Οι αφανείς ήρωες των φεστιβάλ

Από το Ηρώδειο και την Πειραιώς μέχρι τη Μαλακάσα, καμία εκδήλωση δεν πραγματοποιείται χωρίς τη δική τους συμβολή. Ακόμη κι αν το όνομά τους δεν θα μπει ποτέ στο επίσημο πρόγραμμα, είναι οι απολύτως απαραίτητοι συντελεστές των πολιτιστικών εκδηλώσεων

ΗΡΩΔΕΙΟ
Επιχείρηση… σκούπα εν μέσω βροχής
Τρία μέτρα κάτω από τη σκηνή του Ηρωδείου, δύο χάρτινες κούτες είναι το καλύτερα φυλαγμένο μυστικό του συνεργείου καθαρισμού. Μέσα σε αυτές υπάρχουν ακόμη τα 27 κιλά τσίχλες που ξεκόλλησαν τα μέλη του από τις κερκίδες του αρχαίου θεάτρου πριν από πέντε χρόνια. Τότε το κοπιαστικό αποτέλεσμα είχε γίνει ο αγαπημένος τίτλος των πολιτιστικών εντύπων και, απ΄ ό,τι φαίνεται, κατάφερε να ταρακουνήσει τις συνήθειες των επισκεπτών. «Το σοκ μάλλον λειτούργησε. Ακόμη και σήμερα βρίσκουμε τσίχλες κολλημένες στα μάρμαρα, αλλά είναι ελάχιστες», λέει η υπεύθυνη του θεάτρου Καίτη Βαβαλέα, που συντονίζει την προσπάθεια μαζί με τον Θανάση Καράμπελα της εταιρείας ΓΕΝΚΑ.

Οι δυο τους μάς υποδέχονται στο Ηρώδειο την ώρα που τα 10 μέλη του συνεργείου σπεύδουν να καθαρίσουν την ορχήστρα από τα νερά της βροχής και να περάσουν με στεγνό πανί τις κερκίδες. Είναι η απογευματινή βάρδια και κάνει απλώς τη δουλειά της. Αυτό που για τους τυχαίους αυτόπτες μάρτυρες μοιάζει να διαρκεί μια αιωνιότητα, γι΄ αυτούς είναι ρουτίνα. Παρ΄ ότι κάνουν σλάλομ στο ολισθηρό Ηρώδειο με τα πανιά στα χέρια, μισή ώρα μετά είναι άνετοι σ΄ ένα θέατρο πανέτοιμο να φιλοξενήσει τη συναυλία της ημέρας. Τα ακραία καιρικά φαινόμενα είναι ο μεγαλύτερος βραχνάς για τους καθαρι στές, οι οποίοι σε τέτοιες περιπτώσεις μπορεί να φτάσουν τους τριάντα. Οπως για παράδειγμα οι βροχοπτώσεις επί 45 ημέρες το 2003. Τότε που έπρεπε να μαζεύουν καθημερινά τα μαξιλαράκια από τις κερκίδες, να τα φυλάσσουν επί ώρες σε σακούλες και να τα τοποθετούν στην ίδια θέση μετά το τέλος της βροχής (από την επόμενη χρονιά το πρόβλημα λύθηκε με μια πατέντα της κ. Βαβαλέα: τα αδιάβροχα μαξιλάρια).

Η ομάδα καθαρισμού δεν είναι η ίδια σε κάθε φεστιβάλ, καθώς οι αιτήσεις για εργασία ανανεώνονται ετησίως. Υπάρχουν, όμως, οι «παλιοί»- όπως η κυρία Γεωργία, που ροντάρει τους νεώτερους τα τελευταία δέκα χρόνια- και οι «εθισμένοι», όπως ο Φλοριάν, που τον χειμώνα εργαζόταν στη Ρουμανία και τώρα στο Ηρώδειο. Στις μεγάλες παραστάσεις όλοι τους πρέπει να μείνουν στο θέατρο μετά τη μία τα μεσάνυχτα και τότε λειτουργεί ο κανόνας της αλληλεγγύης: αυτός που έχει αυτοκίνητο εξυπηρετεί τους υπόλοιπους.

Είναι ένας εναλλακτικός θίασος που πηγαινοέρχεται στα καμαρίνια των τραγουδιστών και των ηθοποιών, προβλέπει τις ανάγκες τους, διώχνει το άγχος πριν ανέβουν στη σκηνή, κάνει ένα ιδιότυπο backstage χωρίς αυτόγραφα. Την ώρα που ο καλλιτέχνης στέκεται απέναντι στο κοινό, τα μέλη του συνεργείου καθαρίζουν τις τουαλέτες, μαζεύουν αθόρυβα τα σκουπίδια από την πλατεία και αδειάζουν τα μεγάλα κιούπια της εισόδου, που από φέτος χρησιμοποιούνται και για την ανακύκλωση. Ο άγραφος κανόνας μεταξύ τους λέει ότι «στο Ηρώδειο δεν χάνεται τίποτε». Γι΄ αυτό και όλα τα απολεσθέντα αντικείμενα επιστρέφονται την επόμενη ημέρα στους ιδιοκτήτες τους. Δεν είναι δα και η πιο δύσκολη αποστολή για έναν φροντιστή του Ηρωδείου να βρει την πιστωτική κάρτα ενός θεατή. Και πάντως δεν συγκρίνεται με το καθημερινό στρώσιμο και ξεστρώσιμο 300 τ.μ. λασπωμένου χορτοτάπητα για τις ανάγκες μιας παράστασης- αυτό ακριβώς συνέβη πριν από εννιά χρόνια στο «1980» της Πίνα Μπάους.

Τα 27 κιλά τσίχλες που έβγαλαν το 2005 φυλάσσονται ακόμη και σήμερα σε δύο κούτες

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 260
Φώτα, παρακαλώ!

Φανταστείτε μια παράσταση χωρίς φωτισμούς, χρώματα και συγχρονισμό μεταξύ όσων βλέπετε και όσων ακούτε. Θα ήταν σουρεαλιστική χωρίς αμφιβολία, αλλά ακόμη και ο σουρεαλισμός έχει τα όριά του. Ο φωτιστής και προγραμματιστής κονσόλας Δημήτρης Κουτάς το ξέρει καλύτερα απ΄ όλους. Είναι ο τεχνικός που ετοιμάζει μία προς μία τις σκηνές στο Χώρο Η΄ και την Αποθήκη της Πειραιώς, ώστε ο κατάλληλος φωτισμός να φωτίσει τον κατάλληλο άνθρωπο την κατάλληλη στιγμή. Απόδειξη, οι παραστάσεις «Τα λόγια της Κασσάνδρας», ο «Τζον Γαβριήλ Μπόρκμαν» του Οστερμάγερ και το «Μoment» της Μαριάννας Καβαλιεράτου, που έχουν ήδη μπει στο αρχείο του Φεστιβάλ Αθηνών. Σειρά έχει από αύριο ο «Τυχοδιώκτης» σε σκηνοθεσία του Βασίλη Παπαβασιλείου.

Ο 29χρονος Δημήτρης σπούδασε στο ΤΕΙ Ηλεκτρολογίας της Χαλκίδας το 2000-2004 και στη συνέχεια έκανε σεμινάρια φωτισμού στην Αθήνα. Η προϋπηρεσία του άρχισε στην Εθνική Λυρική Σκηνή το 2006, ένα «δεύτερο σχολείο» ουσιαστικά, απ΄ το οποίο έχει να θυμάται την προετοιμασία για την «Αΐντα» στο Ηρώδειο. Το καλοκαίρι του 2010 τον βρίσκει πίσω από την τελευταία σειρά θεατών της Πειραιώς, αόρατο για τους πολλούς. Ετσι κι αλλιώς, την ώρα της παράστασης μόνο ένας άνθρωπος πρέπει να έρχεται σε επικοινωνία μαζί του: ο υπεύθυνος σκηνής, με τον οποίο αποτελούν αχώριστο ντουέτο. Τα σήματα που παίρνει από αυτόν με ενδοσυνεννόηση γίνονται εντολές προς τους υπόλοιπους φωτιστές. Είναι νωρίς άραγε για έναν απολογισμό; «Η αλήθεια είναι ότι η απόσταση που χωρίζει το ΤΕΙ από την καθημερινότητα του Φεστιβάλ είναι μεγάλη. Σαφώς και αυτό που κάνω τώρα είναι πιο δύσκολο. Ολα τα μαθαίνεις μέρα με την ημέρα. Δεν υπάρχει ποτέ αυτόματος πιλότος και οι ευκολίες έρχονται με την πείρα». Οσο απαραίτητη είναι η τελευταία, άλλο τόσο δύσκολο είναι να την αποκτήσει. Μετά το Φεστιβάλ θα πρέπει να μείνει- για πόσο άραγε;- στο σκοτάδι της αγοράς εργασίας.

ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ- ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ
Περάστε στο ταμείο!

Σπούδασε Λογιστική στο ΤΕΙ Πειραιά, είναι τελοιόφοιτος Αγγλικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και απόφοιτος του Θεάτρου Τέχνης. Ο Χάρης Γιακουμάκης, υπεύθυνος ταμείου στο Φεστιβάλ Αθηνών, έχει ένα προφίλ που ταιριάζει στη συνήθη περιγραφή για τους τριαντάρηδες του 2010. Με πλήθος ακαδημαϊκών περγαμηνών εργάζονται σε ένα πόστο διαφορετικό απ΄ το αντικείμενο των σπουδών τους για να φέρουν βόλτα τα προς το ζην. Σωστά ώς εδώ. Αλλά οι σπουδές θεάτρου δεν απέχουν και τόσο από το Φεστιβάλ, έτσι δεν είναι; «Μα, γι΄ αυτό μπήκα στο Φεστιβάλ, από μια άποψη. Εντάξει, έπαιξε ρόλο το ότι κερδίζω μια καλή αμοιβή. Από την άλλη, όμως, είναι μια άλλου τύπου εμπειρία για έναν επίδοξο καλλιτέχνη: να ασχοληθεί με τα πρακτικά ζητήματα πριν μπει για τα καλά στο παιχνίδι. Από τη στιγμή που ακόμη ψάχνομαι, χωρίς να έχω εγκαταλείψει το όνειρο του ηθοποιού, σκέφτηκα ότι δεν πρέπει με τίποτε να χάσω αυτήν την ευκαιρία», λέει.

Παρά τα όσα λέγονται, ο Χάρης επιμένει ότι η οικονομική κρίση δεν έκαμψε το ηθικό των θεατών. «Ισα ίσα που γέμισαν οι μεγάλοι χώροι – Ηρώδειο, Μέγαρο- η Πειραιώς ήταν πάντα γεμάτη και είχαμε πολλά sold out, όπως με την Ιπέρ και τους “Αγγελους στην Αμερική”. Φαίνεται ότι το μειωμένο εισιτήριο έκανε το θαύμα του». Γεγονός που σημαίνει ότι αυξήθηκαν και οι εκνευρισμοί στις ουρές; «Δυσκολίες δεν υπάρχουν σε γενικές γραμμές. Ισως με λίγους θεατές που έχουν την ίδια πάντα απαίτηση: πολύ συγκεκριμένες θέσεις και ειδικά για την Επίδαυρο. Οπου, παρεπιμπτόντως, δεν υπάρχει αρίθμηση, οπότε τι σημαίνει “καλύτερη θέση”; Το πραγματικό επώδυνο, πάντως, είναι όταν φτάνει η ώρα να πεις “όχι” σε ανθρώπους που ξεροσταλιάζουν στον ήλιο περιμένοντας να βρουν ένα εισιτήριο από ακυρώσεις της τελευταίας στιγμής. Εκεί συγκεντρώνω όλη την ψυχραιμία μου και οφείλω να είμαι εντάξει απέναντί τους. Αυτοί, εξάλλου, ποτέ δεν σε εκνευρίζουν. Αυτό που πραγματικά με εξοργίζει είναι άλλο: όταν οι επίδοξοι αγοραστές προσπαθούν να επιβληθούν κοινωνικά ή ταξικά».

TERRA VIBE
Δύο σεφ για τους Metallica

Η συναυλία του Μπομπ Ντίλαν, με την οποία εγκαινιάστηκε το φετινό φεστιβαλικό καλοκαίρι, θα μείνει αξέχαστη στη Νατάσα και τη Φαίδρα Μακρή για δύο κυρίως λόγους. Ο ένας είναι τα δεκάδες τραγούδια που σιγοψιθύρισαν μαζί με τους 12.000 θεατές στις 29 Μαΐου. Ο δεύτερος είναι επειδή πέρασαν στη μικροϊστορία της ταπεινής Μαλακάσας ως οι δύο σεφ που μαγείρεψαν για τον τροβαδούρο και όσους τον συνόδευαν. Και μπορεί μεν ο Μεγάλος να απαρνήθηκε τον πλούσιο μπουφέ- σολομούς, ψητά, σπαγκέτι και μουσακά- για να απολαύσει μόνος του στα παρασκήνια ένα σάντουιτς με γαλοπούλα, αλλά το credit το κέρδισαν τα δύο ξαδέρφια με το παραπάνω. Στην πιο εύκολη συναυλία του καλοκαιριού μέχρι σήμερα, όπως λένε, η Νατάσα εφάρμοσε όλα όσα είχε μάθει στην ιδιωτική σχολή μαγειρικής και η Φαίδρα μετέφερε την πείρα της από τα δέκα χρόνια εργασίας σε διάφορες ταβέρνες της Αθήνας.

Τα πραγματικά δύσκολα δεν άργησαν να έρθουν. Οι Μetallica πήραν την εκδίκησή τους στην πιο απαιτητική βραδιά της σεζόν. Με επιτελείο 250 ανθρώπων, η προετοιμασία για τις δύο κοπέλες άρχισε μία εβδομάδα νωρίτερα. Ειδικά την ημέρα της συναυλίας βρέθηκαν στο πόστο τους στις 7 το πρωί, για να το εγκαταλείψουν στις 3 μετά τα μεσάνυχτα.

Παρακολούθησαν βέβαια και αυτήν τη συναυλία, η οποία πέρασε χωρίς κόπο στα best of των προσωπικών τους αναμνήσεων. Αν αναρωτιέστε πάντως τι δοκίμασαν τα μέλη της σημαντικότερης μέταλ μπάντας, το μενού μόνο… χέβι μέταλ δεν ήταν: γεμιστά, λαχανικά στον ατμό, ποικιλίες τυριών και πουρέ από φρέσκες πατάτες. Οσο για τις δυο μαγείρισσες, βγάζουν όλες τις συναυλίες «ξεροσφύρι»:

«Μαγειρεύουμε για όλους τους άλλους τόσο εντατικά, που τελικά χορταίνουμε με τις μυρωδιές».