[Ενστάσεις] Χαρτιά τουαλέτας

Ηταν το σωτήριον έτος 1980. Η χρονιά που η Μόσχα, πρωτεύουσα της Σοβιετικής Ενωσης, κραταιάς ακόμη δύναμης του διπολικού γεωστρατηγικού παιχνιδιού την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, διοργάνωνε τους Ολυμπιακούς Αγώνες.  

Ο προϊστάμενός μου στη δουλειά όπου, φοιτητής, τα καλοκαίρια έβγαζα χαρτζιλίκι, ήταν κομμουνιστής, από τους ανθρώπους που πλήρωσαν ακριβά τις διακρίσεις του μετεμφυλιακού κράτους. Εγκλειστος από τα χρόνια του Εμφυλίου, είχε αποφυλακιστεί το 1962, συνελήφθη ξανά το 1967 και μόλις μετά το 1974 κατάφερε κάπως να οργανώσει τη ζωή του, αρχικά δουλεύοντας πλασιέ και, στη συνέχεια, αναλαμβάνοντας τη διεύθυνση του μικρού γραφείου της επιχείρησης στο κέντρο της Αθήνας. Στο μεταξύ είχε παντρευτεί, είχε και μια κόρη. Πιστός στην ιδεολογία του, διάβαζε μετά μανίας τους κλασικούς του μαρξισμού, επική ρωσική λογοτεχνία και, εκείνο το καλοκαίρι, επ’ ευκαιρία των Ολυμπιακών, ταξίδεψε στη Μόσχα των ονείρων του, με τη σύζυγό του. Οταν επέστρεψε ξεχείλιζε θαυμασμό για το σοσιαλιστικό θαύμα. Εκθείαζε με κάθε τρόπο τις κατακτήσεις της προόδου του σοσιαλιστικού στρατοπέδου, προσπαθώντας να πείσει και εμάς, τους πιτσιρικάδες, κάτι παλιόπαιδα που όλο του φέρναμε αντιρρήσεις και επιπλέον πιστεύαμε ότι το καθεστώς του στρατηγού Βιντέλα στην Αργεντινή (που κατά σύμπτωση πέθανε χθες) ήταν στυγνή δικτατορία – κάτι που το ΚΚΕ τότε, δέσμιο των σοβιετικών αναλύσεων και συμμαχιών, δεν παραδεχόταν.

Η σύζυγος του κομμουνιστή προϊσταμένου, όμως, δεν συμφωνούσε μαζί του. Και επειδή περνούσε κάθε μέρα από το γραφείο, στο σχόλασμα, για να φύγουν μαζί για το σπίτι, δεν έχανε ευκαιρία να του αποδομεί το όνειρο. Μια μέρα, η συζήτηση έπεσε πολύ χαμηλά:

«Δεν μπορεί να είναι παράδεισος μια χώρα στα μεγάλα ξενοδοχεία της οποίας το χαρτί τουαλέτας είναι σαν στρατσόχαρτο», είπε στον κομμουνιστή σύζυγο.

Ο άνθρωπος πικράθηκε πολύ. Πήρε ένα χαρτί κι ένα στυλό κι άρχισε να κάνει λογαριασμούς. Υστερα πήρε κι ένα κομπιουτεράκι κι άρχισε να κάνει ακόμη πιο σύνθετους λογαριασμούς. Κι ύστερα το πρόσωπό του φωτίστηκε:

«Μπορεί να είναι κακής ποιότητας το χαρτί τουαλέτας, αλλά κάπως έτσι δεν χρειάζεται να κοπούν εκατομμύρια δέντρα (είπε έναν αριθμό), κάπως έτσι συνεχίζουν να υπάρχουν χιλιάδες δάση» – είπε πάλι έναν αριθμό για να τονίσει τη βεβαιότητα ότι όπου έχουν καλό χαρτί  συντελείται οικολογική καταστροφή.

Θυμήθηκα με νοσταλγία και αγάπη τον καλό εκείνον άνθρωπο όταν διάβασα την είδηση για την έλλειψη χαρτιού τουαλέτας στη Βενεζουέλα. Και σκέφτηκα ότι για την πολιτιστική αυτή καταστροφή δεν διάβασα ούτε ένα απολογητικό σημείωμα από τον χώρο που είχε επενδύσει στον ριζοσπαστισμό του καθεστώτος Τσάβες. Τι έχει συμβεί; Τελείωσαν οι συνεπείς, αγνοί αριστεροί ιδεολόγοι;