ΠΡΟΣΩΠΑ Λουλούδια κάτω από το τσαντόρ

Ηπροεκλογική εκστρατεία για τις ιρανικές προεδρικές εκλογές της 12ης Ιουνίου έχει αρχίσει επισήμως από τις 16 Μαΐου με τέσσερις υποψηφίους που είναι όλοι τους άνδρες. Ωστόσο η πιο ενδιαφέρουσα φυσιογνωμία στην εν λόγω εκστρατεία είναι ώς τώρα μια γυναίκα, η Ζαχρά Ραχναβάρντ, η σύζυγος του μεταρρυθμιστή υποψηφίου Μιρχοσεΐν Μουσαβί και μητέρα των τριών θυγατέρων του.

Στο μετεπαναστατικό Ιράν δεν υπάρχουν πρώτες κυρίες και είναι η πρώτη φορά που μια σύζυγος υποψηφίου εμφανίζεται στον προεκλογικό αγώνα. Ο Μουσαβί, πρώην πρωθυπουργός, αλλά και αρχιτέκτονας και ζωγράφος, εμφανίζεται συνεχώς με τη γυναίκα του και οι ιρανικές εφημερίδες και ιστοσελίδες είναι γεμάτες με φωτογραφίες του στο πλευρό της. Επιπλέον η Ζαχρά Ραχναβάρντ δεν είναι απλώς διακοσμητικό στοιχείο, αλλά απαντάει σε ερωτήσεις και μιλάει για πολιτική. Συγγραφέας 15 βιβλίων και γλύπτρια, συνδυάζει στα εξπρεσιονιστικά και αφηρημένα έργα της τον μοντερνισμό με πιο παραδοσιακά στοιχεία. «Όπως η τέχνη μου, έτσι κι εγώ δεν μπαίνω σε κατηγορίες», τονίζει. Κάτω από το μαύρο τσαντόρ, φοράει μαντίλα με λουλούδια και φωτεινά χρώματα. Έχει διδακτορικό στις Πολιτικές Επιστήμες, ενώ έχει διατελέσει πρύτανης του πανεπιστημίου θηλέων Αλ-Ζαχρά στην Τεχεράνη (η πρώτη γυναίκα στη θέση αυτή μετά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979) και πολιτική σύμβουλος του μεταρρυθμιστή πρώην προέδρου Μοχαμάντ Χαταμί. Είναι πολύ γνωστή στο Ιράν. Όπως λέει στον βρετανικό «Γκάρντιαν», ο μεταρρυθμιστής πολιτικός Μοχαμάντ Ατριανφάρ, «την εποχή που ο Μουσαβί ήταν υποψήφιος για πρωθυπουργός (άσκησε την πρωθυπουργία από το 1980 ώς το 1988), όλοι αναφέρονταν σ΄ αυτόν ως τον σύζυγο της Ζαχρά Ραχναβάρντ».

«Ο Μουσαβί κι εγώ», λέει η Ραχναβάρντ στους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς», «απευθυνόμαστε σ΄ όλο το ιρανικό έθνος και ιδιαίτερα στις γυναίκες, τους νέους και τους φοιτητές. Τα μηνύματά μας στις προεκλογικές συγκεντρώσεις είναι ότι θα ενθαρρύνουμε την ελευθερία της σκέψης, το άνοιγμα του πολιτικού περιβάλλοντος, την εδραίωση μιας υγιούς οικονομίας, την αύξηση της λαϊκής συμμετοχής, την εξάλειψη των διακρίσεων εναντίον των γυναικών, τη δημιουργία ευκαιριών απασχόλησης». Μιλάει με ειλικρίνεια για το προεπαναστατικό παρελθόν της, όταν δεν φορούσε το χιτζάμπ, αλλά ντυνόταν με ρούχα δυτικού στυλ. Κάποιοι φοβήθηκαν ότι αυτό θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί κατά του Μουσαβί, όμως μέχρι στιγμής δεν έχει γίνει κάτι τέτοιο. Γενικά η συμμετοχή της Ραχναβάρντ στην προεκλογική εκστρατεία δεν την έχει φέρει μέχρι στιγμής σε σύγκρουση με το συντηρητικό ιερατικό κατεστημένο. Από την άλλη, το φαβορί για την προεδρία είναι ακόμη ο απερχόμενος πρόεδρος Αχμαντινεζάντ. Αν αυξηθούν τα ποσοστά του Μουσαβί στις δημοσκοπήσεις, ο ρόλος της θα εξεταστεί σίγουρα πιο αυστηρά…