Ραντεβού με τη «νέα Κάλλας»

Η Αννα Νετρέμπκο, η μεγαλύτερη σήμερα σταρ της όπερας, υπήρξε και ένα προσωπικό στοίχημα του γενικού διευθυντή της Metropolitan Opera, Πίτερ Γκελμπ. Ηταν βέβαια ήδη ένα από τα μεγάλα οπερατικά ονόματα του καιρού μας: το 2002 έκανε αίσθηση διεθνώς στον «Ντον Τζιοβάνι» στο Ζάλτσμπουργκ.

Ο Γκελμπ πήγε να τη δει ξανά το 2004 στο «Ελιξίριο του έρωτα» του Ντονιτσέτι στη Βιέννη, και το 2005 στην «Τραβιάτα» του Βέρντι στο Ζάλτσμπουργκ. Του μπήκε η ιδέα να την κάνει τη σταρ της Met, ένα αναπόσπαστο στοιχείο της με πολλαπλές παραγωγές κάθε χρονιά. Σήμερα η 40χρονη ρωσίδα σοπράνο σπάει ταμεία.

«Οταν ξεκίνησα, οι δάσκαλοί μου μου έλεγαν ότι πρέπει να τραγουδάω Μότσαρτ, Μότσαρτ και Μότσαρτ», λέει η Αννα Νετρέμπκο. «Είπα όχι, θέλω να τραγουδάω όσο το δυνατόν μεγαλύτερο ρεπερτόριο. Αν δεν σπρώχνεις μπροστά τον εαυτό σου, μένεις στάσιμος. Μερικοί τραγουδιστές είναι ευτυχείς σε αυτή την κατάσταση, εγώ όμως θέλω συνεχώς να κάνω κάτι καινούργιο».

Ως έφηβη, ήθελε να γίνει ηθοποιός. Γι’ αυτό τον σκοπό εγκατέλειψε τη ρωσική επαρχία για την Αγία Πετρούπολη, όπου εντέλει εγκατέλειψε το σανίδι για χάρη του ωδείου. Ο μαέστρος Βαλέρι Γκεργκίεφ της έδωσε την πρώτη μεγάλη ώθηση δίνοντάς της ρόλους στον Οπερα Κίροφ και παίρνοντάς την μαζί του το 1995 στο Σαν Φρανσίσκο για το αμερικανικό της ντεμπούτο ως Λουντμίλα στην όπερα του Γκλίνκα «Ρούσλαν και Λουντμίλα».

Η καριέρα της σταδιακά απογειώθηκε και η μόνη περίοδος στην οποία ορισμένοι ανησύχησαν ήταν πριν από τρία χρόνια, όταν παντρεύτηκε και γέννησε παιδί. Δήλωνε, τότε, ότι δούλευε υπερβολικά και ότι ήθελε να αφιερώσει χρόνο στην οικογένειά της. Γρήγορα όμως ανακάλυψε και πάλι πόσο σπουδαία θέση είχε η όπερα στη ζωή της.

Η ιταλίδα σοπράνο Ρενάτα Σκότο, που συνεργάστηκε με την Metropolitan Opera τη δεκαετία του ’70 και βοήθησε την Νετρέμπκο στην πρώτη της σόλο ηχογράφηση, λέει ότι τελικά το παιδί τής έκανε καλό: «Η Αννα έχει αυτό το είδος φωνής που μπορείς να ακούς να αναπτύσσεται. Ηταν αρκετά έξυπνη για να συνεχίσει να τραγουδά ελαφρείς ρόλους κολορατούρα, αλλά είναι έτοιμη για πιο δραματικούς ρόλους. Οταν έχεις ένα παιδί, αυτό αλλάζει πολλά στο σώμα σου και στη σκέψη σου. Γίνεσαι πιο σοβαρός. Τα δύο προηγούμενα χρόνια έκανε πάρα πολλά. Είχε ξεπεράσει κάποια όρια, αλλά κατάλαβε και τώρα έχει ωριμότερη ερμηνεία».

Η Αννα Μπολένα είναι το είδος εκείνο ρόλου που εκθέτει ανηλεώς το τραγουδιστικό ύφος, με κορυφαία στιγμή τη σκηνή του φινάλε, στην οποία η διάθεση της βασίλισσας έχει διακυμάνσεις που ξεκινούν από εσωστρεφείς ονειροπολήσεις και φθάνουν μέχρι εκρήξεις ύβρεων. Η Νετρέμπκο καταφέρνει να ανταποκριθεί, χάρη στην ακάματη εργασία της όλα τα προηγούμενα χρόνια.

Οσο για το αν απέκτησε συμπεριφορά ντίβας… Λίγο ναι, αλλά όχι πολύ. Στη νέα αυτή παραγωγή της Met, διαμαρτυρήθηκε στις πρόβες για το εκτυφλωτικό φως. Αλλά δεν της πέρασε. Ο σκηνοθέτης Ντέιβιντ ΜακΒίκαρ έριξε στη σκηνή διασταυρούμενα φώτα από τα πλάγια, ζωηρές ακτίνες που κάνουν τη σκηνή να δείχνει πιο γλυκιά, σαν πίνακα του Βερμέερ.

Της πέρασε όμως μια άλλη μικρή απαίτηση, να μην έχει το ίδιο φόρεμα σε όλο το έργο, όπως είχε αρχικά προβλεφθεί, από το οποίο να αφαιρούνται ή στο οποίο να προστίθενται κομμάτια. Της έφτιαξαν και δεύτερο.

Η ίδια η Αννα Μπολένα, δεύτερη σύζυγος του Ερρίκου Η’, «ήθελε εξουσία, ήθελε να γίνει βασίλισσα». Οπως λέει η Νετρέμπκο, «το κατάφερε, αλλά μόνο για λίγο. Το δράμα της είναι το πόσο γρήγορα τελείωσαν όλα για εκείνη». Η Νετρέμπκο, πάλι, προφανώς προσπαθεί να κρατήσει τα σκήπτρα της μεγαλύτερης σταρ της όπερας, για μεγαλύτερο διάστημα. Μέχρι τώρα, δεν τα πάει καθόλου άσχημα.