[Πρόσωπα] Ρεμπέτικο και «ταβερνο-πανκ»

^«Τι χρειάζονται οι ποιητές σε τόσο δύσκολους καιρούς;», ρωτούσε ο φιλέλληνας γερμανός ποιητής Φρίντριχ Χέλντερλιν. Ο ιταλός τραγουδοποιός Βινίτσο Καποσέλα απαντά με ένα νέο άλμπουμ που ηχογράφησε στην Αθήνα. Πρόκειται για ένα φόρο τιμής στο ρεμπέτικο τραγούδι, που ηχεί σαν κραυγή ενθάρρυνσης προς τους Ελληνες.

Το άλμπουμ Rebetiko Gymnastas (Cupa/Warner), το οποίο ηχογραφήθηκε σε βινύλιο στα ιστορικά Sierra Studios της Αθήνας, κυκλοφόρησε την περασμένη εβδομάδα παράλληλα στην Ιταλία και την Ελλάδα. Ο Βινίτσο Καποσέλα, ο οποίος κατάγεται από τη Νότια Ιταλία, προτείνει σε αυτό γνωστά δικά του τραγούδια διασκευασμένα στους δρόμους του ρεμπέτικου, συν τέσσερα καινούρια. Παρουσιάζοντας τον δίσκο, έκανε λόγο για ένα «πολιτιστικό χρέος» έναντι της Αθήνας. «Κατά τη διάρκεια της παραμονής μου στην Ελλάδα, ζήτησα από τους συνεργάτες μου να με οδηγήσουν στα ίχνη του ρεμπέτικου», αφηγήθηκε ο τραγουδοποιός. «Την πρώτη φορά που είχα ακούσει αυτή τη μουσική, είχα σκεφθεί πως απευθύνεται σε εκλεκτούς, τα πρόσωπα που ήταν τριγύρω μου μέσα στην ταβέρνα ανήκαν σε αυτή τη μελωδία. Εντυπωσιάστηκα από το αίσθημα της κοινότητας που απελευθερώνει αυτή η μουσική, που είναι όσο πιο επίκαιρη γίνεται σε αυτή την περίοδο της κρίσης, που είναι ταυτόχρονα οικονομική και πολιτιστική». Για τον τραγουδοποιό, το ρεμπέτικο είναι «μία από τις μουσικές της απουσίας, όπως είναι η μόρνα του Πράσινου Ακρωτηρίου και το τάνγκο της Αργεντινής. Είναι μια «μουσική της έκστασης, που πιέζει για να βγει από μέσα σου για να οδηγήσει στην εξέγερση, που ανθίζει πάντα μαζί με τους άλλους, τρώγοντας και πίνοντας».

Ο Καποσέλα έδινε ανέκαθεν την εντύπωση πως, ως καλλιτέχνης, ακολουθεί με ειλικρίνεια τις τάσεις που τον ενδιαφέρουν και ενδεχομένως εξαιτίας αυτής της ειλικρίνειάς του το κοινό τον ανταμείβει πλουσιοπάροχα, πέρα από κάθε εμπορική λογική. Ξέρει τι θέλει και πώς να το πετύχει – πριν από δύο χρόνια, το άλμπουμ του Marinai, Profeti e Balene (Ναυτικοί, προφήτες και φάλαινες), ένα μνημειώδες έργο με πάμπολλες αναφορές στη λογοτεχνία των ταξιδιών, εγκωμιάστηκε από τους κριτικούς, οι οποίοι αποκαλούν τώρα το Rebetiko Gymnastas «κόσμημα». Τα τραγούδια του είχαν ηχογραφηθεί σε κασέτα ήδη από το 2007, αλλά έγιναν δίσκος τώρα «για να ανταμείψουμε λίγο την Ελλάδα, έναντι της οποίας έχουμε όλοι ένα τεράστιο χρέος», εξηγεί. «Σήμερα το ρεμπέτικο ανακαλύπτεται πραγματικά και πάλι. Αν πάει κανείς τώρα στην Ελλάδα, θα δει πάρα πολλούς ανθρώπους που πηγαίνουν σε κέντρα όπου παίζεται αυτή η μουσική, είναι γεμάτη με “ταβερνο-πανκ”, νέους με τατουάζ που ανακαλύπτουν ξανά αυτό το είδος. Σε μας, στην Ιταλία, ουδέποτε αναπτύχθηκε αυτού του είδους η λαϊκή μουσική: άνθρωποι απόβλητοι, άνθρωποι οι οποίοι τραγουδούν από πάθος για το τραγούδι και όχι για τα χρήματα».