Δρόμοι γεμάτοι λουκέτα και ξενοίκιαστα μαγαζιά

Λουκέτο στα καταστήματα και τις επιχειρήσεις τους αναγκάζονται να βάλουν ολοένα και περισσότεροι έμποροι, καθώς η αγορά εξακολουθεί να δέχεται ισχυρά πλήγματα από την οικονομική κρίση. Οι επιχειρηματίες, μικροί και μεγάλοι, παρακολουθούν με αγωνία την πτώση που καταγράφουν τζίρος και κατανάλωση και χαρακτηρίζουν «πρωτοφανείς» τις διαστάσεις που έχει πάρει το φαινόμενο των ξενοίκιαστων καταστημάτων και επαγγελματικών χώρων. Τουλάχιστον 24% περισσότερες επιχειρήσεις έχουν κλείσει φέτος στην Αθήνα, ενώ εξίσου δραματική είναι η κατάσταση στον Πειραιά, όπου έχουν ήδη κλείσει 2656 επιχειρήσεις.

Η κατάσταση, όπως προβλέπουν, αναμένεται να χειροτερέψει από τον Σεπτέμβριο, καθώς η βόμβα των ακάλυπτων επιταγών εκτιμάται ότι θα προκαλέσει αλυσιδωτές επιπτώσεις οδηγώντας ενδεχομένως σε αδράνεια, εκτός από τα εμπορικά καταστήματα, και επιχειρήσεις από τον χώρο των εισαγωγών και τη μεταποίηση.

Κλείνουν περισσότερες απ΄ όσες ανοίγουν
«Για πρώτη φορά σε επτά περιοχές της χώρας κλείνουν περισσότερες επιχειρήσεις από αυτές που ανοίγουν”, παρατηρεί ο κ. Νίκος Σκορίνης, γενικός γραμματέας της Συνομοσπονδίας των επαγγελματοβιοτεχνών. Πρόκειται για τη Βοιωτία, τη Θεσσαλονίκη, τον Έβρο, την Καρδίτσα, την Καστοριά, την Ιθάκη και την Κοζάνη, όπου στο πρώτο τετράμηνο του 2009 άνοιξαν 1.502 επιχειρήσεις, ενώ έκλεισαν 2.597. «Πρόκειται για τάση που καταγράφεται σε όλη τη χώρα, όπου μειώνεται ο αριθμός των νέων επιχειρήσεων και αυξάνεται συνεχώς ο αριθμός όσων κλείνουν. Στο πρώτο τετράμηνο του έτους άνοιξαν 14.500 νέες επιχειρήσεις και έκλεισαν 12.050, ενώ μέχρι πρότινος για κάθε επιχείρηση που έκλεινε, άνοιγαν 2-2,5 εταιρείες.

Χειρότερα μετά τις εκπτώσεις
«Μετά τις εκπτώσεις η κατάσταση θα επιδεινωθεί, καθώς οι έμποροι έχουν μεταθέσει την αποπληρωμή των υποχρεώσεών τους για το τετράμηνο Σεπτεμβρίου- Δεκεμβρίου», παρατηρεί ο κ. Βασίλης Κορκίδης, πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Πειραιά, ο οποίος έχει ήδη καταγράψει 56 λουκέτα σε καταστήματα στο κέντρο της πόλης και 48 σε συνοικιακούς δρόμους. Αναγκάζονται να κάνουν επιλεκτική αποπληρωμή των υποχρεώσεών τους», δηλώνει ο κ. Κορκίδης. Όπως επισημαίνει, ακόμη και η κάλυψη των ασφαλιστικών υποχρεώσεων των εμπόρων στο Ταμείο τους έχει πέσει στο 50%, από 75% που ήταν πριν ξεσπάσει η οικονομική κρίση.

Δύσκολα και στις περιφερειακές αγορές
«Με την οικονομική κρίση οι δουλειές έπεσαν. Καταχρεωθήκαμε και αναγκαστήκαμε να κλείσουμε. Δεν πήγαινε άλλο», δηλώνει ο κ. Γιώργος Ορφανός, ο οποίος έκλεισε το οικογενειακό ψητοπωλείο «Τα Φρυγαδέλια» που λειτουργούσε η κόρη του, Παρθένα Ορφανού, στην οδό Παλαμηδίου στον Πειραιά. «Κλείσαμε λίγο πριν από το Πάσχα. Οι δουλειές άρχισαν να πέφτουν πολύ από πέρυσι το καλοκαίρι». Πλήγμα δέχονται και οι έμποροι στο κέντρο της Αθήνας, αλλά και στις περιφερειακές αγορές, όπως είναι το Χαλάνδρι, το Μαρούσι, η Νέα Ιωνία και το Νέο Ψυχικό. «Δείτε πόσα ενοικιαστήρια υπάρχουν αυτή την εποχή σε καταστήματα και επαγγελματικούς χώρους κατά μήκος της Κηφισίας, από την Αλεξάνδρας μέχρι εκεί που ήταν παλιότερα ο “Φλόκας”», παρατηρεί ο κ. Παύλος Ραβάνης, πρόεδρος του Βιοτεχνικού Επιμελητηρίου Αθήνας. «Τουλάχιστον 15 μαγαζιά είναι κλειστά». Μειώνουν 30% τις παραγγελίες τους
Κατά τον κ. Ραβάνη, η κατάσταση στο λιανεμπόριο θα επιδεινωθεί τους επόμενους μήνες. Οι παραγγελίες των λιανεμπόρων προς τους εγχώριους προμηθευτές τους έχουν ήδη μειωθεί κατά 30%, ενώ παρόμοιες είναι οι εξελίξεις στον χώρο των εισαγωγικών επιχειρήσεων. «Φοβούνται ότι δεν θα έχουν κατανάλωση», δηλώνει ο κ. Ραβάνης και προβλέπει ότι μετά τον Σεπτέμβριο οι επιχειρήσεις θα δεχτούν σοβαρό χτύπημα από τις ακάλυπτες επιταγές. «Κυκλοφορούν χιλιάδες επιταγές των πεντακοσίων, χιλίων και δύο χιλιάδων ευρώ, οι οποίες αλλάζουν χέρια χωρίς να πληρώνονται. Πόσο μπορεί να κρατήσει αυτή η κατάσταση;». Μάλιστα, σύμφωνα με έρευνα της εταιρείας Μarc για το ΒΕΑ, 8.500 μικροί και πολύ μικροί επιχειρηματίες δήλωσαν ότι οι εταιρείες τους κινδυνεύουν με κλείσιμο. «Υπό τις παρούσες συνθήκες ο αριθμός αυτός έχει αυξηθεί», εκτιμά ο κ. Ραβάνης, πρόβλεψη που στηρίζεται και στη συρρίκνωση της διαφοράς μεταξύ των νέων εταιρειών και αυτών που διαγράφηκαν από το Βιοτεχνικό Επιμελητήριο. Στο πρώτο εξάμηνο του έτους διαγράφηκαν από το ΒΕΑ 1.500 επιχειρήσεις, ενώ στο αντίστοιχο περυσινό διάστημα οι διαγραφές ήταν 1.100.

100.000 νέες απολύσεις σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις
Αύξηση των διαγραφών βλέπει και το Εμπορικό και Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος. Ενώ το 2008 είχαν διαγραφεί συνολικά 2.166 εταιρείες, στο πρώτο εξάμηνο φέτος ο αριθμός των εγγεγραμμένων στο ΕΒΕΑ επιχειρήσεων που έκλεισαν, έχει ήδη φτάσει τις 1.205, εξέλιξη που οδηγεί τον πρόεδρό του κ. Κωνσταντίνο Μίχαλο να προβλέπει ότι «τα πράγματα είναι εξαιρετικά δύσκολα» και ότι «η κρίση θα είναι σφοδρότερη». Άλλωστε, σύμφωνα με έρευνα της ΓΣΕΒΕΕ, μέχρι το τέλος του έτους αναμένεται να χαθούν ακόμη 100.000 θέσεις εργασίας σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Μετά τις εκπτώσεις η κατάσταση θα επιδεινωθεί, καθώς οι έμποροι έχουν μεταθέσει την αποπληρωμή των υποχρεώσεών τους για το τετράμηνο Σεπτεμβρίου- Δεκεμβρίου

Στο 8,5% τα δάνεια σε καθυστέρηση στο τέλος του έτους
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΕΙΡΗΝΗ ΧΡΥΣOΛΩΡΑ

Στο κόκκινο μπαίνουν όχι μόνο επιχειρήσεις, αλλά και πάνω από 200.000 νοικοκυριά, όπως προκύπτει από τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος που δείχνουν συνεχή αύξηση των επισφαλειών.

Με μετριοπαθείς υπολογισμούς, η κεντρική τράπεζα εκτιμά ότι το ποσοστό των δανείων σε καθυστέρηση θα φτάσει το 8,5% στο τέλος του χρόνου από 5% το 2008, καθώς στο πρώτο εξάμηνο καταγράφεται ανοδική πορεία, όπως δείχνουν τα στοιχεία της. Συγκεκριμένα, το ποσοστό των καθυστερούμενων δανείων ήταν 4,5% το 2007, ανέβηκε στο 5% το 2008 και σκαρφάλωσε στο 6% στο πρώτο τρίμηνο φέτος. Στα στεγαστικά το ποσοστό των καθυστερουμένων ήταν 6,5% και στα καταναλωτικά 9%. Κατά το δεύτερο τρίμηνο συνεχίστηκε, σύμφωνα με πληροφορίες, η αύξηση με υψηλούς ρυθμούς, κάτι που προεξοφλεί ότι το ποσοστό θα φτάσει, αν δεν το ξεπεράσει, το 8,5% συνολικά το 2009. Μάλιστα, η Εθνική Τράπεζα είχε διατυπώσει την εκτίμηση στις αρχές του καλοκαιριού ότι τα δάνεια σε καθυστέρηση θα έφταναν το 10%.

Η αδυναμία εξόφλησης των υποχρεώσεων των νοικοκυριών τροφοδοτεί και τροφοδοτείται από την κρίση. Είναι σίγουρο ότι η οικονομική δυσπραγία τους θα μειώσει την καταναλωτική δαπάνη που ήδη ακολουθεί καθοδική πορεία, οδηγώντας ακόμη περισσότερες επιχειρήσεις στο κλείσιμο. Αυτό με τη σειρά του θα αφήσει περισσότερους εργαζόμενους στον δρόμο, οι οποίοι θα αδυνατούν να εξοφλήσουν τις δανειακές τους υποχρεώσεις.

Η ανάπτυξη υπό το μηδέν
Με αυτά τα δεδομένα, η Τράπεζα της Ελλάδος βλέπει τώρα πιο σκοτεινή και την εικόνα της ανάπτυξης συνολικά. Χωρίς να έχει τροποποιήσει τις προβλέψεις της, οι οποίες ανέφεραν ότι ο ρυθμός ανάπτυξης θα ήταν μηδενικός ή οριακά αρνητικός, θεωρεί ότι τώρα «υπάρχουν τάσεις επαλήθευσης των αρνητικών κινδύνων».

Ουσιαστικά, αυτό σημαίνει ότι βλέπει τον ρυθμό ανάπτυξης του 2009 να διαμορφώνεται μεταξύ μηδέν και-1%. Καθοριστικό ρόλο στο τελικό αποτέλεσμα θα παίξει ο τουρισμός. Όπως επισημαίνεται χαρακτηριστικά, με συμμετοχή του τουρισμού σε ποσοστό 15% στη διαμόρφωση του ΑΕΠ, μια μείωση της τουριστικής δαπάνης κατά 15%, όπως διαπιστώθηκε στο πρώτο εξάμηνο, οδηγεί σε μείωση κατά τουλάχιστον 1% του ΑΕΠ.

Παραδόξως, την υποχώρηση του ΑΕΠ συγκρατεί ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός. Η υπέρβαση των δαπανών μεταφράζεται σε πρόσθετη ζήτηση στην οικονομία και η υστέρηση των εσόδων σε περισσότερο διαθέσιμο εισόδημα των φορολογουμένων για κατανάλωση. Έτσι, το μεγάλο έλλειμμα λειτουργεί ενισχυτικά στην ανάπτυξη, αν και οι αρνητικές του παρενέργειες είναι σοβαρές.

Η ανεργία θα αυξηθεί
Ανησυχητικό είναι και το γεγονός ότι η ανεργία αναμένεται να αυξηθεί. Όπως σημειώνεται, είναι ένας ετεροχρονισμένος δείκτης, επομένως το 2010 θα είναι μια πολύ κακή χρονιά, αφού τώρα εκδηλώνεται η μείωση του ΑΕΠ στην Ελλάδα, με καθυστέρηση 6 μηνών σε σύγκριση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες.

Οι ίδιοι κύκλοι προσθέτουν, πάντως, ότι οι κεντρικές τράπεζες δεν θα βιαστούν να προχωρήσουν σε άνοδο επιτοκίων και άντληση ρευστότητας, εκτός αν υπάρξουν ασφαλή σημάδια διατηρήσιμης ανάπτυξης, καθώς έχουν συνείδηση ότι εξακολουθούν να υπάρχουν δισεπίλυτα προβλήματα, όπως ο υπερδανεισμός των νοικοκυριών.


Άδεια 2 στα 10 καταστήματα στο κέντρο της Αθήνας

Η αύξηση των άδειων καταστημάτων στους πλέον κεντρικούς δρόμους της Αθήνας είναι ενδεικτική μιας νέας πραγματικότητας στο εμπόριο, εκτιμά ο κ. Παναγιώτης Δούμας, ο οποίος διαθέτει κατάστημα ένδυσης στο κέντρο της Αθήνας, στην οδό Κολοκοτρώνη. Άλλωστε, σύμφωνα με σχετική έρευνα του Εμπορικού Συλλόγου Αθήνας, περίπου ένα στα πέντε καταστήματα έχει βάλει λουκέτο, καθώς το πρώτο εξάμηνο του 2009 παρέμεινε αδιάθετο το 18,8% των μαγαζιών στο κέντρο της πόλης. Ο κ. Κώστας Μαυροειδής είναι ιδιοκτήτης καταστήματος στην οδό Κολοκοτρώνη, το οποίο παραμένει ξενοίκιαστο από την αρχή του έτους. «Ο ενοικιαστής έφυγε, καθώς δεν πήγαινε καλά και όσοι ενδιαφέρονται, δεν είναι διατεθειμένοι να δώσουν το ενοίκιο που ζητάμε», δηλώνει.

«Θα κλείσουν πολλές επιχειρήσεις στο κέντρο», προβλέπει ο κ. Δούμας, ο οποίος παρατηρεί ότι αυξάνεται συνεχώς ο αριθμός των ξενοίκιαστων καταστημάτων σε δρόμους του ιστορικού κέντρου, στην Κολοκοτρώνη, την Περικλέους, τη Λυκούργου, τη Μητροπόλεως. Παράλληλα, όπως επισημαίνει, αλλάζει η χρήση των καταστημάτων εις βάρος των εμπόρων. «Βλέπουμε να φεύγουν οι έμποροι και στη θέση τους να ανοίγουν καφετέριες και καταστήματα εστίασης».

Ακόμη χειρότερη είναι η κατάσταση στην περιοχή Εξαρχείων- Νεάπολης, όπου το 25% των καταστημάτων είναι ξενοίκιαστα. Και στους κεντρικούς δρόμους της Αθήνας, όπως είναι η Πανεπιστημίου, η Σταδίου και η Αθηνάς, αυξάνονται τα ξενοίκιαστα καταστήματα. Στη λεωφόρο Ηλιουπόλεως- μεταξύ των σταθμών Αγίου Ιωάννη και Αγίου Δημητρίου- σχεδόν ένα στα 3 καταστήματα (κυρίως επίπλων) έχει βάλει λουκέτο.


ΣΥΡΡΙΚΝΩΝΟΝΤΑΙΉΜΑΤΑΙΩΝΟΥΝ ΕΠΕΚΤΑΣΕΙΣ

Η κρίση επηρεάζει και τις μεγάλες αλυσίδες, με αρκετές να περιορίζουν ή να σχεδιάζουν μείωση του αριθμού των καταστημάτων τους.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ανάμεσά τους βρίσκονται η Ηome Com του ομίλου Μπενρουμπή, η εταιρεία αξεσουάρ Αlexi Αndriotti, η αλυσίδα Παρουσίαση, η Ηλεκτρονική, η εταιρεία παιδικών επίπλων Laro και παιδικών ειδών Frattina.

«Αν κάποιο μαγαζί δεν αποδίδει τα αναμενόμενα, το κλείνεις», λέει χαρακτηριστικά μεγάλος λιανέμπορος από τον χώρο της ένδυσης, ο οποίος προβλέπει, μάλιστα, ότι πολλές αλυσίδες θα προχωρήσουν, εφόσον ο τζίρος του εμπορίου συνεχίσει την πτωτική του πορεία, σε κλείσιμο των μη κερδοφόρων καταστημάτων τους.

Παράλληλα, μεγάλοι όμιλοι ματαιώνουν τα επιχειρηματικά τους σχέδια. Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν το ντιλ εξαγοράς της Lapin από την Εlmec Sport που δεν θα προχωρήσει, αλλά και τα σχέδια του ομίλου Sprider να προχωρήσει στην ανάπτυξη της αλυσίδας παπουτσιών Τrendino. Μετά την ανάπτυξη των τεσσάρων πρώτων καταστημάτων, ο όμιλος έκλεισε τα καταστήματα.