«Νοσταλγούμε το μάρκο»

Η βοήθεια προς στην Ελλάδα δεν είναι καθόλου δημοφιλής μεταξύ των κατοίκων της γερμανικής πόλης Λούντβιχσχαφεν, της γενέτειρας του Χέλμουτ Κολ- και οι έλληνες κάτοικοι της πόλης δέχονται πολλά καυστικά σχόλια.

Η απόσταση από τον σιδηροδρομικό σταθμό του Μανχάιμ στο Λούντβιχσχαφεν είναι μόνο δέκα λεπτά με το αυτοκίνητο. Ομως είναι αρκετή για τον 67χρονο οδηγό ταξί Κλάους Φίσερ ώστε να εκδηλώσει τον θυμό του για τον πρωταγωνιστικό ρόλο που παίζει η Γερμανία στο πρόγραμμα βοήθειας συνολικού κόστους 750 δισεκατομμυρίων ευρώ προς τις χώρες της ευρωζώνης που αντιμετωπίζουν προβλήματα.

«Είναι πολύ κακό», διαμαρτύρεται σε σπασμένα αγγλικά, «δεν έχουμε χρήματα στη Γερμανία και τα δίνουμε στην Ελλάδα. Μακάρι να είχαμε ακόμα το γερμανικό μάρκο- ήταν το καλύτερο νόμισμα στον κόσμο. Είμαι θυμωμένος και το ίδιο αισθάνονται πολλοί συμπατριώτες μου». Δεν ήρθαμε στο Λούντβιχσχαφεν για την ομορφιά του. Πρόκειται για μια όμορφη πόλη χτισμένη δίπλα από το μεγαλύτερο χημικό εργοστάσιο του κόσμου10 τετραγωνικά χιλιόμετρα κτιρίων, σωλήνων και καμινάδων που αποτελούν τα κεντρικά γραφεία της γιγαντιαίας πολυεθνικής εταιρείας ΒΑSF. Εδώ εφευρέθηκε το πολυστυρένιο- το πλαστικό δηλαδή. Το καλύτερο σημείο της πόλης, λένε σαρκαστικά οι ντόπιοι, είναι η γέφυρα που οδηγεί πίσω στο Μανχάιμ.

Πατέρας του ευρώ
Ηρθαμε εδώ εν μέρει επειδή είναι δίπλα στην Αμβέρσα, τον πρώτο μας σταθμό και εν μέρει επειδή είναι η πατρίδα του Χέλμουτ Κολ, του πρώην καγκελαρίου της Γερμανίας, ο οποίος είναι γνωστός ως ο πατέρας του ευρώ και ζει ακόμη σε μία βίλα στα περίχωρα της πόλης. Ως έφηβος στη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου ο Χέλμουτ Κολ έφυγε από τη γενέτειρά του όταν οι σύμμαχοι τη βομβάρδισανκυρίως λόγω του εργοστασίου- και βρήκε καταφύγιο στη Βαυαρία. Τις τελευταίες ημέρες του πολέμου, φοβούμενος ότι οι γονείς του είναι νεκροί, ο 15χρονος επέστρεψε στην πόλη περπατώντας 400 χιλιόμετρα, περνώντας από περιοχές που ήταν γεμάτες ερείπια. Αναζητούσε τροφή στα σκουπίδια, δέχθηκε επίθεση από απελευθερωθέντες πολωνούς κρατουμένους και είδε τα σώματα των προδοτών να κρέμονται από δέντρα. Το ταξίδι του διήρκεσε δύο μήνες. Ο Κολ βρήκε τους γονείς του ζωντανούς αλλά το Λούντβιχσχαφεν «ήταν απλώς ένας γιγαντιαίος σωρός σκουπιδιών» με περισσότερα από το 80% των κτιρίων του κατεστραμμένα.

Στα γενέθλιά του
Ο Κολ πήρε την απόφαση να συμβάλει στο να μη γίνει ποτέ ξανά πόλεμος στην Ευρώπη. Με τον γάλλο πρόεδρο Φρανσουά Μιτεράν τάχθηκαν υπέρ μιας ακόμα μεγαλύτερης ενοποίησης των χωρών της Γηραιάς Ηπείρου και το μεγαλύτερο επίτευγμά τους ήταν η Οικονομική και Νομισματική Ενωση που οδήγησε στο κοινό νόμισμα. «Ημασταν πεπεισμένοι», δήλωσε ο Κολ, «ότι αυτό θα έκανε αδύνατη τη διάλυση της ευρωπαϊκής ενότητας». Τώρα πια ο Χέλμουτ Κολ βρίσκεται σε αναπηρική καρέκλα και είναι πολύ αδύναμος- ακριβώς όπως το ευρώ, λένε κάποιοι- αλλά αυτό τον μήνα προσκάλεσε στο Λούντβιχσχαφεν σημαντικές προσωπικότητες της Γερμανίας για τον εορτασμό των ογδοηκοστών γενεθλίων του. Εκανε έκκληση στους καλεσμένους του να σώσουν το ενιαίο νόμισμα. «Το ευρώ είναι εγγύηση ειρήνης στην Ευρώπη», είπε, «πρέπει να βοηθήσουμε τους Ελληνες».

Εμπαθής εκστρατεία
Επειτα από πάμπολλες συζητήσεις και παλινδρομήσεις η Ανγκελα Μέρκελ, προστατευομένη του Κολ, υποσχέθηκε την παροχή βοήθειας 148 δισ. ευρώ στην Ελλάδα και άλλες χώρες της ευρωζώνης με οικονομικά προβλήματα, πληρώνοντας όμως μεγάλο τίμημα. Οι Χριστιανοδημοκράτες υπέστησαν πρόσφατα εκλογική ήττα στη Βόρεια Ρηνανία- Βεστφαλία και αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σχέδιά τους για την προώθηση φοροελαφρύνσεων. Η εφημερίδα «Βild» κάνει μια εμπαθή εκστρατεία εναντίον του σχεδίου βοήθειας, υπονοώντας ότι οι διεφθαρμένοι και αργόσχολοι Ελληνες θα πρέπει να πουλήσουν τα νησιά τους, στέλνοντας ρεπόρτερ στην Ελλάδα για να μοιράσουν δραχμές και βάζοντας πρωτοσέλιδους τίτλους όπως «Οι Ελληνες θέλουν τα λεφτά μας» ή «Είναι οι Ελληνες έτοιμοι να κάνουν περικοπές; Προτιμούν να απεργήσουν!».

«Βαρεθήκαμε να βοηθάμε»
Οι πολίτες του Λούντβιχσχαφεν, που έχει μεγάλο χρέος και ανεργία που φθάνει το 10%, μιλούν με περηφάνια για τον Κολ αλλά συμμερίζονται τις ανησυχίες και τις αντιδράσεις των συμπατριωτών τους για τον διαρκή ρόλο της Γερμανίας ως ταμία της Ευρώπης. «Βαρέθηκα να είναι η γερμανική κυβέρνηση υπεύθυνη για να βοηθάει τους πάντες», παραπονείται ο 76χρονος Μάνφρεντ Χάινριχ Ράου, πρώην εργαζόμενος στην ΒΑSF, που νοσταλγεί το μάρκο. «Οι Ελληνες παίρνουν σύνταξη νωρίς ενώ εμείς πρέπει να δουλεύουμε μέχρι να καταρρεύσουμε», προσθέτει η 31χρονη Κορνίλια Καμ, που εργάζεται σε μαγαζί με πρέτσελ.

«Επειδή οι Αμερικανοί μάς βοήθησαν να γίνουμε μία από τις μεγαλύτερες βιομηχανικές χώρες μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι Γερμανοί αισθάνονται ότι πρέπει να βοηθούν τους άλλους», σχολιάζει ο 48χρονος Ρις Βόλγκερ, που εργάζεται σε εταιρεία ενέργειας. Ο οδοντίατρος Γιώργος Χοντραλής, δημοτικός σύμβουλος και μέλος της ελληνικής κοινότητας του Λούντβιχσχαφεν, η οποία αριθμεί 2.700 μέλη, λέει ότι τόσο εκείνος όσο και οι συμπατριώτες του δέχονται καυστικά σχόλια για το γεγονός ότι η Ελλάδα επαιτεί βοήθεια. «Οι Ελληνες εδώ δεν αισθανόμαστε άνετα και λυπούμαστε για την κατάσταση».

ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

«Οι Ελληνες παίρνουν σύνταξη νωρίς, όμως εδώ στη Γερμανία πρέπει να δουλεύουμε μέχρι να καταρρεύσουμε»