Οι ιδιώτες μπαίνουν στα λιμάνια

Μετά τα μέσα Φεβρουαρίου θα αρχίσει το μπαράζ των αποκρατικοποιήσεων στα λιμάνια της χώρας και ειδικά στα μεγαλύτερα από αυτά, οι εμπορικές δραστηριότητες των οποίων θα παραχωρηθούν σε ιδιώτες. Σύμφωνα με τα κυβερνητικά σχέδια, σταθμοί εμπορευματοκιβωτίων, σταθμοί μεταφόρτωσης, προβλήτες κρουαζιέρας, ξενοδοχειακές υποδομές, ναυπηγοεπισκευαστικοί χώροι, ενεργειακές υπηρεσίες, μαρίνες αλλά και ότι σχετίζεται με το real estate (ξενοδοχεία, χώροι αναψυχής και εστίασης και εμπορικά κέντρα) θα δοθούν με τη μέθοδο της παραχώρησης σε ιδιώτες επενδυτές. Αυτό προκύπτει από χθεσινές δηλώσεις του υπουργού Ναυτιλίας Κωστή Μουσουρούλη, ο οποίος διευκρίνισε ότι για την κυβέρνηση, η κυρίαρχη μορφή των αποκρατικοποιήσεων στα λιμάνια θα είναι οι παραχωρήσεις, χωρίς βεβαίως να αποκλείεται και η πιθανότητα πώλησης πακέτου μετοχών σε ιδιώτες επενδυτές.

Το ΤΑΙΠΕΔ (Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου) θα έχει έτοιμες τις προτάσεις του για τον τρόπο αξιοποίησης των λιμανιών στα μέσα Φεβρουαρίου και αμέσως μετά θα αρχίσουν οι σχετικές διαγωνιστικές διαδικασίες. Μέχρι στιγμής πάντως έχει εκδηλωθεί, έστω και ανεπίσημα, επενδυτικό ενδιαφέρον για περίπου 12 εμπορικές δραστηριότητες από τις έως και 56 που μπορεί να αναπτυχθούν σε κάθε λιμάνι.

Στην κυβέρνηση εκτιμούν ότι ο εκσυγχρονισμός των ελληνικών λιμανιών και η ανταγωνιστική ένταξή τους στο διεθνές δίκτυο θαλάσσιων μεταφορών θα βοηθήσει σοβαρά την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας, ενώ παράλληλα θα δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας.

Η τριμερής συμφωνία Hewlett Packard, Cosco και ΤΡΑΙΝΟΣΕ για τη διακίνηση των εμπορευμάτων της αμερικανικής πολυεθνικής εταιρείας μέσω του Πειραιά είναι ενδεικτικό παράδειγμα για τις δυνατότητες των μεγάλων ελληνικών λιμανιών να μετατραπούν σε πύλες εισόδου στις αγορές της Ευρώπης για τρίτες χώρες. Σύμφωνα με τον υπουργό Ναυτιλίας, «η συμφωνία συμπίπτει με την ολοκλήρωση της γραμμής του Ικονίου που συνδέει τον λιμένα του Πειραιά με το διευρωπαϊκό σιδηροδρομικό δίκτυο προς την υπόλοιπη Ευρώπη μέσω Βορρά και θα αποτελέσει παράδειγμα και για άλλες εταιρείες που διαθέτουν εφοδιαστικές αλυσίδες στην Ευρώπη, τη Μεσόγειο, ή στη Μέση Ανατολή και έχουν τις παραγωγικές μονάδες τους στην Απω Ανατολή».

Η κυβερνητική πολιτική προβλέπει ότι σε κάθε λιμάνι, ειδικά στα μεγάλα θα υπάρχουν περισσότεροι του ενός επενδυτές για κάθε παρεχόμενη υπηρεσία. Σύμφωνα με τον κ. Μουσουρούλη, η πολιτική των αποκρατικοποιήσεων στοχεύει, εκτός από την αύξηση των πόρων εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους, και στον εκσυγχρονισμό των λιμανιών της χώρας και στην παράλληλη βελτίωση των υπηρεσιών που προσφέρουν σε όλους τους χρήστες.

Στην πρώτη γραμμή των αποκρατικοποιήσεων θα βρεθούν τα μεγάλα λιμάνια της χώρας, τα οποία και έχουν περάσει στη δικαιοδοσία του ΤΑΙΠΕΔ: ο ΟΛΠ, ο ΟΛΘ καθώς και τα 10 περιφερειακά λιμάνια με τη μορφή Εταιρειών Περιορισμένης Ευθύνης – Βόλου, Ραφήνας, Ηγουμενίτσας, Πάτρας, Αλεξανδρούπολης, Ηρακλείου, Ελευσίνας, Λαυρίου, Κέρκυρας και Καβάλας.

Σύμφωνα με τον κ. Μουσουρούλη, τα λιμάνια της χώρας δεν πρόκειται να τεθούν εκτός δημόσιου ελέγχου καθώς θα δημιουργηθεί μέχρι τα τέλη του χρόνου θεσμικό πλαίσιο για τη Ρυθμιστική Αρχή Λιμένων, που θα αναλάβει εποπτικό ρόλο από πλευράς Πολιτείας.

Η σημερινή κατάσταση. Η χώρα διαθέτει εκατοντάδες δημόσια και λίγα ιδιωτικά λιμάνια, διαφορετικού μεγέθους και σημασίας, μεγάλης χωροταξικής διασποράς και ποικιλίας χρήσεων, από τα οποία διακινείται πλέον του 85% των εξωτερικών εμπορευματικών συναλλαγών. Αρμόδιοι είναι περισσότεροι από 100 δημόσιοι φορείς διαχείρισης που έχουν, μέσω παραχώρησης από το Δημόσιο, το δικαίωμα χρήσης και εκμετάλλευσης των λιμενικών ζωνών. Οι φορείς αυτοί ασκούν τη διοίκηση και τη διαχείριση των λιμανιών, ενώ παρέχουν το σύνολο των λιμενικών υπηρεσιών με ελάχιστες εξαιρέσεις (παραχώρηση τερματικού σταθμού εμπορευματοκιβωτίων στον Πειραιά).

Ο εκσυγχρονισμός. Σύμφωνα με το σχέδιο Στρατηγικής Ανάπτυξης Λιμένων που παρουσίασε χθες ο κ. Μουσουρούλης, σε πρώτη φάση θα υλοποιηθεί το νέο σύστημα διακυβέρνησης λιμένων μέσω συγχωνεύσεων. Σε αυτό το πλαίσιο δημιουργούνται το Αττικό Λιμενικό Δίκτυο (εντάσσονται τα λιμάνια του Πειραιά, του Λαυρίου, της Ραφήνας, της Ελευσίνας), το Δίκτυο Λιμένων Βόρειας Ελλάδας (Θεσσαλονίκη, Καβάλα, Αλεξανδρούπολη, Βόλος), το Δίκτυο Λιμένων Δυτικής Ελλάδας (Ηγουμενίτσα, Πάτρα, Κέρκυρα) και ο Οργανισμός Λιμένος Ηρακλείου.