Ο πολύχρωμος κόσμος των αγαλμάτων

Ο συγγραφέας που ανέδειξε στο εξωτερικό το πρόσωπο της χώρας ( Το ελληνικό καλοκαίρι, 1976) προσπαθεί, με σύμβουλο και οδηγό τον Παυσανία, να αποκαταστήσει αρκετές πλάνες που επιβίωσαν στο συλλογικό μας φαντασιακό και αφορούν την αρχαία Ελλάδα.

Στην περιγραφή του Παρθενώνα, του χρυσελεφάντινου αγάλματος της Αθηνάς και του Ερεχθείου σημειώνει πως το μέτρο και η λιτότητα που αποδίδουμε συχνά στην ελληνική τέχνη των κλασικών χρόνων καμία σχέση δεν έχουν με το χρυσελεφάντινο άγαλμα της θεάς. Στη συνέχεια, μιλάει για τον πολύχρωμο κόσμο των αγαλμάτων και της ρεαλιστικής αναπαράστασης. Απαλλάσσει τον αναγνώστη από μέτρα και αριθμούς, όμως επιμένει σε περιστατικά που έχουν να κάνουν με ζωντανούς ανθρώπους. Εστιάζει το ενδιαφέρον του σε αντιλήψεις, δοξασίες, δεισιδαιμονίες. Δεν ξεχνά ότι «κατά τις μυθικές παραδόσεις των Ελλήνων, η μοίρα της ανθρωπότητας ήταν μια προοδευτική παρακμή που συντελέστηκε σε πέντε στάδια».

Με το βιβλίο του Λακαριέρ παραμάσχαλα, ο σύγχρονος ταξιδιώτης μπορεί να περιηγηθεί στα περασμένα μεγαλεία και το ιστορικό παρόν μιας χώρας που συνομιλεί με το παρελθόν της. Το μπαζώνει, το αναδεικνύει, το πουλάει, το αγνοεί. «Χθόνιες δυνάμεις και απόλυτο φως»: ο διαπρεπής ελληνιστής μιλάει με αγάπη για τις αντιφάσεις που ορίζουν την ιστορική μας ταυτότητα.