[ Δρόμοι ]

Η απόφαση…
… του Ντέιβ Πρέντις είναι ένα καταστροφικό πλήγμα για τον Γκόρντον Μπράουν. Επειδή οι Εργατικοί χρηματοδοτούνται πια κυρίως από τα συνδικάτα καθώς λιγοστεύουν συνεχώς τα κομματικά μέλη αλλά και οι εκατομμυριούχοι χορηγοί του (ποιος θα ποντάριζε σε κουτσό άλογο;). Δυσαρεστημένος από τις ιδιωτικοποιήσεις, το πάγωμα των μισθών και τις απολύσεις, ο αρχηγός της Unison, του μεγαλύτερου συνδικάτου του βρετανικού δημόσιου τομέα, κόβει τη χρηματοδότηση στο Εργατικό Κόμμα, σε μια προεκλογική χρονιά.

Τα συνδικάτα…
… μαθαίνουν κι αυτά να πολεμούν για τα συμφέροντά τους με «αργυρές λόγχες», όπως και οι επιχειρηματίες. Επειδή ξέρουν πως, όσο γερά κι αν έχει γραπώσει την εξουσία, κανείς πολιτικός δεν νιώθει σίγουρος για τη θέση του στην Ιστορία χωρίς χρηματοδότηση. Χέλμουτ Κολ, Έχουντ Μπαράκ, Τόνι Μπλερ- για κάποιους πολιτικούς ο δρόμος που οδηγεί στην εξουσία είναι στρωμένος με τεράστια ποσά (νόμιμα ή παράνομα). Η αντεργατική πολιτική της καγκελαρίου Μέρκελ γεμίζει τα ταμεία του κόμματός της με τεράστια ποσά από επιχειρήσεις όπως η Siemens, η Deutsche Βank και η ΒΜW, που εξαγοράζουν έτσι πρόσβαση στην κυβέρνηση. Τα οικονομικά σκάνδαλα των πολιτικών, όταν αυτά αποκαλυφθούν, δίνουν στους ψηφοφόρους μια αμφίβολη «ευκαιρία»: μπορεί να αφήνουν ανενόχλητο έναν πολιτικό που ενδεχομένως η πολιτική του να έχει καταρρακώσει τη χώρα και να ξεσπούν την οργή τους επειδή χρέωσε το χαρτί τουαλέτας του σπιτιού του στον λογαριασμό της Βουλής. Κάθε σκάνδαλο πάντα σκεπάζεται από ένα άλλο.

Στα οικονομικά…
… των κομμάτων είναι δύσκολο να αποδειχτεί η διαφθορά. Στις ΗΠΑ, οι πολιτικοί είναι υποχρεωμένοι να δημοσιεύουν τις χορηγίες τους. Όμως, αυτό δεν αλλάζει την ουσία του συστήματος. Οι μεγάλες επιχειρήσεις χρηματοδοτούν και τους Ρεπουμπλικανούς και τους Δημοκρατικούς, στην ίδια περίπου λογική με τον Αμερικανό βιομήχανο Χένρι Φορντ, που χρηματοδοτούσε ταυτόχρονα και το αμερικανικό κράτος και την πολεμική μηχανή του Χίτλερ (από τον οποίο τιμήθηκε με το παράσημο του μεγάλου γερμανικού σταυρού). Ήξερε πως όποια κι αν θα ήταν η έκβαση του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου, αυτός θα έβγαινε σίγουρα νικητής. Σε πολλές χώρες της Ευρώπης επιτρέπεται μόνο η κρατική χρηματοδότηση των κομμάτων. Όμως, η κατανομή των χρημάτων ανάλογα με την εκλογική δύναμή τους διαιωνίζει το χάσμα ανάμεσα στα μεγάλα και τα μικρά κόμματα. Στην Ιρλανδία, οι βουλευτές του Σιν Φέιν και του Σοσιαλιστικού Κόμματος κρατούν από τη βουλευτική τους αποζημίωση ένα ποσό που αντιστοιχεί στον μέσο μισθό του βιομηχανικού εργάτη και το υπόλοιπο το καταθέτουν στο κομματικό ταμείο.

Το πιο καθαρό…
… σύστημα χρηματοδότησης των κομμάτων είναι ίσως αυτό που στηρίζεται στις εισφορές των μελών τους. Το πρόβλημα είναι πως τα τελευταία χρόνια τα μέλη των κομμάτων ολοένα και λιγοστεύουν στις δυτικές δημοκρατίες (στη Βρετανία είναι σήμερα το 1/8 από όσο ήταν το 1950). Κι αυτό είναι κάτι που μεταθέτει την ουσία του ζητήματος στη γενικότερη αξιοπιστία του πολιτικού συστήματος.