ΟΧΙ ΣΤΙΣ ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΕΣ

«Δεν πληρώνω – δεν πληρώνω». Ηταν τίτλος θεατρικού έργου του ιταλού συγγραφέα Ντάριο Φο που ανέβηκε για πρώτη φορά στην Αθήνα στα τέλη της δεκαετίας του 1970.

Τώρα το συναντάµε σαν ακτιβισµό που συνιστά την άρνησηπληρωµής διοδίων και εισιτηρίων (και όχιµόνο) σε ένδειξηδιαµαρτυρίας για την αύξηση της τιµής τους. ∆εν είναι καινούργιο.Κατά καιρούς στην Ευρώπη εµφανίζονται αντίστοιχες ιδέες «ανυπακοής», κατά κανόνα θνησιγενείς.

Καµιά φορά συνδέονται και µεπολιτικές επιδιώξεις.

Στην Ελλάδα, π.χ., η Μελίνα Μερκούρη είχε διακηρύξει προ του 1981 την άρνηση πληρωµής της εισφοράς στην τότε ΕΡΤ.

Ολες αυτές οι κινήσεις έχουν τοενδιαφέρον τους.

Το ίδιο ισχύει και γιατις σηµερινές παροτρύνσεις που οδηγούν σε αντίστοιχες συµπεριφορές, κυρίως στα µέσα µαζικής µεταφοράς και στους εθνικούς δρόµους.

Εκτός από ενδιαφέρον όµως έχουν και δύο ακόµη χαρακτηριστικά.

– Το πρώτο είναι ότι συνιστούνπαραβίαση του νόµου.

Οποιος δεν πληρώνει είτε από αγανάκτηση, είτε απόιδιοτέλεια, είτε ως πολιτική στάση και πράξη ακτιβισµού δεν παύει να είναι υπόλογος για διάπραξη αδικήµατος.

Στις δηµοκρατίες υπάρχουν πολλοί τρόποι για να οργανώσουν οιπολίτες τη διαµαρτυρία τους για κάτι πουθεωρούν ότι τους βλάπτει.

Στους τρόπους αυτούς δεν περιλαµβάνεται η αυθαιρεσία.

Αλλως θα οδηγηθούµε σε ζούγκλα. – Το δεύτερο χαρακτηριστικό είναι ότι οι δραστηριότητες αυτές προκύπτουν και λειτουργούν ως συµπληρωµατικές συναφών δραστηριοτήτων της Πολιτείας.

Οταν το κράτοςαυθαίρετα, ή έστω χωρίς επαρκή αιτιολογία και επεξήγηση, ακολουθεί ή επιτρέπει επαχθή τιµολογιακή πολιτική σε τοµείς καθηµερινότητας, κατ’ ουσίαν καθίσταται η άλλη όψη του ιδίου νοµίσµατος. Ειδικά στο θέµα των εισιτηρίωνστις αστικές συγκοινωνίες της Αθήνας το κράτος αποφάσισε αψυχολόγητα και εν πολλοίς άδικα. Επέβαλε γενικές ανατιµήσεις χωρίς ενδιάµεση κλιµάκωση.

Αρα έχουµε να κάνουµε µε δύο παράλληλες αυθαιρεσίες.

Από τη µια πλευρά, το κράτος επιβάλλει την επιβάρυνση του βαλαντίου των πολιτών για να καλύψεικαι προγενέστερες δικές του λανθασµένες επιλογές. Από την άλλη, ένας αριθµός πολιτών θεσπίζει δικούς του νόµους και κανόνες, που βλέπουν το δένδρο και χάνουν το δάσος, δεδοµένου ότι δεν λύνουν το πραγµατικό πρόβληµα. Είναι αυτονόητο ότι το ζητούµενο δεν είναι να κάνει κάποιος επιλογή αυθαιρεσίας.

Είναι να βρεθεί τρόπος να µην υπάρχουν αυθαιρεσίες.