Στο στόχαστρο των Ευρωπαίων

Μπορεί η Ευρωπαϊκή Ενωση ως θεσμός να μην περνά τις πιο λαμπρές της ημέρες, ωστόσο υπάρχουν ακόμη ορισμένα θέματα τα οποία παίρνει πολύ σοβαρά: για παράδειγμα, τα προσωπικά δεδομένα των ευρωπαίων πολιτών, όπως φάνηκε πρόσφατα μετά την αποκάλυψη του προγράμματος παρακολουθήσεων Prism της αμερικανικής NSA που θορύβησε τις κοινοτικές Αρχές. Στο στόχαστρο τώρα μπαίνει η Google, ο γίγαντας των διαδικτυακών αναζητήσεων, ο οποίος έχει κατηγορηθεί ουκ ολίγες φορές για πλημμελή προστασία δεδομένων των χρηστών του. Οι Αρχές Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων διαφόρων ευρωπαϊκών κρατών μαρκάρουν στενά την αμερικανική εταιρεία επιχειρώντας να βάλουν φρένο στις αμφιλεγόμενες πρακτικές που ακολουθεί: η Ισπανία την κατηγορεί για έξι παραβιάσεις της νομοθεσίας (επισύρουν χρηματικά πρόστιμα έως 1,5 εκατ. ευρώ), η Γαλλία τής έδωσε τρεις μήνες προθεσμία για να επανεξετάσει την πολιτική απορρήτου που έχει θεσπίσει και η Βρετανία διορία 35 ημερών για να διαγράψει τα δεδομένα που συνέλεξε παράνομα μέσω της υπηρεσίας Street View. Και σαν να μην έφταναν αυτά, η Google βρίσκεται υπό διερεύνηση στη Γερμανία, την Ιταλία και την Ολλανδία στο πλαίσιο μιας συντονισμένης εκστρατείας με στόχο να αναγκαστεί να προασπίσει αποτελεσματικά την ιδιωτικότητα των καταναλωτών.

Από τις αρχές του 2012, η Google συλλέγει και αντιπαραβάλλει τα δεδομένα των χρηστών που χρησιμοποιούν όλες τις υπηρεσίες της (YouTube, Gmail, Google+, Blogger κ.λπ.), πρακτική που συνάντησε την έντονη αντίδραση της ΕΕ. Η Κομισιόν ζήτησε από την εταιρεία να αναστείλει προσωρινά την εφαρμογή των νέων κανόνων. Η Google, όμως, δεν συμμορφώθηκε, υποστηρίζοντας ότι οι πρακτικές της είναι σύμφωνες με την ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Τον Οκτώβριο του 2012, η ΕΕ προειδοποίησε εκ νέου την Google ότι η πολιτική απορρήτου της δεν συμμορφώνονται με την κοινοτική οδηγία περί προστασίας δεδομένων και της έδωσε τέσσερις μήνες διορία για να την αλλάξει. Η προθεσμία πέρασε χωρίς η Google να κάνει το παραμικρό, προκαλώντας την μήνιν αρκετών ευρωπαϊκών υπηρεσιών.

Η ισπανική Αρχή Προστασίας Δεδομένων ανέφερε ότι η εταιρεία έχει διαπράξει έξι παραβάσεις του νόμου περί προσωπικών δεδομένων, οι οποίες τιμωρούνται με πρόστιμα έως 1,5 εκατ. ευρώ. Η Google συλλέγει ένα ευρύ φάσμα πληροφοριών σχετικά με τους χρήστες, μεταξύ άλλων ονόματα, φωτογραφίες, διευθύνσεις e-mail, αριθμούς τηλεφώνων και πιστωτικών καρτών και ιστότοπους που αυτοί επισκέπτονται. Η Ισπανία εκτιμά ότι καταναλωτές δεν γνωρίζουν πώς η Google συνδυάζει τα προσωπικά τους δεδομένα και σε ποιους τα διαθέτει (διαφημιστές, άλλες εταιρείες κ.ά.).

Εν τω μεταξύ, η γαλλική Αρχή Προστασίας Δεδομένων (CNIL) ζήτησε από την Google να δηλώσει πώς χρησιμοποιεί τα προσωπικά δεδομένα των χρηστών και για πόσο καιρό τα αποθηκεύει. Παράλληλα, ζήτησε από την εταιρεία να επιτρέπει στους χρήστες να αρνούνται τη συγκέντρωση και την ενοποίηση των πληροφοριών τους σε μία κεντρική βάση δεδομένων. Η Google αντιμετωπίζει χρηματικό πρόστιμο ύψους 150.000 ευρώ, και ένα δεύτερο πρόστιμο 300.000 ευρώ σε περίπτωση που δεν αναθεωρήσει την πολιτική απορρήτου εντός τριών μηνών.

Η CNIL επισημαίνει ότι οι χρήστες δικαιούνται να γνωρίζουν πώς χρησιμοποιούνται οι πληροφορίες τους προτού αποφασίσουν αν θα τις μοιραστούν. Επιπλέον, οι χρήστες πρέπει να ενημερώνονται πριν εγκατασταθούν στις συσκευές τους τα cookies που παρακολουθούν τους ιστότοπους που επισκέπτονται.

Στη Βρετανία, η Αρχή Προσωπικών Δεδομένων έδωσε στην Google διορία 35 ημερών για να διαγράψει τα δεδομένα που συνέλεξε παρανόμως μέσω των οχημάτων της υπηρεσίας φωτογραφικής απεικόνισης Street View. Τον Μάιο του 2010 είχε αποκαλυφθεί ότι τα οχήματα της Google υπέκλεπταν δεδομένα χρηστών του Διαδικτύου σε περισσότερες από 30 χώρες, μέσω οικιακών ασύρματων δικτύων. Η εταιρεία υποστήριξε ότι η συλλογή των δεδομένων έγινε «κατά λάθος» από έναν υπάλληλό της. Ωστόσο, έκθεση της Ομοσπονδιακής Επιτροπής Επικοινωνιών (FCC) των ΗΠΑ αποκάλυψε ότι η υποκλοπή ήταν σε γνώση των στελεχών της Google. Σε δηλώσεις της στο γερμανικό περιοδικό «Der Spiegel», η επίτροπος Δικαιοσύνης της ΕΕ Βίβιαν Ρέντινγκ είχε χαρακτηρίσει την Google «οργουελική συσκευή παρακολούθησης».

Στην Ελλάδα, η κυκλοφορία των φωτογραφικών οχημάτων της Google την άνοιξη του 2009 είχε προκαλέσει την παρέμβαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, η οποία τον Μάιο του ίδιου έτους απαγόρευσε τη λήψη φωτογραφιών για το Street View.