[ ΠΡΟΕΚΤΑΣΕΙΣ ] Ο νομοθέτης… σαν τον πνιγμένο

Εκτός από τις παροιμιώδεις ψείρες του Χάρη Καστανίδη για τον Δασκαλόπουλο στο Κοινοβούλιο, αυτές τις μέρες δημιουργήθηκαν κάποια ερωτήματα. Π.χ. πρέπει να νομοθετεί η Βουλή εν θερμώ- όταν μπορεί να επηρεαστεί από την περιρρέουσα ατμόσφαιρα; Είναι πράξη σωφροσύνης η εσπευσμένη ψήφιση νόμων σε συνθήκες που διαρκώς μεταβάλλονται; Νοείται νομοθετική πρωτοβουλία με πραγματικό σκοπό να εξευμενιστεί η κοινή γνώμη; Σε περίοδο κατά την οποία το πολιτικό σύστημα βιώνει την αποσταθεροποίησή του είναι σωστό να αντιδρά σαν τον πνιγμένο που πιάνεται από τα μαλλιά του; Είναι τα ερωτήματα που απασχολούν όσους καταφέρνουν να μένουν ψύχραιμοι στον δημόσιο βίο- και δεν είναι πολλοί.

Δεν προσφέρεται άλλωστε η εποχή. Οχι μόνο γιατί μαζί με την πολιτική βρίσκεται στο εδώλιο και ό,τι έχει συνάφεια μαζί της: η δημοσιογραφία, ο συνδικαλισμός και μια ορισμένη επιχειρηματικότητα. Αλλά και γιατί υπάρχουν πολιτικοί που ρίχνουν νερό στον μύλο που θα τους αλέσει. Είναι κάποιοι που έκαναν καριέρα με ρόλους κατ΄ απονομήν. Και από τη σιγουριά που τους εξασφάλισε ο πρότερος- κομματικός- βίος τους υποδαυλίζουν τα κατώτερα αισθήματα της κοινωνίας. Ο λαϊκισμός, η δημαγωγία της συλλογικής ευθύνης- των αντιπάλων εννοείται-, η κουλτούρα της κάθαρσης διά λιθοβολισμού- των άλλων- μπαίνουν στη ρητορική ορισμένων δημοσίων προσώπων. Παρένθεση. Συχνά προς έκπληξη όσων δεν τρώνε λωτούς. Να φωνάζει π.χ. για τη «διαπλοκή» ο Απόστολος Κακλαμάνης που τα έλεγε ανέκαθεν, μάλιστα. Αλλά να φωνάζουν και οι δακτυλοδεικτούμενοι; Κλείνει η παρένθεση. Ετσι οργισμένοι πολίτες ζητούν «να μπουν κάποιοι στη φυλακή» και «να φέρουν πίσω τα κλεμμένα». Εχουν δίκιο στην ουσία, δεν έχουν δίκιο στη μέθοδο. Η άρση εμπιστοσύνης σε αμφιλεγόμενα δημόσια πρόσωπα είναι υγιής αντίδραση. Δεν είναι όμως υγιές ότι σε μια κοινωνία στην οποία ουδείς αναμάρτητος, οι πολιτικοί αντιμετωπίζονται συλλήβδην. Δέχονται τον λίθον του αναθέματος, απλώς επειδή μετέχουν στην πολιτική.

Κάτω από αυτές τις συνθήκες ο νομοθέτης κινδυνεύει να εγκλωβιστεί στο εγχείρημά του. Οι νόμοι που θεσπίζονται υπό πίεση από τους πολιτικούς δεν θα λύσουν τα προβλήματα της πολιτικής. Ο,τι εμφανίζεται σήμερα ως μέρος της λύσης, μπορεί να αποδειχθεί αύριο μέρος του προβλήματος. Εχει συμβεί πολλές φορές μέχρι τώρα άλλωστε. Γιατί ισχύει και στην πολιτική αυτό που έλεγε ο Αϊνστάιν: «Τα προβλήματα δεν μπορούν να λυθούν στο επίπεδο σκέψης που τα δημιούργησε».