«Κανείς δεν θυμάται τον θεατρίνο του»

Ο Βασίλι Βασίλιεβιτς Σβετλοβίντοφ – γέρος ηθοποιός και ο Νικίτα Ιβάνιτς γερο-υποβολέας του θεάτρου «ξεμένουν» στη σκηνή επαρχιακού θεάτρου μια νύχτα μετά την παράσταση και παίζουν μαζί το… έργο της ιστορίας του θεάτρου.

Βασίλι Βασίλιεβιτς: Κανένας δεν μ’ αγαπάει Νικίτουσκα. Κανένας…

Νικίτα Ιβάνιτς (με δάκρυα στα μάτια): Το κοινό σάς αγαπάει Βασίλι Βασίλιεβιτς.

Β. Βασίλιεβιτς: Α, το κοινό! Το κοινό έφυγε… Πήγε να κοιμηθεί και ούτε που θυμάται τον θεατρίνο του!

Το «Κύκνειο άσμα» (δραματική σπουδή σε μια πράξη) γράφτηκε στα 1888 από τον 28χρονο τότε Αντον Τσέχοφ. Το ΚΘΒΕ ανέβασε το έργο στα 1968 σε σκηνοθεσία Θάνου Κωτσόπουλου και ερμηνεία του ίδιου και του Δημήτρη Βάγια σε 48 παραστάσεις (Θέατρο ΕΜΣ και περιοδεία) στις οποίες προσήλθαν 29.778 θεατές.

Το «Κύκνειο άσμα» χρησιμοποιήθηκε – προφανώς – ως ιδέα για τη σύνθεση κειμένων (Κ. Χ. Μύρης) και ρόλων από τις παραστάσεις αρχαίου δράματος του ΚΘΒΕ (συνολικά 74, από τις οποίες «χρησιμοποιήθηκαν» οι 27) με «όχημα» τον απόμαχο φροντιστή ο οποίος σ’ ένα παραληρηματικό όραμα επαναφέρει στη σκηνή σκηνές από παραστάσεις και μορφές θεατρανθρώπων του ΚΘΒΕ.

«Η μνήμη» – όπως λεει στον εισαγωγικό μονολόγό του ο Διονυσάκης – «είναι η γέφυρα για να διαβάσουμε το σήμερα». Αλλά… «Το σκοτάδι απ’ όπου ήθελα να βγω ήταν ο πιο καλός μου σύντροφος» λέει ο Διονυσάκης ενθυμούμενος τον Καραντινό, τον Χαρατσάρη (που τον συμβούλευε να διαβάζει για να… μάθει), τον Βολανάκη (που δάκρυζε συχνά όπως ο Κουν), τον Σπύρο Ευαγγελάτο, τον Διονύση Φωτόπουλο και άλλους που ξέχασε σ’ αυτά τα «50 χρόνια, 18.000 μέρες, 432.000 ώρες και 2.592.000 λεπτά του ΚΘΒΕ…».