[Ιστορίες] Ασχημες λέξεις όμορφα καίγονται

Η συζήτηση είναι παλιά, περιοριζόταν όμως ανέκαθεν σε έναν στενό κύκλο ανθρώπων, αριστερής κατά κανόνα κουλτούρας, που επέμεναν πως κανένας άνθρωπος δεν είναι «παράνομος», κανένας άνθρωπος δεν είναι «λαθραίος» – χωρίς στην πραγματικότητα να ακούει κανείς. Μέχρι τις 2 Απριλίου, οπότε το Associated Press ανακοίνωσε πως «εφεξής δεν εγκρίνει τη χρήση του όρου “λαθρομετανάστης” ή τη χρήση του “παράνομος” για την περιγραφή ενός ανθρώπου».

Το διεθνές ειδησεογραφικό πρακτορείο καλούσε τους συντάκτες του να χρησιμοποιούν το επίθετο «παράνομος/η» μόνο για την περιγραφή πράξεων – «παράνομη μετανάστευση». Αντί του εύκολου και μάλλον τεμπέλικου «λαθρομετανάστες», τους συνιστούσε να μιλούν για «μετανάστες που ζουν ή εισήλθαν στη χώρα παράνομα ή χωρίς νόμιμη άδεια». Και όταν αναφέρονται σε κάποιον συγκεκριμένο άνθρωπο, να είναι όσο το δυνατόν πιο ακριβείς: «Να προσδιορίζετε, όποτε είναι εφικτό, πώς εισήλθε παράνομα στη χώρα και από πού. Διέσχισε τα σύνορα; Παρέμεινε και μετά τη λήξη της βίζας του; Τι εθνικότητας είναι;».

Το Associated Press ουσιαστικά αποδεχόταν έτσι τα επιχειρήματα ακτιβιστών, όπως ο βραβευμένος με Πούλιτζερ δημοσιογράφος Χοσέ Αντόνιο Βάργας, πως ο όρος «λαθρομετανάστης» απανθρωπίζει και περιθωριοποιεί εκείνον που επιχειρεί να περιγράψει· και επιτρέπει σε ένα και μοναδικό γεγονός που συνέβη στη διάρκεια της ζωής του να καθορίσει το πώς θα περιγράφεται για το υπόλοιπο της ύπαρξής του.

Στις 23 Απριλίου, ήρθε η σειρά των «Νιου Γιορκ Τάιμς» να ανακοινώσουν πως δεν απαγορεύουν μεν ρητά τον όρο «λαθρομετανάστης», αλλά αποθαρρύνουν πλέον τη χρήση του, καλώντας τους συντάκτες τους να «εξετάζουν όποτε είναι δυνατό εναλλακτικές λύσεις, ώστε να εξηγούν τις συγκεκριμένες συνθήκες του εν λόγω ανθρώπου ή να επικεντρώνονται στις πράξεις του».

Μια εβδομάδα αργότερα, την Πρωτομαγιά, οι «Λος Αντζελες Τάιμς» ανήγγειλαν πως εφεξής δεν θα χρησιμοποιούν ούτε τον όρο «μετανάστης χωρίς χαρτιά» – γιατί ούτε αυτός «υπηρετεί τον στόχο της ακρίβειας· επιπλέον, είναι συχνά αναληθής, όπως στην περίπτωση μεταναστών που διαθέτουν διαβατήριο ή άλλα έγγραφα αλλά όχι βίζα σε ισχύ».

Πολύ κακό για το τίποτα, θα πουν πολλοί. Η γνωστή Αμερική με την εμμονή της στην πολιτική ορθότητα, θα πουν άλλοι. Οι εφημερίδες και τα ειδησεογραφικά πρακτορεία δεν είναι λεξικά, θα επισημάνουν οι λεπτολόγοι. Είτε το θέλουν είτε όχι, όμως, η συζήτηση δεν γίνεται πια λαθραία.