Νόμπελ για τη διαχείριση των κοινών αγαθών

ΓΥΝΑΙΚΑ είναι για πρώτη φορά η μία εκ των δύο οικονομολόγων που κέρδισαν το Νόμπελ Οικονομίας 2009. Πρόκειται για την Έλινορ Όστρομ, η οποία μοιράζεται με τον Όλιβερ Ουίλιαμσον το φετινό Νόμπελ για τις αναλύσεις τους στον τομέα της οικονομικής διακυβέρνησης, στις οποίες έδειξαν πώς οι οικονομικές συναλλαγές λειτουργούν εκτός αγοράς σε κοινούς χώρους και εντός εταιρειών. Η κ. Όστρομ είναι ταυτόχρονα η πέμπτη γυναίκα που τιμάται φέτος με βραβείο Νόμπελ, επίδοση που αποτελεί ρεκόρ στην ιστορία του θεσμού.

Σε μια εποχή που κυριαρχείται από τα ζητήματα της κλιματικής αλλαγής, η κ. Όστρομ του Πανεπιστημίου της Ιντιάνα των ΗΠΑ απέδειξε ότι μπορεί να υπάρξει αποτελεσματική διαχείριση από ομάδες χρηστών μιας κοινής ιδιοκτησίας, όπως είναι τα δάση, οι λίμνες ή η φύση. Οι αναλύσεις της αμφισβήτησαν τη συμβατική θεωρία σύμφωνα με την οποία τα δημόσια αγαθά ή το περιβάλλον καταστρέφονται, αφού οι άνθρωποι λαμβάνουν υπόψη τους μόνο το δικό τους κόστος και συμφέρον, χωρίς να δίνουν σημασία στις αρνητικές επιπτώσεις που έχουν οι πράξεις τους στους άλλους. Η καθηγήτρια Όστρομ δεν διέψευσε τη θεωρία αυτή, αλλά έδειξε ότι σε πολλές περιπτώσεις τα αποτελέσματα της κοινής διαχείρισης κοινών ιδιοκτησιών ήταν πολύ καλύτερα από ό,τι είχαν προβλέψει καθιερωμένες θεωρίες.

Γιατί υπάρχουν οι επιχειρήσεις
Ο Όλιβερ Ουίλιαμσον του Πανεπιστημίου Μπέρκλεϊ των ΗΠΑ απέδειξε ότι οι επιχειρήσεις μπορούν να λειτουργήσουν ως δομημένες οργανώσεις προκειμένου να λύσουν θέματα σύγκρουσης συμφερόντων. Η ανάλυση του κ. Ουίλιαμσον έδωσε μια απάντηση στο ερώτημα γιατί υπάρχουν οι επιχειρήσεις και η απάντησή του έδειξε ότι οι εταιρείες μπορούν να αναδειχτούν σε ένα αποτελεσματικό μέσο επίλυσης ζητημάτων σύγκρουσης συμφερόντων, μέσω της χρήσης της ιεραρχίας.

«Τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, αυτές οι γόνιμες αναλύσεις έφεραν την έρευνα για την οικονομική διακυβέρνηση από το περιθώριο στην εμπροσθοφυλακή της επιστημονικής προσοχής», ανέφερε η Βασιλική Ακαδημία Επιστημών της Σουηδίας στην ανακοίνωσή της. Το βραβείο συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 10 εκατ. σουηδικών κορονών (περίπου 1,4 εκατ. δολάρια).