Το βαρύ πυροβολικό στη μάχη των εκλογών

Ο διάδοχός του, Χοσέ Λουίς Ροντρίγκες Θαπατέρο, φρόντισε να απομακρύνει κάθε συνεργάτη του από την ηγετική ομάδα των ισπανών Σοσιαλιστών• έκτοτε, ο Φελίπε Γκονθάλεθ εξαφανίστηκε από την εθνική πολιτική σκηνή. Από το 2004 ταξίδευε στη Λατινική Αμερική και την Ευρώπη όπου μοίραζε τον χρόνο του ανάμεσα στην πολιτική σκέψη και τις κοινωνικές εκδηλώσεις, τις ακαδημαϊκές συναθροίσεις και τα σουαρέ που διοργάνωνε ένας πάμπλουτος φίλος, ο μεξικανός Κάρλος Σλιμ. Και να που, ξαφνικά, επανεμφανίζεται στην πατρίδα του για να δημηγορήσει μπροστά στα πλήθη, σαν να μην είχε απουσιάσει στιγμή. Δεν είναι υποψήφιος στις κοινοβουλευτικές εκλογές της ερχόμενης Κυριακής, το Σοσιαλιστικό Κόμμα όμως αποφάσισε να τον επιτάξει σε μια προσπάθεια να ανεβάσει τα ποσοστά του στις δημοσκοπήσεις που προαναγγέλλουν σαρωτική νίκη της Κεντροδεξιάς αντιπολίτευσης.

Ο κόσμος έχει γυρίσει ανάποδα: από φιμωμένος, ο πρώην πρωθυπουργός της Ισπανίας (1982-1996) έγινε εν μια νυκτί η κινητήρια δύναμη της προεκλογικής εκστρατείας των Σοσιαλιστών• και εξίσου γρήγορα ο νυν πρωθυπουργός χάθηκε από το τοπίο. Με τον Θαπατέρο να εκλαμβάνεται από τους ψηφοφόρους ως κύριος υπεύθυνος για την ανεργία (η Ισπανία έχει 5 εκατ. ανέργους, ποσοστό 21,6% επί του ενεργού πληθυσμού, 48% μεταξύ των νέων), οι διαμορφωτές πολιτικής του PSOE αποφάσισαν πως έπρεπε να απέχει από τις προεκλογικές συγκεντρώσεις του Σοσιαλιστή υποψηφίου Αλφρέδο Πέρεθ Ρουμπαλκάμπα. Το ατού της συμμετοχής του Γκονθάλεθ; Να υπενθυμίζει στους ψηφοφόρους τις κοινωνικές κατακτήσεις της δεκαετίας του 1980 (ασφάλιση υγείας για όλους, σχολείο υποχρεωτικό μέχρι τα 16 έτη), αντί να επικεντρώνεται η συζήτηση στον αρνητικό απολογισμό της απερχόμενης κυβέρνησης.

«Ο Φελίπε νιώθει ευθύνη για την τύχη του κόμματός του, θέλει να δώσει χείρα βοηθείας ώστε να αποσοβηθεί το τσουνάμι», εξηγεί ένας από τους παλιούς του συνεργάτες, ο Χοακίν Λεγκουίνα. «Είναι μια θέση αρχής. Διαφωνεί κάθετα με την ηγετική ομάδα, αλλά ο Ρουμπαλκάμπα είναι φίλος του, μαθητής του». Βασικά, ο Ρουμπαλκάμπα ήταν το μοναδικό μέλος της κυβέρνησης Γκονθάλεθ που ο Θαπατέρο ενσωμάτωσε στην ομάδα του• είχε παίξει ρόλο – κλειδί την περίοδο 1993-1996 στην πολιτική διαχείριση πολλών σκανδάλων διαφθοράς, στα οποία ήρθαν να προστεθούν ενοχλητικές αποκαλύψεις περί χρηματοδότησης από το υπουργείο Εσωτερικών μυστικών επιχειρήσεων για δολοφονίες μελών της ΕΤΑ. Οι Σοσιαλιστές έχασαν τις εκλογές του 1996, όμως η τότε νίκη του Λαϊκού Κόμματος υπό τον Χοσέ Μαρία Αθνάρ ήταν πολύ κατώτερη των δημοσκοπικών προσδοκιών χάρη, όπως λέγεται, στις ικανότητες ελιγμών του Ρουμπαλκάμπα. Αυτό ακριβώς το κατόρθωμα ονειρεύεται να επαναλάβει ο Σοσιαλιστής υποψήφιος• οι συνθήκες όμως σήμερα μοιάζουν πολύ πιο δυσμενείς.