[Ανορθόδοξα] Ασμα ηρωικό και πένθιμο

Κάπου στα μέσα της δεκαετίας του 1980, όταν ο Μουαμάρ Καντάφι επρόκειτο να επισκεφθεί επισήμως τη χώρα μας, λέγεται πως κάποιος εκδότης έβαλε να μεταφράσουν το «Πράσινο Βιβλίο» μέσα σε δυο τρεις μέρες και εν μία νυκτί το τύπωσε σε 10.000 αντίτυπα για να προλάβει τη μεγάλη ημέρα. Να υπενθυμίσω πως μία έκδοση 10.000 αντιτύπων την εποχή εκείνη αντιπροσώπευε κάτι σαν το απόλυτο μπεστ σέλερ.

Εντέλει η επίσκεψη του ηγέτη ακυρώθηκε. Για να ‘μαι ειλικρινής δεν θυμάμαι αν το «Πράσινο Βιβλίο» κυκλοφόρησε στα ελληνικά, πόσα από τα 10.000 αντίτυπα της έκδοσης πουλήθηκαν και πόσα έγιναν χαρτοπολτός. Το ενδιαφέρον όμως σ’ αυτή την ιστορία είναι πως κάποιος σοβαρός κατά τα άλλα εκδότης σκέφτηκε ότι δεν μπορούσε να στερήσει τη σκέψη του Καντάφι από τους αναγνώστες του.

Κάτι λέω, θα μου πείτε. Ηταν η εποχή που ο Ανδρέας Παπανδρέου προσκαλούσε τον λίβυο ηγέτη ως γκεστ σταρ στη συνάντησή του με τον Μιτεράν στην Ελούντα και ο Τρίτος Δρόμος προς τον σοσιαλισμό εξαντλούσε το ρητορικό του οπλοστάσιο σε τρυφερές αποστροφές για τα αδέσμευτα αραβικά καθεστώτα. Οπως εξάλλου έλεγε ο Καντάφι, στη Λιβύη δεν χρειαζόταν να γίνουν εκλογές μια και ούτως ή άλλως κυβερνούσε ο λαός. Και στα μέρη μας «νόμος» ήταν το δίκιο του λαού, εμείς όμως κάναμε και εκλογές.

Ψαχνόμασταν γενικά, θα πείτε. Ψαχνόμασταν τόσο πολύ που το ανανεωτικό και φιλοευρωπαϊκό κομμάτι της Αριστεράς είχε ανακαλύψει συμμάχους στη Ρουμανία του Τσαουσέσκου και στην Κορέα της οικογενείας Γιονγκ Ιλ. Οσο για τους εταίρους μας, γιατί πού και πού τους θυμόμασταν κι αυτούς, αυτοί μας αντιμετώπιζαν ακόμη με συμπάθεια και την τρυφερή περιέργεια που προκαλεί στους μεγάλους ο νεαρός τους γόνος, ελαφρώς προβληματικός, αλλά παμπόνηρος και πολλά υποσχόμενος.

Αλλά ο κόσμος γύρω μας έχει την κακή συνήθεια να αλλάζει. Ο Καντάφι τώρα είναι επικηρυγμένος και κρύβεται, κάθε μέρα αποκαλύπτεται και μία ακόμη θηριωδία του, ο δε Σαρκοζί, που μέχρι πριν λίγο τον άφηνε να κατασκηνώνει στο Παρίσι, τώρα τον βομβαρδίζει με τα Ραφάλ του. Οσο για μας, συνεχίζουμε να ψαχνόμαστε, μόνο που τώρα αντί για Τρίτους Δρόμους και αδέσμευτες πολιτικές ψάχνουμε τη δόση μας για να τη βγάλουμε όρθιοι, ή έστω γονατιστοί, στο τρίμηνο που έρχεται.

Αυτά για την Ιστορία, που άλλα μας υποσχόταν και άλλα μας έδωσε. Γιατί εμείς στο μόνο που φταίξαμε είναι πως την πιστέψαμε. Και τώρα στο μόνο που ελπίζουμε είναι στην όποια επιείκεια της έχει απομείνει, να μας αφήσει να πέσουμε «ανώδυνα, ανεπαίσχυντα και ειρηνικά». Χωρίς βέβαια να παραγνωρίζουμε το ότι η πτώση μας κινδυνεύει να συμπαρασύρει και τις υγιείς δυνάμεις του γένους, όπως οι πρυτάνεις, οι ταξιτζήδες, οι υπάλληλοι των ΔΕΚΟ, και όσοι, ψαχνόμενοι ή μη, κυβέρνησαν για τόσα χρόνια το ευαγές μας ίδρυμα.