Αθήνα: το μποτιλιάρισμα πάει… περιφέρεια

Αντιμέτωπη με το απόλυτο κυκλοφοριακό έμφραγμα θα έλθει η Αθήνα, πολύ πιο γρήγορα απ΄ ό,τι ανέμεναν ακόμα και οι πλέον απαισιόδοξοι επιστήμονες και ειδικοί.

Σε πέντε μόλις χρόνια από σήμερα, ο κυκλοφοριακός χάρτης θα έχει αλλάξει δραματικά προς τον χειρότερο. Το μποτιλιάρισμα θα μεταφερθεί στην περιφέρεια του Λεκανοπεδίου, ενώ οι ώρες αιχμής θα αυξηθούν και η μέση ωριαία ταχύτητα κίνησης των οχημάτων θα ελαττωθεί. Σε αυτά τα συμπεράσματα καταλήγουν μελέτες του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων, που έγιναν για λογαριασμό της ειδικής μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος.

«Το πρόβλημα της Αθήνας όσον αφορά τον κυκλοφοριακό φόρτο είναι μη αναστρέψιμο, αν δεν γίνουν εγκαίρως σημαντικές παρεμβάσεις», λένε οι συγκοινωνιολόγοι. Κάθε χρόνο στο Λεκανοπέδιο κυκλοφορούν 150.000 νέα οχήματα- «εάν συνεχιστούν οι ίδιοι ρυθμοί, το 2010 θα παρατηρείται κορεσμός στο 95% των μεγάλων οδικών αξόνων, και το 2013 αυτός ο κορεσμός θα αγγίξει το 98%», συμπληρώνουν. Η μείωση των πωλήσεων των αυτοκινήτων κατά 30% που σημειώθηκε τον Νοέμβριο, σε σχέση με τον Νοέμβριο του 2007, ελάχιστα θα καθυστερήσει αυτήν την τάση.

Εφιαλτικοί αριθμοί
«Η μείωση του αριθμού αύξησης των αυτοκινήτων δεν αποτελεί ενθαρρυντικό σημάδι», λέει ο συγκοινωνιολόγος, καθηγητής του Πανεπιστημίου Πειραιά, κ. Στράτος Παπαδημητρίου. «Το αποτέλεσμα παραμένει το ίδιο: Τα Ι.Χ. αυξάνονται. Μεγαλύτερη σημασία έχει για εμένα η αύξηση ή η μείωση των διανυόμενων χιλιομέτρων, και των καθημερινών μετακινήσεων με Ι.Χ. στην Αθήνα. Αυτοί οι αριθμοί είναι εφιαλτικοί για μια πόλη με την έκταση, τις υποδομές και το μέγεθος της Αθήνας». Καθημερινά στην Αττική γίνονται 8.000.000 μετακινήσεις, ενώ εκτιμάται ότι τα επόμενα 5 χρόνια ο αριθμός αυτός θα αυξηθεί σε 10.000.000 μετακινήσεις, εκ των οποίων ποσοστό 40%-45% θα αφορά μετακινήσεις από και προς την εργασία. Το μερίδιο των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς εκτιμάται σήμερα γύρω στο 41%, ενώ στο Λεκανοπέδιο κυκλοφορούν περισσότερα από 2 εκατ. Ι.Χ. και περίπου 16.000 ταξί.

Τα τελευταία μάλιστα «ισοδυναμούν» με περίπου δεκαπλάσια κυκλοφοριακή επιβάρυνση (με 160.000

οχήματα). Αποτέλεσμα όλων των παραπάνω είναι να μειώνεται συνεχώς η ταχύτητα των επιφανειακών μέσων μεταφοράς την τελευταία δεκαετία, παρά το γεγονός ότι ο στόλος εκσυγχρονίζεται συνεχώς και τα οχήματα ανανεώνονται με ρυθμούς ταχύτερους από οποιαδήποτε άλλη πόλη στην Ευρώπη.

«Δεν υπάρχει σχέδιο»
«Δεν υπάρχει συγκροτημένο σχέδιο για την αύξηση των μετακινήσεων με Μέσα Μαζικής Μεταφοράς σταθερής τροχιάς», αναφέρει ο κ. Παπαδημητρίου. «Είναι ενδεικτικό το γεγονός ότι από την 1η Ιανουαρίου το εισιτήριο για όποιον χρησιμοποιεί το λεωφορείο για μια διαδρομή κοστίζει ένα ευρώ. Πέρυσι, την ίδια περίοδο, το εισιτήριο για την ίδια διαδρομή κόστιζε μόλις 0,5 ευρώ. Σε δώδεκα μήνες είχαμε αύξηση στην τιμή, της τάξης του 100%. Η αύξηση αυτή αποτελεί το απόλυτο αντικίνητρο για τη χρήση Μέσων Μαζικής Μεταφοράς», συμπληρώνει.

ΟΙ ΜΕΛΕΤΕΣ

Οι ώρες αιχμής θα αυξηθούν και η μέση ωριαία ταχύτητα κίνησης των οχημάτων θα ελαττωθεί

«Μοναδική λύση η διαχείριση κυκλοφορίας»

«Η ΛΥΣΗ στο κυκλοφοριακό της Αθήνας είναι η διαχείριση της κυκλοφορίας. Είναι η χρησιμοποίηση των μέσων που έχουμε (σύγχρονο σύστημα φωτεινής σηματοδότησης, φωτεινοί ηλεκτρονικοί πίνακες ενημέρωσης, κάμερες ακόμα και τροχονόμοι ή μέσα μαζικής ενημέρωσης) ώστε να κατευθύνουμε κάθε φορά τους οδηγούς προς τον άξονα με τη χαμηλότερη κίνηση», υπογραμμίζει ο συγκοινωνιολόγος κ. Πάνος Παπαδάκος.

Η ενίσχυση των δημόσιων μέσων μεταφοράς, η επέκταση των μέσων σταθερής τροχιάς, η εφαρμογή ενός «Κυκλοφοριακού Καποδίστρια» που να ρυθμίζει τους 103 δήμους, η κατασκευή νέων χώρων στάθμευσης αλλά και η ανάπτυξη νέων περιφερειακών οδικών αξόνων (όπως η Αττική Οδός) αποτελούν βασικές παρεμβάσεις που πρέπει να γίνουν, κατά τον Σύλλογο Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων.

Κατρακύλα 32,9% τον Νοέμβριο, 23% τον Δεκέμβριο στις πωλήσεις Ι.Χ.
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: Πέτρος Πιτσίνης

ΠΑΓΩΣΕ η ελληνική αγορά αυτοκινήτου τους τελευταίους μήνες του 2008. Τα πρώτα σύννεφα εμφανίστηκαν στον ορίζοντα τον Σεπτέμβριο, όταν οι δηλώσεις κυβερνητικών παραγόντων περί επιβολής τεκμηρίων σε ορισμένες κατηγορίες Ι.Χ. προκάλεσαν σύγχυση και ανασφάλεια στο αγοραστικό κοινό, ενώ αρνητικά επηρέασε και η αύξηση τιμών των καυσίμων. Το αποτέλεσμα ήταν πτώση των πωλήσεων της τάξεως του 2,9%, καθώς τον ένατο μήνα του έτους αγοράστηκαν στην Ελλάδα 18.825 επιβατηγά αυτοκίνητα έναντι 19.394 τον Σεπτέμβρο 2007. Τα πράγματα χειροτέρεψαν τον Οκτώβριο, οπότε καταγράφτηκε μείωση 6,7% στις πωλήσεις καινούργιων αυτοκινήτων και πήραν τη μορφή χιονοστιβάδας τον Νοέμβριο με την καταβαράθρωση των πωλήσεων στο εξωπραγματικό ποσοστό του 32,9%, από 19.976 το 2007 σε 13.402 πέρυσι. Αυτή η τάση εμφανίστηκε νωρίτερα σε χώρες όπως η Ισπανία και η Ιρλανδία, για να φτάσει ετεροχρονισμένα και στην Ελλάδα. Τα πρώτα στοιχεία για τον Δεκέμβριο του 2008 αναφέρουν πτώση στις πωλήσεις καινούργιων Ι.Χ. περίπου 23%, παρότι οι ζημίες περιορίστηκαν χάρη στο μπαράζ προσφορών των εισαγωγέων αυτοκινήτων, όπως εκπτωτικά πακέτα, άτοκες χρηματοδοτήσεις, δωρεάν σέρβις, εγγυημένες τιμές μεταπώλησης κ.λπ. Τίποτα δεν προμήνυε αυτή την απότομη αλλαγή του σκηνικού στην ελληνική αγορά αυτοκινήτου από τον Ιανουάριο μέχρι τον Αύγουστο 2008. Η μείωση των πωλήσεων το πρώτο οκτάμηνο του 2008 θεωρήθηκε αμελητέα, αφού περιορίστηκε σε 0,9% σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2007. Γι΄ αυτό και η συνολική υποχώρηση το 2008 συγκρατήθηκε στο 4,5% σε σχέση με το δωδεκάμηνο του 2007. Συγκεκριμένα, το 2008 έκλεισε με περίπου 267.000 ταξινομήσεις, ενώ το προηγούμενο έτος είχαν αγγίξει σχεδόν τις 280.000.

Δάνεια με το σταγονόμετρο
Καθοριστικό ρόλο στο πάγωμα της αγοράς αυτοκινήτου στη χώρα μας παίζει και η σφικτή χρηματοδοτική πολιτική που εφαρμόζουν οι περισσότερες τράπεζες, αφού τα δάνεια εγκρίνονται με το σταγονόμετρο και η απόρριψη των αιτήσεων δεν αποτελεί πλέον εξαίρεση, όπως συνέβαινε μέχρι πριν από λίγους μόλις μήνες. Μάλιστα ορισμένες εισαγωγικές εταιρείες αυτοκινήτων επανέφεραν στο προσκήνιο τα γραμμάτια, αναλαμβάνοντας οι ίδιες το ρίσκο της χρηματοδότησης του αυτοκινήτου ώστε να μη χάνουν πελάτες.

Συγκρατημένος εμφανίζεται ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εισαγωγέων Αντιπροσώπων Αυτοκινήτων κ. Ανδρέας Ανδρικόπουλος, όσον αφορά τις προοπτικές για το 2009. Ο πρόεδρος του ΣΕΑΑ εκτιμά ότι η κατάσταση θα αρχίσει να ομαλοποιείται τους επόμενους δύο- τρεις μήνες με την εφαρμογή του σχεδίου για τη βελτίωση της ρευστότητας των ελληνικών τραπεζών, οπότε θα ανοίξουν και πάλι οι κάνουλες για τους ενδιαφερόμενους αγοραστές αυτοκινήτων. Σύμφωνα με τον κ. Ανδρικόπουλο, φέτος θα δούμε μια αγορά αυτοκινήτου δύο ταχυτήτων αφού τους πρώτους μήνες του έτους θα σημειωθεί μεγάλη πτώση στις πωλήσεις. Σιγά σιγά όμως θα αρχίσει να γίνεται ηπιότερος ο ρυθμός της πτώσης και τελικά οι απώλειες θα συγκρατηθούν σε σχετικά λογικά επίπεδα.

Θα την «πληρώσουν» Κηφισού, Αττική Οδός, Μαραθώνος, Αμφιθέας, Πεντέλης

ΜΕΣΑ ΣΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ πέντε χρόνια, οι αλλαγές στο Λεκανοπέδιο θα είναι εντυπωσιακές, σύμφωνα πάντα με τις έρευνες. Αναμένεται να επιβαρυνθούν οι περιφερειακοί βασικοί άξονες. Αυτοί που δεν είναι ακτινωτοί, δεν ενώνουν τις περιοχές με το κέντρο, αλλά περιοχές του Λεκανοπεδίου μεταξύ τους. Αυτές θα αντιμετωπίσουν το μεγαλύτερο πρόβλημα. Η Κηφισού είναι ένα από τα παραδείγματα, αλλά όχι το μόνο. Η μέση ταχύτητα θα μειωθεί κατά 5 χιλιόμετρα την ώρα τουλάχιστον. Από 14- 15 χλμ. την ώρα που είναι σήμερα, τις ώρες αιχμής, θα μειωθεί στα 10. Ταυτόχρονα οι ώρες αιχμής θα διευρυνθούν τουλάχιστον κατά 2. Η Αττική Οδός- παρά τα τσουχτερά διόδια- θα «πήζει» ολοένα και περισσότερο καθημερινά, ιδιαίτερα από τη Δουκίσσης Πλακεντίας έως και τη Μεταμόρφωση. Περιφερειακές λεωφόροι, όπως η Αμφιθέας, η Καποδιστρίου, η Αλίμου, η Κύπρου, η Πεντέλης, θα παρουσιάζουν εικόνα όμοια με αυτήν που παρουσιάζει σήμερα η Κηφισίας και η Μεσογείων. Η μέση ωριαία ταχύτητα στους άξονες αυτούς θα κυμαίνεται μεταξύ 5 και 7 χλμ. την ώρα- σήμερα είναι από 14 έως 20 χλμ. την ώρα.

Κάποιοι κερδίζουν
Η Μαραθώνος, παρά το γεγονός ότι έχει διαπλατυνθεί και διαθέτει δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση, επίσης θα έχει σημαντικό πρόβλημα. Η λεωφόρος Καρέα θα μπλοκάρει καθημερινά. Ωστόσο η κατάσταση θα είναι κάπως καλύτερη στις κεντρικές λεωφόρους. Όσοι οδηγοί κινούνται στην Αλεξάνδρας και τη Βουλιαγμένης θα «κερδίσουν» στην ωριαία ταχύτητά τους έως και 2 χλμ. την ώρα. Στην Κηφισίας έως και 3 χλμ. την ώρα, ενώ στάσιμη θα παραμείνει η κατάσταση στη Μεσογείων, στη Βασιλίσσης Σοφίας, στην Καλλιρρόης και τη Συγγρού.

«Μέσα στην επόμενη πενταετία αναμένεται να λειτουργήσουν τουλάχιστον άλλοι οκτώ σταθμοί Μετρό. Όσοι κινούνται από τις περιφερειακές γειτονιές στο κέντρο, και έχουν τη δυνατότητα, θα χρησιμοποιούν το Μετρό» είναι το- μόνο ενθαρρυντικό- συμπέρασμα των ειδικών. Ταυτόχρονα η μετακίνηση των επιχειρήσεων και των γραφείων από το κέντρο σε προάστια θα συμβάλλει σε αυτή την αλλαγή του ισοζυγίου των μετακινήσεων.

«Τα έργα υποδομής στο Λεκανοπέδιο, που θα μπορούσαν να αποτελέσουν μια κάποια λύση, έχουν σταματήσει δυστυχώς τα τελευταία χρόνια», αναφέρει ο συγκοινωνιολόγος κ. Πάνος Παπαδάκος. Στις παρεμβάσεις πρώτης προτεραιότητας τα αρμόδια υπουργεία έχουν εντάξει μόνο την επέκταση της λεωφόρου Κύμης προς την Εθνική Οδό και την επέκταση της Περιφερειακής Υμηττού προς τα νότια προάστια.