ΔΡΟΜΟΙ

Ένα φεστιβάλ…
… της παλαιστινιακής λογοτεχνίας στα κατεχόμενα εδάφη της Δυτικής Όχθης του Ιορδάνη δεν θα μπορούσε παρά να είναι κι αυτό νομαδικό, όπως ακριβώς και οι άνθρωποι που κατοικούν εκεί και που ποτέ δεν ξέρουν τι θα τους ξημερώσει η επόμενη μέρα. Έτσι ακριβώς έγινε το φεστιβάλ, νομαδικό, περιοδεύον. Άρχισε στην Ιερουσαλήμ, περιπλανήθηκε στις παλαιστινιακές φυλακισμένες πολιτείες και ολοκληρώθηκε χθες πάλι στην Ιερουσαλήμ.

Ο σκοπός…
… του φεστιβάλ ήταν να συγκεντρώσει συγγραφείς και καλλιτέχνες από όλον τον κόσμο και να διοργανώσει πολιτιστικά γεγονότα με διεθνή και τοπική συμμετοχή. Οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι Παλαιστίνιοι να μετακινηθούν μέσα στην ίδια τους τη χώρα, εξαιτίας της στρατιωτικής κατοχής, εμπόδισαν το κοινό να αναζητήσει το φεστιβάλ. Έτσι συνέβη το αντίθετο. Το φεστιβάλ αναζήτησε το κοινό του. Περιόδευσε στη Ραμάλα, την Τζενίν, το Αλ-Χαλίλ και τη Βηθλεέμ. Και άρχισε και τελείωσε στην Ιερουσαλήμ, την πόλη που είναι αυτήν τη χρονιά η πολιτιστική πρωτεύουσα του αραβικού κόσμου. Όμως, τα εγκαίνια του φεστιβάλ δεν έγιναν τόσο ειρηνικά όσο είχαν ελπίσει οι διοργανωτές του. Οι ισραηλινές στρατιωτικές δυνάμεις εισέβαλαν στον χώρο και επιχείρησαν να ματαιώσουν το φεστιβάλ. Μπροστά στην απειλή της βίας, οι συγκεντρωμένοι μετακινήθηκαν μαζικά και βρήκαν φιλόξενο καταφύγιο για την εκδήλωσή τους στο Γαλλικό Ινστιτούτο της ιερής πόλης. Η Κινέζα Νταν Τσι Τσούα, μία από τις συμμετέχουσες στο φεστιβάλ, περιγράφει την εισβολή των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων και τη βίαιη απόπειρα ματαίωσης των εγκαινίων σε ένα άρθρο με τίτλο «Πώς να κάνετε φεστιβάλ σε συνθήκες κατοχής». Και γράφει τις δικές της σκέψεις από αυτή την εμπειρία: «Δεν είναι άσχημη ιδέα να φτάνει κανείς στη Δυτική Όχθη έχοντας αφήσει κατά μέρος τις ιδέες και τις αντιλήψεις που κουβαλάει μαζί του στις βαλίτσες του. Είναι προτιμότερο να ακούει τις ιστορίες που έχουν να διηγηθούν οι άνθρωποι εδώ. Οι φωνές των Παλαιστινίων είναι ήδη τόσο δυνατές, που δεν πρόκειται να τις κάνουν δυνατότερες οι άνθρωποι από το εξωτερικό».

Η υποστήριξη…
… της Ουνέσκο και του Βρετανικού Συμβουλίου δεν στάθηκε αρκετή για να εμποδίσει την έφοδο των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων στο Παλαιστινιακό Εθνικό Θέατρο της Ανατολικής Ιερουσαλήμ. Τον τελευταίο καιρό, ενώ συνεχίζει την κατεδάφιση παλαιστινιακών σπιτιών και τον εποικισμό της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, γράφει η εφημερίδα «Γκάρντιαν», το Ισραήλ παρεμποδίζει συστηματικά τις παλαιστινιακές πολιτιστικές εκδηλώσεις, σε μια προφανή προσπάθεια να επεκτείνει τον έλεγχό του στον αραβικό τομέα της πόλης. Δεν γλίτωσε ούτε μια παιδική παρέλαση στους εορτασμούς για την ανακήρυξη της Ιερουσαλήμ σε πολιτιστική πρωτεύουσα.

Σε μια φράση…,
…. ύστερα από την ισραηλινή εισβολή, ο Αιγύπτιος συγγραφέας Αντάφ Σουέιφ, που συμμετείχε κι αυτός στο φεστιβάλ, μπόρεσε και χώρεσε ολόκληρο το βαθύτερο νόημα του πολιτισμού: «Σήμερα, φίλοι μου, έχουμε μπροστά στα μάτια μας ολοφάνερη την αποστολή μας: να αντιμετωπίσουμε την κουλτούρα της δύναμης με τη δύναμη της κουλτούρας».