«Αντίο, Ισπανία», είπαν οι Καταλανοί

Περισσότερο με διαδήλωση διαμαρτυρίας παρά με εθνική εορτή έμοιαζε χθες η Diada, η εθνική εορτή των Καταλανών. Με αφορμή την 11η Σεπτεμβρίου, ημέρα εθνικής μνήμης – και – για την Καταλωνία, περισσότεροι από ενάμισι εκατομμύριο άνθρωποι πλημμύρισαν τους δρόμους της Βαρκελώνης. Ανάμεσά τους, ο Ζόρντι Πουζόλ, ο οποίος ηγήθηκε της αυτόνομης κυβέρνησης της Καταλωνίας από το 1980 έως το 2003, αλλά και ο πρώην προπονητής της Μπαρτσελόνα Πεπ Γκουαρντιόλα. Ολοι τους αποφασισμένοι να στείλουν ένα ηχηρό μήνυμα προς την κεντροδεξιά κυβέρνηση του Μαριάνο Ραχόι: Θέλουν να απέχουν όσο μπορούν περισσότερο από τη Μαδρίτη και την υπόλοιπη Ισπανία.

Περισσότερα από 1.000 πούλμαν καθώς και ένα τρένο επιστρατεύτηκαν για να μεταφέρουν τους εθνικιστές Καταλανούς στην ντυμένη με τα χρώματα της ανεξαρτησίας Βαρκελώνη. Οι σημαίες κυμάτιζαν στα παράθυρα των Καταλανών επί ημέρες, ενώ ακτιβιστές μοίραζαν σε ντόπιους αλλά και σε τουρίστες ενημερωτικά φυλλάδια με το βασικό σύνθημα της πορείας στα αγγλικά: «Εχουμε ένα όνειρο – Ελευθερία στην Καταλωνία».

Ποια ήταν όμως η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι και μετέτρεψε τη χρόνια δυσφορία των Καταλανών για τις υψηλές οικονομικές εισφορές σε λαϊκό αίτημα για ανεξαρτησία; (Σύμφωνα με δημοσκοπήσεις, το 51% του πληθυσμού τάσσεται σήμερα υπέρ της ανεξαρτησίας της επαρχίας – ποσοστό διπλάσιο από το 2008, όταν ξέσπασε η οικονομική κρίση.)

Η απάντηση, σύμφωνα με τους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς», βρίσκεται στη σκληρή πολιτική λιτότητας της κυβέρνησης Ραχόι, η οποία απειλεί να ανακτήσει τον έλεγχο των επαρχιών με το πρόσχημα ότι δεν εκπληρώνουν τους – ανέφικτους – δημοσιονομικούς στόχους. Με εξαίρεση τη Χώρα των Βάσκων και τη Ναβάρα, οι οποίες εισπράττουν τους δικούς τους φόρους, η χρηματοδότηση των περιφερειακών κυβερνήσεων είναι σε κάθε περίπτωση στη διακριτική ευχέρεια της Μαδρίτης. Αυτό που πλέον ζητούν επιτακτικά οι Καταλανοί είναι ίση μεταχείριση με τους Βάσκους, με το επιχείρημα ότι κατά κεφαλήν μεταβιβάζουν στη Μαδρίτη δέκα φορές περισσότερους πόρους από ό,τι εκείνοι.

ΠΛΟΥΤΟΣ. «Από οικονομική άποψη, αποτελούμε το πιο ισχυρό τμήμα της Ισπανίας χάρη στον τουρισμό μας και στη βιομηχανία», επισημαίνει στην «Γκάρντιαν» η Λάουρα Νούνιες, φοιτήτρια Νομικής. Η άποψή της εκφράζει την πλειονότητα των συμπατριωτών της. «Ενώ η λιτότητα κλειδώνει τους πολίτες σε ένα δωμάτιο χωρίς θέα, θάβοντας τους πόρους και τις ελπίδες τους, η ανεξαρτησία τούς επιτρέπει να ελπίζουν σε ένα κοινό πολιτικό όνειρο», εξηγεί ο καταλανός δημοσιογράφος Ζουζέπ Ραμονέδα.

Το εθνικιστικό κύμα ωστόσο φαίνεται ότι βρήκε απροετοίμαστο το κεντροδεξιό κόμμα της Καταλωνίας (CiU). Επί 25 χρόνια που βρίσκεται στην εξουσία, το CiU ουδέποτε αξίωσε πλήρη ανεξαρτησία, ενώ μόλις στα τέλη του περασμένου μήνα έκανε έκκληση στη Μαδρίτη για πακέτο διάσωσης 5 δισ. ευρώ, σημειώνοντας ωστόσο ότι επί της ουσίας η Καταλωνία ζητεί ό,τι δικαιωματικά της ανήκει. Στη χθεσινή συγκέντρωση ο ίδιος ο Αρτουρ Μας δεν παραβρέθηκε. «Δεν θα μπορέσω να είμαι ανάμεσά σας», είχε ενημερώσει τους πολίτες. «Η καρδιά και το πνεύμα μου όμως θα είναι μαζί σας. Η κραυγή σας είναι κραυγή μου. Η Καταλωνία δεν ήταν ποτέ τόσο κοντά στην πλήρη ανεξαρτησία της».