«Εδώ περιμένω. Εκεί τουλάχιστον θα δουλεύω»

Στεκόταν υπομονετικά στην ουρά για τη συνέντευξη. Στο ένα χέρι κρατούσε ένα πακέτο διπλωμένα φυλλάδια: για τις συνθήκες ζωής και εργασίας στη Γερμανία. Στο άλλο, το βιογραφικό της. Η νεαρή γιατρός από την περιφέρεια έφτασε στην αίθουσα κεντρικού ξενοδοχείου της Αθήνας ειδικά για την εκδήλωση ενημέρωσης γιατρών που επιθυμούν να κάνουν την ειδικότητά τους σε γερμανικές κλινικές. Τα αεροπορικά εισιτήρια της κόστισαν 200 ευρώ. Σκοπεύει, μάλιστα, να ξοδέψει τα διπλάσια για ένα ταξίδι στη Γερμανία. «Δεν έχω τίποτα να χάσω. Η αναμονή για την ειδικότητα στην Ελλάδα κοστίζει πολύ περισσότερο», λέει χαμογελώντας.

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Οργανισμός Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού (ΟΑΕΔ) πραγματοποιεί παρόμοια εκδήλωση σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Απασχόλησης EURES της Ελλάδας και την αντίστοιχη υπηρεσία της Γερμανίας. Απώτερος στόχος: η ενημέρωση ελλήνων γιατρών 27 ειδικοτήτων για ευκαιρίες απασχόλησης στη χώρα, αλλά και η ευκαιρία τεσσάρων περιφερειακών γερμανικών κλινικών να προσλάβουν ιατρικό προσωπικό από την Ελλάδα.

«Θα είναι κέρδος αν από αυτή την εκδήλωση μπορέσουμε να προσελκύσουμε έστω και πέντε έλληνες γιατρούς», αναφέρει στα «ΝΕΑ» ο Ραλφ Τζάντσεκ, σύμβουλος του γερμανικού γραφείου του ΕURES. Μαζί του στην Αθήνα ταξίδεψαν εκπρόσωποι τεσσάρων νοσοκομειακών κλινικών, ενώ δέκα ακόμη κλινικές βρίσκονται σε αναμονή για επόμενες εκδηλώσεις. «Πριν από την οικονομική κρίση, γνωρίζαμε πολύ καλά πως το επίπεδο της ιατρικής εκπαίδευσης στην Ελλάδα είναι πολύ υψηλό. Ταυτόχρονα, ο ρυθμός των γερμανών γιατρών που βγαίνουν στη σύνταξη είναι υψηλότερος από τον αυτόν όσων μπαίνουν στο επάγγελμα. Επομένως, οι έλληνες γιατροί είναι περιζήτητοι».

Ο ελληνικός ιατρικός πληθυσμός στη Γερμανία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος ύστερα από τους αυστριακούς γιατρούς, αναφέρει ο Ραλφ Τζάντσεκ, εξηγώντας πως χώρες όπως η Πολωνία, η Πορτογαλία, η Βουλγαρία και η Αίγυπτος τροφοδοτούν επίσης με ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό τις γερμανικές κλινικές. Τα βασικά προσόντα για πρόσληψη ενός ειδικευόμενου γιατρού στη Γερμανία είναι το πανεπιστημιακό πτυχίο και η γνώση της γλώσσας σε επίπεδο Β2.

Τα τελευταία χρόνια, πολλές είναι οι κλινικές που ενθαρρύνουν την μετανάστευση ελλήνων γιατρών στη Γερμανία, καλύπτοντας τα αεροπορικά εισιτήρια των υποψηφίων και τα εντατικά μαθήματα γερμανικών των νεοπροσληφθέντων, αναφέρει ο ίδιος. Ο πρώτος μισθός κυμαίνεται στα 2.200 ευρώ το μήνα, ενώ η τελική αμοιβή αυξάνεται ανάλογα με τις ώρες των εφημεριών και τα οικογενειακά επιδόματα.

Επόμενος σταθμός Γερμανία; Σύμφωνα με στοιχεία της Γενικής Διεύθυνσης Απασχόλησης, Κοινωνικών Υποθέσεων και Κοινωνικής Ενταξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η μετανάστευση εντός Ευρωπαϊκής Ενωσης παραμένει σε χαμηλά επίπεδα. Το 2010, λιγότερο από 3% του ενεργού ευρωπαϊκού εργατικού δυναμικού ζούσαν σε άλλη χώρα-μέλος της ΕΕ από εκείνην της υπηκοότητάς τους. Το μεγαλύτερο εμπόδιο στη μετακίνηση παραμένει η γλώσσα», λέει η εκπρόσωπος Τύπου Μαρία Τζαβόροβα.

Ωστόσο, έκθεση της Επιτροπής τον περασμένο Οκτώβριο δείχνει πως το απόθεμα κενών θέσεων εργασίας σε 23 ευρωπαϊκές χώρες αυξήθηκε κατά 19% το πρώτο τρίμηνο του 2011 σε σχέση με το αντίστοιχο του 2010. Η Γερμανία προσελκύει τους περισσότερους εσωτερικούς μετανάστες, προσφέροντας περίπου 1 εκατομμύριο θέσεις εργασίας, σημειώνοντας τη μεγαλύτερη αύξηση (+25%) στο απόθεμα κενών θέσεων εργασίας από πέρυσι και η οικονομική κρίση στις χώρες του Νότου τροφοδοτεί ένα νέο κύμα μεταναστών.

«Το ζήτημα είναι δημογραφικό. Η Γερμανία χρειάζεται μετανάστες υψηλού μορφωτικού επιπέδου, καθώς η υπογεννητικότητα στη χώρα δημιουργεί την ανάγκη για νεαρό εργατικό δυναμικό», εξηγεί στα «ΝΕΑ» ο γερμανός οικονομολόγος και αναλυτής της Deutsche Bank, Ντίετερ Μπράουνινγκερ.

«Τις δεκαετίες του 1950 και του 1960 η επαγγελματική μετανάστευση προς τις χώρες του “πυρήνα” της ΕΕ προερχόταν κυρίως από εκείνες του Νότου, όπως η Ιταλία, η Ισπανία και η Πορτογαλία. Το 1970 και το 1980 η Ελλάδα, η Ιρλανδία, η Ιταλία και η Ισπανία αποτέλεσαν μεν χώρες αποστολής, αλλά ταυτόχρονα υποδέχονταν επαγγελματίες που ενδιαφέρονταν να εργαστούν κυρίως στον τομέα των τουριστικών επαγγελμάτων. Το 1990 και το 2000 η μετανάστευση στη Γερμανία σταμάτησε. Αξίζει να αναφέρουμε πως το 2004 είχαμε 5 εκατομμύρια ανέργους», συμπληρώνει.

Και προσθέτει: «Υπολογίζουμε πως στα επόμενα τρία χρόνια η Γερμανία θα δέχεται περίπου 10.000 νέους μετανάστες τον χρόνο. Η Ελλάδα, η Ιταλία και η Ισπανία θα είναι οι κύριοι αποστολείς της, ενώ η μεγαλύτερη ζήτηση επαγγελματιών θα εντοπίζεται στον κλάδο των επαγγελμάτων Υγείας και των ηλεκτρονικών υπολογιστών».

Για τους εργαζόμενους από τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου προς τον Βορρά το ζήτημα παραμένει κυρίως οικονομικό, συμφωνεί και ο Δημήτρης Γιαννέλης, σύμβουλος του EURES στη Θεσσαλονίκη. «Οι πολίτες ζητούν καλύτερο επίπεδο διαβίωσης και κοινωνικών παροχών», λέει. Τον τελευταίο καιρό παρατηρεί πως πολλοί Ελληνες – κυρίως από τη Βόρεια Ελλάδα – προσανατολίζονται ξανά στη Γερμανία. «Η δεύτερη μεγαλύτερη επαγγελματική ομάδα Ελλήνων που αναζητά εργασία στο εξωτερικό μετά τους γιατρούς είναι οι ξενοδοχοϋπάλληλοι. Οι περισσότεροι αναζητούν εποχική εργασία σε χειμερινά θέρετρα και χιονοδρομικά κέντρα».

Στο μέλλον η ανάπτυξη της ΕΕ θα υποστηρίζεται κυρίως στους μετανάστες εκτός Ενωσης, υποστηρίζει έκθεση της Eurostat και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το 2016 υπολογίζεται πως τουλάχιστον το ένα τρίτο των πολιτών στις 27 χώρες-μέλη θα έχει κάποιον γονέα με καταγωγή εκτός ΕΕ, ενώ το 2068 το 15% του ευρωπαϊκού εργατικού δυναμικού υπολογίζεται πως θα έχει γεννηθεί εκτός ΕΕ.