Οταν η Αρετή ντύθηκε Μανωλιός

Πώς δένουν ο κρητικός πεντοζάλης και η ελληνική λεβεντιά με το βιεννέζικο βαλς και την αυστριακή πόλκα; Και οι θεατές της λαμπερής αίθουσας του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης με τους ορθίους τής… πλατείας συσσιτίου των Αγίων Πάντων;

Ολα τα καταφέρνει «Η Κρητικοπούλα», η κωμική όπερα του διεθνούς και «ολυμπιακού» κερκυραίου συνθέτη Σπύρου Σαμάρα (1861-1917) που μεταφέρει η Εθνική Λυρική Σκηνή στη Θεσσαλονίκη. Μια πρόγευση πήραν ήδη οι Θεσσαλονικείς την περασμένη Παρασκευή 16 και Κυριακή 18 Νοεμβρίου στην Πλατεία Αγίας Σοφίας αλλά και στον χώρο του συσσιτίου της γειτονιάς των Αγίων Πάντων, όπου «Η Κρητικοπούλα» συστήθηκε από τους ερμηνευτές της με ένα πιάνο.

Ολόκληρη η εν πολλοίς άγνωστη όπερα του συνθέτη του Ολυμπιακού Υμνου («Αρχαίο πνεύμα αθάνατο…») παρουσιάζεται από απόψε έως και την Κυριακή 25 Νοεμβρίου στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, από τη Συμφωνική Ορχήστρα του Δήμου Θεσσαλονίκης.

Γραμμένη το 1916, όταν ο Κερκυραίος Σπυρίδων-Φιλίσκος Σαμάρας είχε ήδη επιστρέψει στην Ελλάδα ύστερα από 20χρονη καριέρα στο Παρίσι, στο Μιλάνο, στη Φλωρεντία και στο Βερολίνο, «Η Κρητικοπούλα» πρωτοπαρουσιάστηκε παρουσία του Ελευθέριου Βενιζέλου στο Δημοτικό Θέατρο Αθηνών.

Εκτοτε «χάθηκε», ενώ ο Σπύρος Σαμάρας πέθανε έναν χρόνο μετά. Οι παρτιτούρες εντοπίστηκαν πρόσφατα και «Η Κρητικοπούλα» παραστάθηκε από την Εθνική Λυρική Σκηνή στο πλαίσιο και του γιορτασμού των 150 χρόνων από τη γέννηση του συνθέτη.

Η υπόθεση διαδραματίζεται στην ενετοκρατούμενη Κρήτη, όμως θεωρείται ότι αφορμή για τη σύνθεσή της στάθηκαν οι κρητικές επαναστάσεις στα τέλη του 19ου αιώνα, η ίδρυση της Κρητικής Πολιτείας και, τελικά, η ένωση της μεγαλονήσου με την υπόλοιπη Ελλάδα μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους του 1912-13. Κεντρικό πρόσωπο είναι η όμορφη Αρετή, η οποία ντύνεται Μανωλιός για τις ανάγκες του αγώνα και επιτυγχάνει έτσι να αποσπάσει από τον ενετό δούκα της Κρήτης προνόμια για τους συμπατριώτες της. Σε αυτό το φόντο ξετυλίγεται ένα γαϊτανάκι από αισθηματικές ιστορίες…