[Κιόσκι] Η οκνηρία της Αριστεράς

Κανονικά, σε μια χώρα στην οποία κάποτε χρειάστηκαν 23 ολόκληρες ψηφοφορίες για να εκλεγεί Πρόεδρος δεν θα έπρεπε να μας εκπλήσσει τίποτα. Ακόμη και για τον Σάντρο Περτίνι, τον Πρόεδρο που εξελέγη με το «σοβιετικό» 86%, οι κάλπες στήθηκαν 16 φορές. Και όμως, στο πλούσιο βιογραφικό των πολιτικών παραδοξοτήτων της η Ιταλία κατάφερε να προσθέσει ακόμη μία: τη συντριβή της Αριστεράς παρά το γεγονός ότι για πρώτη φορά στην ιστορία όλοι οι υποψήφιοι πρόεδροι προέρχονταν από τον δικό της χώρο. Οι πανηγυρισμοί του κομμουνιστοφάγου Σίλβιο Μπερλουσκόνι για την εκλογή του πρώην κομμουνιστή Τζόρτζιο Ναπολιτάνο δεν είναι παράδοξοι – εξηγούνται. Αυτό που φαίνεται δύσκολο να εξηγηθεί είναι ο λόγος για τον οποίο έπειτα από μόλις τρεις ημέρες και έξι ψηφοφορίες, το Δημοκρατικό Κόμμα βγήκε τσακισμένο από την αίθουσα της ιταλικής Βουλής, ο λόγος για τον οποίο όχι μόνο δεν εκμεταλλεύτηκε τη θέση ισχύος στην οποία βρισκόταν αλλά συμπεριφέρθηκε σαν ιδανικός αυτόχειρας. Η παραδοξότητα αποκτά μια ιλαροτραγική διάσταση αν σκεφτεί κανείς ότι η αριστερά έχει ισχυρή παρουσία σχεδόν σε όλους τους τομείς της ιταλικής κοινωνίας – από την οικονομία και τον πολιτισμό έως τα μέσα ενημέρωσης. Ο Κούρτσιο Μαλτέζε της Repubblica αναζητεί μια απάντηση: τι σχέση έχει αυτή η υγιής Αριστερά που συναντά κανείς καθημερινά στην πραγματική χώρα με αυτούς τους τύπους που μισούν ο ένας τον άλλον εδώ και είκοσι χρόνια και είναι ικανοί για οποιαδήποτε προδοσία και οποιονδήποτε συμβιβασμό προκειμένου να ικανοποιήσουν τις φιλοδοξίες τους αλλά κυρίως να ψαλιδίσουν τις φιλοδοξίες των συντρόφων τους;

ΑΥΤΟΣ Ο ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ίντριγκας και δολοπλοκίας που αφήνει ορφανούς τους ανθρώπους του είναι μόνο η μια όψη του προβλήματος. Η άλλη είναι το τεράστιο έλλειμμα ιδεών, η ανυπαρξία μιας ελκυστικής πρότασης. Στην προεκλογική Ιταλία, ο δεξιός Μπερλουσκόνι ξιφουλκούσε κατά του Βερολίνου και ο λαϊκιστής Γκρίλο κατά του πολιτικού συστήματος. Αλλά ο Μπερσάνι δεν είχε να αντιτάξει τίποτε περισσότερο από τη νίκη του στις εσωκοκομματικές εκλογές. Η αμηχανία, όμως, δεν είναι μόνο ιταλική. Οπως υπενθυμίζει ο Ντανιέλ Κον-Μπεντίτ στη Monde, στη Γαλλία η Δεξιά φλερτάρει με τα άκρα και κατεβαίνει στους δρόμους, στις Ηνωμένες Πολιτείες παραδίδεται στον συντηρητικό νεοφιλελευθερισμό, στη Βρετανία βρίσκει στην ενωμένη Ευρώπη τον εχθρό που αναζητούσε. Και πώς απαντά η Αριστερά; Οταν γίνεται επιθετική και αμετροεπής, όπως η Αριστερά του Ζακ-Λικ Μελανσόν στη Γαλλία, χάνει το ηθικό της πλεονέκτημα. Οταν κυβερνά ή φιλοδοξεί να κυβερνήσει αδυνατεί να παρουσιάσει μια πολιτική ανοικτή στο μέλλον. Είτε στη μία είτε στην άλλη περίπτωση, το βασικό πρόβλημά της δεν είναι η αμηχανία της. Είναι η οκνηρία της. Περισσότερο από τις ίντριγκες, την αμήχανη σιωπή ή την αμετροέπεια είναι αυτή η οκνηρία που εξηγεί γιατί μπορείς να έχεις όλους τους άσους στα χέρια σου και στο τέλος να σηκωθείς από το τραπέζι χαμένος.