Οι στίχοι αποκτούν χρώμα

Ο 4ος όροφος στο Ιδρυμα Θεοχαράκη θα καταλαμβάνεται από τις 22 Σεπτεμβρίου από το ζωγραφικό έργο του Οδυσσέα Ελύτη. «Ευάνδη» – κόρη του Ποσειδώνα -, «Θεά Φυτώ», «Το αρχαίο καράβι», «Η κίτρινη γραμμή», «Το κιόσκι», «Τα λευκά φύλλα», «Το εγκόλπιο», «Λεπτομέρεια βάρκας» είναι μερικά μόνο από τα έργα του. Και τα περισσότερα από τα 150 έργα του θα εκτίθενται εκεί.

Ολο όμως το κτίριο θα είναι γεμάτο από Ελύτη. Σε άλλο όροφο θα μπορεί κάποιος να δει σε αντιπαραβολή τα αισθητικά δοκίμια που έγραψε ο ποιητής για έναν πίνακα ή τον ζωγράφο του, και δίπλα τον πίνακα του ζωγράφου. Στην ενότητα αυτή θα δούμε, μεταξύ άλλων, έργα των Παναγιώτη Ζωγράφου, Ανρί Ματίς, Θεόφιλου, Κωνσταντίνου Παρθένη, Πάμπλο Πικάσο, Νίκου Χατζηκυριάκου – Γκίκα, Νίκου Εγγονόπουλου, Χρήστου Καπράλου, Νίκου Νικολάου, Ορέστη Κανέλλη, Γιάννη Τσαρούχη, Γιάννη Μόραλη, Αλέκου Φασιανού, Γιώργου Δέρπαπα.

Αλλού, οι εικαστικοί δημιουργοί: Νάτα Μελά, Παναγιώτης Τέτσης, Βασίλης Θεοχαράκης, Κώστας Τσόκλης, Κώστας Πανιάρας, Αλέκος Φασιανός, Σωτήρης Σόρογκας, Γιώργος Δέρπαπας, Μαρίνα Καρέλλα, Μιχάλης Μακρουλάκης, Χρόνης Μπότσογλου, Θεόδωρος Παπαγιάννης, Γιάννης Ψυχοπαίδης, Γιάννης Κόττης, Γιώργος Λάππας, Γιάννης Αδαμάκος, Μίλτος Παντελιάς, Κώστας Βαρώτσος, Χρήστος Μποκόρος και Μαρία Λοϊζίδου αναπτύσσουν διάλογο με την ποίηση του Ελύτη. Εργα ζωγραφικής, γλυπτικής και εγκαταστάσεων, τα περισσότερα φτιαγμένα ειδικά για την έκθεση, τα περισσότερα εμπνευσμένα κατευθείαν από την ποίησή του, ακόμη και από έναν στίχο του.

«Οι αρχαίοι λυρικοί, οι βυζαντινοί υμνογράφοι, ο Κάλβος, οι γάλλοι υπερρεαλιστές, ο Λοτρεαμόν, ο Ρεμπό, ο Σαραντάρης κ.ά. υπήρξαν οι μεγάλοι δάσκαλοί του», λέει ο επιμελητής της έκθεσης Τάκης Μαυρωτάς. «Ο Πικάσο, ο Ματίς, ο Θεόφιλος (η μεγάλη του αγάπη), ο Γκίκας και ο Μόραλης έχω την αίσθηση ότι καθοδήγησαν το βλέμμα του στη ζωγραφική του περιπέτεια. Η ασυνήθιστη χρήση των λέξεων μαζί με την ικανότητά του να βυθίζεται στον χρόνο, ενώνοντας το μακρινό χθες με το σήμερα, την ιστορία με το αύριο, συνοδοιπορούν με την ικανότητά του για τη δημιουργία ζωγραφικών εικόνων υψηλών αισθητικών συγκινήσεων που προσεγγίζουν τον αρχετυπικό κόσμο της διάρκειας», προσθέτει.

Ετσι κι αλλιώς, ο Ελύτης, όπου κι αν παρουσιάζεται το έργο του, συνεπαίρνει. «Η ανταπόκριση του κοινού στις εκδηλώσεις, σε όλη την Ελλάδα, με αφορμή τα εκατό χρόνια από τη γέννησή του – αν και με απόλυτη απουσία του κράτους – υπήρξε συγκινητική», λέει η Ιουλίτα Ηλιοπούλου. «Υπήρξε μεγάλο ενδιαφέρον, θα έλεγα σχεδόν μία ανάγκη. Ο κόσμος θέλει να ακολουθήσει κάτι πιο καθαρό και θα πρόσθετα και πιο θετικό απέναντι στη ζωή».