Η σκοτεινή πλευρά του ανθρώπου

Η ιστορική αξία της Ζυστίν είναι δεδομένη. Στο θρησκευτικό περιβάλλον του 18ου αιώνα το οποίο ούτε ο Διαφωτισμός τολμούσε να θίξει, η εμφάνιση του Σαντ λειτούργησε σαν την αποκάλυψη μιας σκοτεινής πλευράς της ανθρώπινης υπόστασης, ένα καθαρό δηλητήριο ικανό να καταστρέψει όλο το ηθικό οικοδόμημα. Σήμερα όμως αυτές οι απόψεις μοιάζουν με «κεκτημένα δικαιώματα» και μάλλον περί του αντιθέτου έχεις τη διάθεση να επιχειρηματολογήσεις. Οσο για τη λογοτεχνική αξία του Σαντ, αυτήν δυσκολεύομαι να την αντιληφθώ, αφού ακόμη και τα μυθιστορήματά του μοιάζουν περισσότερο με φιλοσοφικά μανιφέστα μιας μάλλον μονοσήμαντης αντίληψης για τη ζωή. Η μετάφραση του 36χρονου διδάκτορα Φιλοσοφίας και Αισθητικής Δημήτρη Γκινοσάτη προσγειώνει τα πάθη και τις δυστυχίες της Ζυστίν σε μια σύγχρονη και στρωτή καθομιλουμένη.