σελίδα, προχωρώντας στη μεγαλύτερη επέκταση των καταλήξεών του από τη δημιουργία του Παγκόσμιου Ιστού πριν από 30 χρόνια. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Διαδικτύου (ICANN), ο φορέας που διαχειρίζεται τις διευθύνσεις του Ιντερνετ, έχει δεχθεί περισσότερες από 1.900 αιτήσεις για περίπου 1.400 νέες καταλήξεις.

Η Amazon έχει υποβάλει δεκάδες αιτήματα, ζητώντας τον έλεγχο καταλήξεων όπως .shop, .song, .book και .kindle. Ωστόσο, η πιο αμφιλεγόμενη διεκδίκηση της εταιρείας είναι το ίδιο το όνομά της. Η Βραζιλία και το Περού υποστηρίζουν ότι μια ιδιωτική επιχείρηση δεν μπορεί να έχει τα δικαιώματα ενός ονόματος που ανήκει σε μια γεωγραφική περιοχή η οποία εκτείνεται στο έδαφός τους. «Το να επιτρέψουμε σε ιδιωτικές εταιρείες να κατοχυρώσουν γεωγραφικούς όρους ως καταλήξεις στο Ιντερνετ με σκοπό να ενισχύσουν τη στρατηγική μάρκετινγκ που εφαρμόζουν ή να ωφεληθούν οικονομικά δεν εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον», αναφέρεται σε ανακοίνωση του υπουργείου Επιστήμης και Τεχνολογίας της Βραζιλίας.

Την ίδια στιγμή, η Αργεντινή αντιτίθεται στην αξίωση της αμερικανικής εταιρείας πώλησης ρούχων Patagonia να της παραχωρηθεί η κατάληξη .patagonia, η οποία, ασφαλώς, παραπέμπει στο απαράμιλλου κάλλους οροπέδιο που βρίσκεται μεταξύ Αργεντινής και Χιλής.

Με λιγότερο πειστικό τρόπο η Κίνα αμφισβητεί την κατάληξη .shangrila, η οποία διεκδικείται από το ομώνυμο ξενοδοχειακό συγκρότημα. Το Πεκίνο υποστηρίζει ότι το όνομα Shangri-La ανήκει σε μια περιοχή της κινεζικής επαρχίας Γιουνάν. Ωστόσο η περιοχή αυτή ονομάστηκε έτσι το 2001 (πολύ μετά την ίδρυση του ξενοδοχείου), αντλώντας «έμπνευση» από το μυθιστόρημα «Χαμένος ορίζοντας» του βρετανού συγγραφέα Τζέιμς Χίλτον, το οποίο αναφέρεται σε έναν μυθικό τόπο με το όνομα Shangri-La.

Τον περασμένο Απρίλιο η συμβουλευτική επιτροπή του ICANN συνέστησε το πάγωμα των αιτήσεων για τις υπό αμφισβήτηση καταλήξεις. Η τελική απόφαση αναμένεται να ληφθεί τον προσεχή Ιούλιο. Πάντως, περίπου 150 από τις αιτήσεις που υποβλήθηκαν έχουν πάρει το πράσινο φως από τον οργανισμό και αναμένεται να δοθούν προς χρήση μέσα στο 2013.

e-Ενσταση της Ελλάδας για το μπάσκετ
Μεταξύ των χωρών που υπέβαλαν ενστάσεις για τις προτεινόμενες καταλήξεις του Ιντερνετ συγκαταλέγεται και η Ελλάδα, η οποία προσέφυγε εναντίον της παραχώρησης του όρου… «μπάσκετ» σε δύο αμερικανικές εταιρείες. Στο αίτημα της χώρας μας, το οποίο υποβλήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012, αναφέρεται ότι η κατάληξη .basketball πρέπει να κατοχυρωθεί στη Διεθνή Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης (FIBA) διότι «εκπροσωπεί την παγκόσμια κοινότητα του μπάσκετ».