Κοινό «εκπαιδευμένο» στα μυστήρια
Ασφυκτικά γεμάτο το αμφιθέατρο του Ινστιτούτου Γκαίτε από φανατικούς φίλους του νορβηγού συγγραφέα Τζο Νέσμπο
Το κοινό του Τζο Νέσμπο, για έναν ουδέτερο παρατηρητή, ήταν πράγματι το ίδιο εντυπωσιακό με τον συγγραφέα τον οποίο ήρθε να παρακολουθήσει. Ερωτήσεις που έδειχναν γνώση, ούτε μία ερώτηση εκτός κλίματος, και μια γνώση της αγγλικής γλώσσας που φανερώνει μεγάλη κοινωνική αλλαγή σε σχέση με παλαιότερες εποχές.
Τα δύο τρίτα της αίθουσας όχι μόνο καταλάβαιναν τα πάντα και διατύπωνε τις ερωτήσεις απευθείας στα αγγλικά, αλλά και σχεδόν δυσανασχετούσαν που υπήρχε μετάφραση, καθώς έτσι χανόταν η αμεσότητα της σχέσης που δημιουργήθηκε αμέσως ανάμεσα στον συγγραφέα και στο κοινό. Προς το τέλος της συζήτησης, πράγματι, καταργήθηκε η μετάφραση, αφού οι ερωτήσεις έπεφταν βροχή.
Ο ίδιος ο Τζο Νέσμπο, ο οποίος αντελήφθη γρήγορα την απαίτηση του κοινού, ρώτησε στην αρχή αν όλοι καταλάβαιναν αγγλικά. Οι περισσότεροι απάντησαν πως ναι, αλλά εκείνος άρχισε να ρωτάει έναν έναν κάποιους που δίστασαν, δείχνοντάς τους με το δάχτυλο. Είπε ότι, αν έστω και ένας δεν καταλαβαίνει, πρέπει να υπάρχει μετάφραση.
Με άνετο ύφος, ούτε σεμνό ούτε αλαζονικό, με χιούμορ και γρήγορα αντανακλαστικά, κέρδισε αμέσως το κοινό του. Επιβεβαίωσε την υποψία ότι η πλοκή, από τα δυνατά στοιχεία των βιβλίων του, τον απασχολεί πολύ. «Ασχολούμαι γύρω στον έναν χρόνο αποκλειστικά με αυτήν και μόνον όταν μου είναι πια εντελώς διαυγής, ξεκινάω να γράφω πραγματικά το βιβλίο», είπε.
Ο «Χιονάνθρωπος», που μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Μεταίχμιο και έχει πουλήσει 14 εκατομμύρια αντίτυπα σε όλον τον κόσμο, είναι το πρώτο από τα εννέα βιβλία με ήρωα τον Χάρι Χόλε που θα γυριστεί ταινία από τον Μάρτιν Σκορσέζε. Οι «Κυνηγοί κεφαλών», ταινία που προβάλλεται ακόμη στους κινηματογράφους, είναι το μοναδικό του μυθιστόρημα που δεν έχει πρωταγωνιστή αυτόν τον ιδιόρρυθμο αστυνομικό. «Στην αρχή δεν ήθελα να γυριστούν ταινίες με ήρωα τον Χάρι Χόλε, αν πρώτα δεν τελείωνα όλη τη σειρά. Δεν ήθελα να τον δω με ένα πρόσωπο, ήθελα να συνεχίσω να τον φαντάζομαι σε πολλές διαφορετικές εκδοχές», είπε.
Μια πρόταση του Σκορσέζε δεν την αρνείσαι, βέβαια, οπότε μάλλον μπαίνει στον πειρασμό να σκοτώσει τον ήρωά του πρόωρα, προς μεγάλη απογοήτευση και του ελληνικού κοινού που άκουσε από τα χείλη του ίδιου του συγγραφέα ότι υπάρχει αυτή η πιθανότητα. «Ούτως ή άλλως η πορεία του Χόλε, όπως και κάθε ανθρώπου, είναι μια πορεία φθοράς», είπε. Στον «Χιονάνθρωπο» φτάνει στα όρια της αυτοκαταστροφής ενώ σε μια ηρωική ενέργεια έχασε και ένα δάχτυλο.
Για την υπόθεση Μπρέιβικ δεν θέλησε να πει πολλά. Είπε μόνο ότι στην ήσυχη σχετικά Νορβηγία έπεσε σαν κεραυνός εν αιθρία, αλλά ότι πάντοτε πίστευε ως συγγραφέας αστυνομικών μυθιστορημάτων πως όλα είναι δυνατά. Και ότι πολλούς άλλους Μπρέιβικ, εκεί και σε άλλες χώρες, δεν τους επέτρεψαν οι συνθήκες – ή η Αστυνομία – να φτάσουν τις φαντασιώσεις τους μέχρι τέλους. Ούτε για την ελληνική κρίση θέλησε να πει πολλά. «Θα ήταν αλαζονικό εκ μέρους μου», είπε.
Οταν ρωτήθηκε τι μπορεί να συνδέει τις τόσο διαφορετικές ασχολίες με τις οποίες έχει καταπιαστεί – ποδοσφαιριστής Α’ Εθνικής, δημοσιογράφος, χρηματιστής, τραγουδιστής, συγγραφέας -, απάντησε σιβυλλικά: «Το ψέμα!». Ειδικά για τη συγγραφή είπε ότι είναι ο κατεξοχήν τομέας όπου επινοείς ψέματα για να εκφράσεις αλήθειες.
Εκμυστηρεύτηκε επίσης στον κόσμο ότι οι ιστορίες του είναι τόσο σκοτεινές που συχνά απορεί και ο ίδιος για τη δουλειά του και αμφισβητεί το έργο του. «Τότε καταφεύγω στο παιδικό βιβλίο που με κάνει να νιώθω και πάλι φυσιολογικός και να κοιμάμαι ήσυχος τα βράδια», τόνισε.
Το κοινό όλων των ηλικιών, ανάμεσά τους και πολλές νέες κοπέλες στις πρώτες σειρές των καθισμάτων που φάνηκε να του δείχνουν ιδιαίτερη αδυναμία για τη γενική, και όχι μόνο τη συγγραφική, παρουσία του, τον ευχαρίστησε για το πέρασμά του από την Αθήνα με ένα πολύ θερμό, παρατεταμένο χειροκρότημα.