41 νέες υπογραφές αποκτούν πρόσωπο

Είναι νέοι γύρω στα τριάντα που έχουν κυκλοφορήσει ένα, το πολύ δύο βιβλία χωρίς ακόμα να έχουν προκαλέσει ευρύτερη συζήτηση με το έργο τους. Κάποιοι βέβαια έχουν ήδη προκαλέσει το ενδιαφέρον ή την περιέργεια των μεγαλύτερων ομοτέχνων τους και του Τύπου, είτε γιατί πήραν ένα βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα ή ήταν υποψήφιοι γι’ αυτό – τέτοια είναι η περίπτωση του Μιχάλη Γενάρη – είτε γιατί κυκλοφόρησαν βιβλίο σε εκδότη που τους πίστεψε περισσότερο – Βασιλική Πέτσα, Γιάννης Παλαβός – είτε ακόμη γιατί προέρχονται από οικογένειες με παρελθόν και παρόν στο γράψιμο – όπως η Μαρία Φακίνου, ο Γιάννης Δούκας, η Βάσια Τζανακάρη.

Ευκαιρία να τους γνωρίσουμε όλους λοιπόν, και τους 41 πεζογράφους και ποιητές που προσήλθαν σε αυτό το ραντεβού που οργάνωσε το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου και για το οποίο αρκετοί άνθρωποι δούλεψαν με ζέση.

Πολύ περισσότερο αφού η κριτική επιτροπή που διάβασε το έργο τους (Σπύρος Γιανναράς, Λίνα Πανταλέων, Ερση Σωτηροπούλου) αποφάνθηκε ότι υπάρχουν εκεί «ποικίλες νέες φωνές που παλεύουν με τη γλώσσα χτίζοντας ένα προσωπικό λογοτεχνικό ιδίωμα». Και ότι «στην πλειοψηφία τους οι νέοι αυτοί συγγραφείς δεν έχουν αποσπάσει ακόμα την προσοχή των κριτικών και του κοινού που ενδεχομένως τους αξίζει». Και καταλήγουν: «Διαβάσαμε βιβλία που μας εντυπωσίασαν για την αρτιότητά τους ως προς την θεματική συγκρότηση και την ποιότητα της γλωσσικής έκφρασης, την ωριμότητα της τεχνικής και της σκέψης τους.

Ακόμα όμως και στις περιπτώσεις που οι αδυναμίες της πρώτης γραφής ήταν έκδηλες, δεν ήταν δυνατό να παραγνωρίσουμε τη δυναμικότητα και το νεανικό πάθος των τριαντάρηδων συγγραφέων που αφήνουν βάσιμες υποσχέσεις για επιτυχέστερα μελλοντικά έργα.

Κοινή μας επιθυμία είναι όλοι οι συμμετέχοντες στο Φεστιβάλ και όχι μόνο οι τρεις βραβευμένοι να θεωρήσουν αυτή τη διημερίδα ειλικρινή απόπειρα ενθάρρυνσης των λογοτεχνικών τους προσπαθειών».

Ποιοι είναι οι τρεις βραβευμένοι; Είναι η 28χρονη Μαρία Ξυλούρη, που μεγάλωσε στην Κρήτη και έχει συγγένεια με την οικογένεια των μουσικών, και που έκανε την πρώτη της εμφάνιση με το μυθιστόρημα «Rewind» (Καλέντης, 2009). Είναι ο 30χρονος Θοδωρής Ρακόπουλος που μεγάλωσε στο Αμύνταιο και έχει κυκλοφορήσει την ποιητική συλλογή «Φαγιούμ» (Μανδραγόρας, 2010) και είναι και ο επίσης 30χρονος Δημήτρης Τανούδης, από την Αθήνα, που δημοσίευσε το μυθιστόρημα «Σπασμός» (Νεφέλη, 2011).

Και οι τρεις έλαβαν από μία εξάμηνη υποτροφία για να συνεχίσουν απρόσκοπτα τη δουλειά τους: 1.300 ευρώ τον μήνα με ειδική χορηγία του ΟΠΑΠ.

Στο φουαγιέ του Ιδρύματος υπήρχε ιδιαίτερη κινητικότητα: κάθε τόσο τράβαγε το βλέμμα μία περφόρμανς, με ανάγνωση κειμένων, βίντεο και ζωντανή φωνητική ερμηνεία τραγουδιού. Σε μια γωνιά ήταν ο πάγκος των μπουκρόσερς, των νέων δηλαδή που έχουν αναγάγει σε κίνημα το πέρασμα των βιβλίων από χέρι σε χέρι, ενώ δεξιά το βιβλιοπωλείο Ιανός είχε στήσει σταντ πωλήσεων βιβλίων των νέων συγγραφέων. Στο βάθος, λίγο πριν το καφενείο και τις αίθουσες εκδηλώσεων, υπήρχε μια μπλε κουρτίνα και μέσα μια σκοτεινή μικρή αίθουσα όπου προβαλλόταν το βίντεο της Μαρίας Ζερβού «Blue-screen and the Politics of Loneliness».

Η 34χρονη εικαστικός που ζει στο Αμστερνταμ κάνει βίντεο αρτ συνδυάζοντας εικόνα και (δική της) ποίηση, με στίχους όπως: «Οταν βούρτσιζα τα δόντια μου, η οδοντόκρεμα ξέπλενε τα λόγια μου. / Ετριβα με μανία τα δόντια και τη γλώσσα μου/ τη μητρική μου γλώσσα…».

Στις αίθουσες του ισογείου έγιναν και συζητήσεις όπως: «Συγγραφείς και μίντια», «Η κρίση, μια στιγμή αλήθειας. Μήπως η κρίση είναι και κρίση αξιών;», «Bookcrossing – Τι είναι; Μια διεθνής τάση εξαπλώνεται και στην Ελλάδα».

Σε μία πλαϊνή αίθουσα γίνονταν workshops – τη στιγμή που βρεθήκαμε εκεί έβγαιναν κάποιοι άνθρωποι ενθουσιασμένοι από το workshop ποίησης του Στρατή Πασχάλη.

Κέντρο, βέβαια, των εκδηλώσεων, ήταν ο δεύτερος όροφος όπου και το αμφιθέατρο. Εκεί γινόταν ένας μαραθώνιος ανάγνωσης με οικοδεσπότες τη δημοσιογράφο Λώρη Κέζα και τον συγγραφέα Αύγουστο Κορτώ, και φιλοξενούμενους τους νέους συγγραφείς που διάβαζαν, μιλούσαν για τη δουλειά τους ή απαντούσαν σε ερωτήσεις.

Εκτός από μαραθώνιο ανάγνωσης, οργανώθηκε και μαραθώνιος γραφής, για νέους που δεν έχουν ακόμα εκδώσει βιβλίο. Είκοσι νέοι κάτω των τριάντα κλήθηκαν να γράψουν σε οκτώ ώρες διήγημα με το θέμα (που τους δόθηκε επί τόπου): «Η καλύτερη μέρα της ζωής μου». Το πρώτο βραβείο πήρε η Στελίνα Χατζηχρήστου.

Ηρθαν και ξένοι νέοι συγγραφείς, που διακρίθηκαν σε ανάλογα φεστιβάλ της Αγγλίας, της Γερμανίας και της Ιταλίας, μέσα από το πρόγραμμα Scritture Giovani που χρηματοδοτεί το Πρόγραμμα Πολιτισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.