Το Πνεύμα του Τόνου

Καλομελέτα κι έρχεται
Του Κώστα Γεωργουσόπουλου

Παρήγορα πράγματα μάς έρχονται απ΄ τις πρωτεύουσες του πολιτισμού, εκεί που για λίγο είχε διεισδύσει ο ιός του μεταμοντερνισμού από ξιπασιά και από αντίδραση στη νωχέλεια τάχα του ορθού και ισορροπημένου.

Διαβάζω πως στη διάσημη και μη εξαιρετέα Σκάλα του Μιλάνου, μόλις προχθές, σε μια παράσταση της «Κάρμεν» του Μπιζέ το μανιακό κοινό αυτής της συγκεκριμένης αίθουσας και της όπερας εν γένει, το καλλιεργημένο και πλούσιο σε ερμηνευτικές εκδοχές, ενώ αποθέωσε τους άμοιρους τραγουδιστές και τον μαέστρο, σηκώθηκε όρθιο και ούρλιαξε το γιούχα του για τον σκηνοθέτη, με διαθέσεις μάλιστα χειροδικίας. Δεν ήταν αυτό το μεγάλο (10.000 θεατές) κοινό της Επιδαύρου, που οι θιασώτες του αχταρμά αποκαλούν βάρβαρο, αστοιχείωτο, απαίδευτο και άσχετο, μια μάζα που έρχεται για μπάνια και κοψίδια. Το κοινό της Σκάλας είναι συνδρομητικό, πολύπειρο, μουσικά μορφωμένο και υψηλών προδιαγραφών, οικονομικών, κοινωνικών, αφρόκρεμα. Απλώς οι άνθρωποι έγκωσαν πια και, όπως πριν διακόσια χρόνια πρόβλεψε ο Σίλερ, όταν γκώσει κανείς, θα ξεράσει πια, να ξαλαφρώσει.


«Τριπλός» Γκρέκο στο Μανχάταν
Μ.Α.

Έγινε διάσημος και είδε τα έργα του να ακριβοπληρώνονται ενόσω ζούσε ως ο Έλληνας- Εl Greco. Το γεγονός ότι ο Δομήνικος Θεοτοκόπουλος δεν ήταν Έλληνας μόνο στο όνομα αλλά και στη ζωγραφική του έρχεται να αποδείξει η έκθεση που φιλοξενείται στην καρδιά του Μανχάταν, στον χώρο του Ωνασείου Ιδρύματος. Εικόνες από την αφρόκρεμα της Κρητικής Σχολής που ταξίδεψαν από την Ελλάδα, τον Καναδά και τη Ρωσία- ανάμεσά τους επτά έργα του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου- και βυζαντινές ψαλμωδίες υποδέχονται καθημερινά τους 1.500 και πλέον επισκέπτες. Τα τρία πρόσωπα του Γκρέκο αποκαλύπτονται μέσα από τα επτά έργα της έκθεσης- τρία προέρχονται από την Ελλάδα. Ο «Βυζαντινός» Θεοτοκόπουλος, όπως αποκαλύπτεται στο έργο όπου ο Ευαγγελιστής Λουκάς συντροφιά με έναν δυτικότροπο άγγελο ζωγραφίζει την καθαρά βυζαντινή Παναγία Οδηγήτρια. Ο πειραματιστής Γκρέκο, που δοκιμάζει να «παίξει» με τα χρώματα και τις πιο ελεύθερες μορφές στην Προσκύνηση των Μάγων. Και ο ώριμος, με τις ιδιαίτερες ψιλόλιγνες μορφές του στη Στέψη της Θεοτόκου.


Πιο πάνω τα βινύλια
Μ.Μ.

Όλοι περίμεναν να πάει στον πάτο. Να βουλιάξει μαζί με όλα όσα βουλιάζουν στη δισκογραφία. Το παλιό βινύλιο που χαράζεται, σπάει, μαζεύει σκόνη. Και όμως, τα στοιχεία δείχνουν άλλα. Δείχνουν πως οι δίσκοι βινυλίου όχι μόνο δεν εξαφανίστηκαν, αλλά παρουσίασαν αύξηση στις πωλήσεις. Θα σκεφθεί κανείς πως πρόκειται για επανεκδόσεις ροκ άλλων δεκαετιών.

Δεν έρχονται από εκεί τα αισιόδοξα νέα για το βινύλιο. Έρχονται από τους νέους καλλιτέχνες που σε βινύλιο θέλουν να κυκλοφορούν τις μουσικές τους. Ο Τζακ Γουάιτ δυναμικά, η Νόρα Τζόουνς, η Lady Gaga, o 50 Cent, όλο πιο πολύ hip hop και φανατικά βινύλια από τους καλλιτέχνες της dance σκηνής. Το CD δεν αισθάνεται και πολύ καλά τελευταία- κι ας μη μαζεύει τόση σκόνη όσο η μαύρη επιφάνεια.


Η μουσική των εικόνων
Π.Θ.Κ.

«Στο σπουδαιότερο στοιχείο στη τέχνη είναι η απλότητα». Όταν, μάλιστα, αυτά τα λόγια ανήκουν στον υπ΄ αριθμόν ένα συνθέτη μουσικής για τον κινηματογράφο, στον Μισέλ Ζαρ, γίνονται νόημα ζωής. Ο μύθος του Μισέλ Ζαρ (1924-2009) θα μείνει για πάντα ζωντανός, καθώς οι νότες του «κυκλοφορούν» σε πάνω από 100 ταινίες για τις οποίες έγραψε μουσική και συντρόφευσε τα όνειρα εκατομμυρίων σινεφίλ σε όλο τον πλανήτη. Γι΄ αυτό αξίζει να σταθούμε στο βιβλίο «Η μουσική των εικόνων» που εξέδωσαν για τον Μορίς Ζαρ ο Γιάννης Φλέσσας και ο Πάνος Παππάς (Εκδόσεις Καύκας). Και μόνο να αναφέρουμε τις ταινίεςπαγκόσμιες επιτυχίες για τις οποίες ο Μισέλ Ζαρ έγραψε μουσική, φτάνει για να θυμηθούμε το μέγεθός του: «Ο Λόρενς της Αραβίας», «Πεθαίνοντας στη Μαδρίτη», «Δόκτωρ Ζιβάγκο», «Κάψτε το Παρίσι», «Οι καταραμένοι», «Τοπάζ», «Μονομαχία στον κόκκινο ήλιο», «Η κόρη του Ράιαν», «Ο άνθρωπος από το Κίεβο», «Ισιδώρα», «Ο τελευταίος των μεγιστάνων», «Ο Ιησούς από τη Ναζαρέτ», «Το ταμπούρλο», «Επικίνδυνα χρόνια», «Το πέρασμα στην Ινδία», «Ο κύκλος των χαμένων ποιητών», «Ονειρεύτηκα την Αφρική» και δεκάδες, ακόμα, ταινίες. Τα πιο πολλά φιλμ για τα οποία έγραψε μουσική ο Μισέλ Ζαρ δεν έγιναν μόνο κινηματογραφικές επιτυχίες αλλά και δισκογραφικές με εκατομμύρια πωλήσεις σε όλη τη γη. Και το βιβλίο των Γιάννη Φλέσσα- Πάνου Παππά αποτελεί μια εκ βαθέων προσέγγιση ενός παγκόσμιου μουσικού μύθου.