Αθλητικός αυτισμός

Ο ναζιστικός χαιρετισμός του παίκτη της ΑΕΚ Γιώργου Κατίδη, θα δοκιμάσει τώρα τα αντιρατσιστικά αντανακλαστικά της κοινωνίας μας. Η αθλητική του τιμωρία πρέπει να είναι παραδειγματική. Η – πιθανή – άγνοιά του για την έννοια αυτής της κίνησης δεν αποτελεί ελαφρυντικό. Αναδεικνύει όμως για μία ακόμη φορά, μετά και το ρατσιστικό σχόλιο της άλτριας Βούλας Παπαχρήστου στο twitter, το έλλειμμα παιδείας στο χώρο του πρωταθλητισμού.

Άνθρωποι από το περιβάλλον και των δύο νέων (προπονητές και συναθλητές) προσπάθησαν να τους δικαιολογήσουν επικαλούμενοι την ηλικία τους. Ο Κατίδης είναι 20 ετών, η Παπαχρήστου 23. Το πρόβλημα όμως δεν βρίσκεται στην όποια ανωριμότητά τους. Αλλά στο ότι από τότε που μπήκαν στο γύψο του πρωταθλητισμού αυτοί – και αρκετοί άλλοι νέοι αντίστοιχα – ακολουθούν μια μονοδιάστατη ζωή, με εμπειρίες συμπυκνωμένες μόνο στις ρανίδες του ιδρώτα τους.

Η εθνική μας χρεοκοπία στο κομμάτι του ερασιτεχνικού αθλητισμού είναι ότι δεν καταφέραμε να τον συνδέσουμε με το εκπαιδευτικό μας σύστημα. Οι μαθητές καλούνται να κάνουν τα πρώτα τους αθλητικά βήματα σε ιδιωτικούς συλλόγους, αφού στα περισσότερα δημόσια σχολεία δεν υπάρχει κατάλληλη υποδομή. Τουλάχιστον στο χώρο του στίβου, τον οποίο γνωρίζω καλύτερα ως ενεργός αθλητής, διαμορφώνεται μια αρρωστημένη σχέση εξάρτησης ανάμεσα σε αθλητή- προπονητή- Πολιτεία. Ο αθλητής- μαθητής αναζητά τις διακρίσεις για να διευκολύνει με τη μοριοδότηση την εισαγωγή του σε κάποια πανεπιστημιακή σχολή. Ο προπονητής πιέζει τον αθλητή γιατί η διάκριση φέρνει βαθμούς στο σύλλογο βάσει των οποίων χρηματοδοτείται από την οικεία ομοσπονδία. Η ομοσπονδία με τη σειρά της όσο περισσότερους συλλόγους και αθλητές έχει μπορεί να δικαιολογεί πιο εύκολα τους φουσκωμένους της προϋπολογισμούς.

Έχω γνωρίσει πολλά ταλέντα από το χώρο του στίβου που στα τελευταία μαθητικά τους χρόνια επένδυαν μόνο στην προπόνηση και όχι στη γνώση. Οι περισσότεροι, μια δεκαετία αργότερα, έχουν εγκαταλείψει τον αθλητισμό καμμένοι από τις προπονητικές υπερβολές, χωρίς άλλα εφόδια για να σταθούν σε μία ούτως ή άλλως σαθρή αγορά εργασίας.

Τόσα χρόνια οι συζητήσεις τους, τα ενδιαφερόντά τους, όλη τους η καθημερινότητα, εστίαζε μόνο στο αθλητικό κομμάτι. Όσο είναι εγκλωβισμένοι στο καλούπι της επίδοσης ζουν σε μια ψευδαίσθηση καταξίωσης. Ένας τραυματισμός όμως, ή η οικονομική δυσχέρια και η ανάγκη για επιβίωση τους επαναφέρουν στη σκληρή πραγματικότητα. Εδώ, ο αθλητικός αυτισμός τους δεν τους επιτρέπει να εξελιχθούν. Δεν είναι απλά μη ανταγωνιστικοί. Είναι και σε μεγάλο βαθμό απαίδευτοι.

Λύση δεν είναι η κατάργηση των συλλόγων ή η απομάκρυνση των παιδιών από τον αθλητισμό. Όπως λύση στις περιπτώσεις των Κατίδη και Παπαχρήστου δεν είναι οι αφορισμοί. Ο εξευτελισμός και η υποτίμηση δεν εκπαιδεύουν, αλλά απομονώνουν. Υπάρχουν αθλητές που έχουν καταφέρει να συνδυάσουν υψηλές επιδόσεις με σπουδές ή επαγγελματική καριέρα. Αποτελούν όμως τις εξαιρέσεις. Το πλαίσιο λειτουργίας των ερασιτεχνικών πρωταθλημάτων και η ανύπαρκτη διασύνδεση αθλητισμού και εκπαίδευσης αποτρέπει κι άλλους αθλητές να ακολουθήσουν τον ίδιο δρόμο. Κάποια στιγμή η Πολιτεία πρέπει να ασχοληθεί με αυτό το ζήτημα. Μέχρι τότε, παράλληλα με την επιβολή αθλητικής τιμωρίας, ας βρεθεί κάποιος να εξηγήσει με νηφαλιότητα στον Κατίδη το ατόπημά του και ας ελπίζουμε ότι μέσα στη δίνη της σκέψης του ο νεαρός ποδοσφαιριστής θα τον καταλάβει.