Οικονοµία χωρίς κρίση

Στον Διονύση και τη Μαρίνα Αν ήθελα να παινευτώ πως κάτι αξίζω, δεν θα το έκανα ποτέ γράφοντας ότι συνοµίλησα και συνέφαγα µε τον Μακαριώτατο Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κύριο Ιερώνυµο. Οταν γράφεις στις εφηµερίδες πρέπει να είσαι πολύ φελλός για να µη σου έχει καλλιεργηθεί ένα ιδιότυπο αίσθηµα συστολής πως, ό,τι εξαιρετικό σου συµβαίνει, αντί να σε κάνει υπερφίαλο σε καθιστά ακόµη πιο υπόλογο απέναντι στους άλλους. Σ’ αυτούς τους άλλους, που συµβαίνει να µην έχουν τους τρόπους να επικοινωνήσουν µε πρόσωπα και γεγονότα εξαιρετικά και για τους οποίους τρόπους δεν αισθάνεται συχνά κανείς ιδιαίτερα περήφανο τον εαυτό του. Ωστόσο η δηµόσια έκθεση µιας συνάντησης που έγινε για να παραµείνει ιδιωτική υπόθεση, έχει νόηµα µόνον όταν το, ακόµη και περιληπτικό, περιεχόµενό της µπορεί να αποτελέσει ένα νήµα για να εγκατασταθεί µια σχέση ανάµεσα σε ανθρώπους που προορίζεται όχι µόνο να µη συναντηθούν ποτέ µεταξύ τους, αλλά να µη διανοηθούν καν ο ένας την ύπαρξη του άλλου.

Οπως τουλάχιστον ο σηµερινός προκαθήµενος της Εκκλησίας συνειδητοποιεί την αποστολή της, αν λογαριάσει κανείς µια σχεδόν αυτονόητη αλήθεια που εκφράζει µε την καθ΄όλα πολιτεία του, µιαν αλήθεια που έχει, γενικότερα, εντελώς ξεχαστεί: η σχέση µε τον Θεό να συνιστά µια καθαρά προσωπική υπόθεση του καθενός (όπως χρειάζεται να συµβαίνει µε τον οποιονδήποτε, πιστό ή άπιστο) ώστε να µη µετέρχεται τον Θεό στις διαπροσωπικές του σχέσεις µε βάση τη θέση ή το αξίωµά του, έστω κι αν το αξίωµα αυτό προϋποθέτει την απόλυτη διακονία του Θεού. Να µην αισθάνεται, δηλαδή, κανείς τους λογαριασµούς του µε τον Θεό να γίνονται ηπιότεροι, ή ευκολότεροι, ή ότι θα του χαριστεί ο Θεός επειδή συµβαίνει κατ’ επάγγελµα ή κατ’ αποστολήν να τον υπηρετεί. Μια µέγιστη πνευµατική και πολιτική πράξη, να πολιτεύεται ο προκαθήµενος της Εκκλησίας ως να διατηρεί µε τον Θεό τη δύσβατη επικοινωνία που συντελείται µέσω της αυστηρής και εντελώς προσωπικής υπαρξιακής αγωνίας.

Αν η οποιαδήποτε πράξη ελέγχεται στον βαθµό που θα συνετελείτο µε την ίδια ακριβώς ένταση ή θα παρέµενε ανύπαρκτη, σε περίπτωση που δεν θα γινόταν γνωστή, οι άνθρωποι µπορούν να παραµένουν στοιχειωδώς ευχαριστηµένοι µόνον όταν παραδειγµατίζονται χάρη σε γεγονότα που, ενώ υφίστανται µέσα στον κόσµο, περισσότερο τα υποψιάζεται παρά τα πληροφορείται κανείς. Τα µεγαλοφώνως προβαλλόµενα µέσα στον κόσµο παραδείγµατα ή υποδείγµατα αλληλεγγύης, φιλαλληλίας και αυτοθυσίας, πέραν της αµφίβολης επίδρασής τους προκαλούν, επιπλέον, µιαν ολιγωρία ώστε εύκολα να µεταθέτει κανείς το ενδιαφέρον και την ευθύνη που του αναλογούν στους ώµους των άλλων. Υπάρχει όµως κάτι που, αν και σε σχέση µε µιαν εντελώς µυστική οικονοµία δεν καταστρατηγείται µε τίποτε η ανάγκη του: να υπάρξεις µέσα στη ζωή και να µιµηθείς πρότυπα που δεν σου έχουν διαφηµιστεί και δεν σου έχουν επιβληθεί, που υποψιάζεσαι µόνον την ύπαρξή τους, που σε µεταβάλλουν σε χορηγό ζωής χωρίς να σε εγγράφουν σε παρόν και µέλλον. Αν πιστεύαµε ως πραγµατικότητα µόνον ό,τι βλέπουµε στην τηλεόραση, σύνολη η ανθρωπότητα θα είχε τρελαθεί ή θα είχε βουλιάξει.

Ο νοσηλευτής που ζήτησε κι έγινε, επίσης, ιερέας και λειτουργεί και θεραπεύει σε µια µονάδα µε ασθενείς του ΑΙDS σ’ ένα νοσοκοµείο της χώρας µας, χωρίς να πληροφορηθεί κανείς άλλος την ύπαρξή του παρά µόνον οι ασθενείς, ισορροπεί ηθικά την κατάσταση _ του πλανήτη πλέον _ πολύ αποτελεσµατικότερα απ’ ό,τι το κατορθώνουν τα λογής φιλανθρωπικά γκαλά. Ή, για να είµαστε ακριβέστεροι, τα δεύτερα δεν την ισορροπούν, την καταβαραθρώνουν ανεπανόρθωτα. § Ο [-1134Θανάσης Θ. Νιάρχος είναι ποιητής, συνεκδότης του περιοδικού «Η Λέξη».