Η κρίση έρχεται, οι φόροι μένουν

Το ελληνικό τραπεζικό σύστημα είναι ασφαλές και ισχυρό, αλλά αν χρειαστεί θα ληφθούν και άλλα μέτρα, είπε ο υπουργός Οικονομίας κ. Γιώργος Αλογοσκούφης, μιλώντας χθες μετά τη Σύνοδο του ΔΝΤ στην Ουάσιγκτον, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η Ελλάδα θα συντονιστεί με την ευρωπαϊκή γραμμή άμυνας στην κρίση, η οποία περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τη δημιουργία ταμείων για τη στήριξη τραπεζών μέσω αγορών μετοχών τους.

Ωστόσο, από την Ουάσιγκτον όπου βρίσκεται, ο κ. Αλογοσκούφης δήλωσε ότι ο προϋπολογισμός και ειδικότερα τα φορολογικά μέτρα δεν αλλάζουν και έτσι οι φορολογούμενοι θα παραμείνουν στην «πρέσα», παρά την κρίση και παρά τη διαφαινόμενη χαλάρωση του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

Αν και οι εκτιμήσεις του ΔΝΤ προμηνύουν σημαντική καθίζηση της ανάπτυξης και στην ελληνική οικονομία, ο ίδιος υποστήριξε ότι δεν προτίθεται να αναθεωρήσει τα μεγέθη του προσχεδίου του προϋπολογισμού, τουλάχιστον σε αυτή τη φάση, ούτε να προχωρήσει σε αλλαγές σχετικά με τα νέα φορολογικά μέτρα που ψηφίστηκαν πρόσφατα στη Βουλή. Το προσχέδιο προβλέπει ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ 3%, πολύ υψηλότερο από το 2% που είναι η εκτίμηση του ΔΝΤ, και αν επιβεβαιωθεί, σηματοδοτεί αλυσιδωτές δυσμενείς εξελίξεις και νέα άνοδο της ανεργίας. Αυτά ισχύουν βεβαίως προς το παρόν, καθώς αν η κρίση συνεχιστεί και αν η Ευρωπαϊκή Ένωση δώσει το πράσινο φως για επεκτατική πολιτική, η Ελλάδα φυσικά θα ακολουθήσει. Ο υπουργός Οικονομίας μάλιστα τάχθηκε, κατά τη συνέντευξη Τύπου που έδωσε, υπέρ της «χαλαρής» γραμμής, σε ό,τι αφορά την εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας. Συγκεκριμένα άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο να χαλαρώσει η εφαρμογή των κανόνων του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης για τις οικονομίες της ευρωζώνης σχετικά με το όριο του 3% που τίθεται για το έλλειμμα του προϋπολογισμού. Σε σχετική ερώτηση είπε ότι «θα εξαντλήσουμε όλα τα όρια της ευελιξίας που έχουμε» στο πλαίσιο των κανόνων του Συμφώνου και ότι ο τρόπος που θα γίνει κάτι τέτοιο θα αποφασιστεί τους επόμενους μήνες. «Η κρίση αυτή είναι τεστ που πιστεύω ότι θα ξεπεράσει με επιτυχία η Ε.Ε.», πρόσθεσε χαρακτηριστικά, κάνοντας σαφές ότι η θέση της Ελλάδας είναι να υπάρξει χαλάρωση των αυστηρών δεσμεύσεων για το έλλειμμα που θέτει το Σύμφωνο.

Στην περίπτωση που αποφασιστεί πάντως κάτι τέτοιο, πιθανό σενάριο είναι να δοθεί στις χώρες-μέλη χρονικό περιθώριο 2-3 ετών να αποκλίνουν σε ό,τι αφορά το έλλειμμα του Δημοσίου από το όριο του 3% του ΑΕΠ χωρίς να κινδυνεύουν με κυρώσεις. Όλα ωστόσο θα εξαρτηθούν από την τροπή που θα λάβει η χρηματοπιστωτική κρίση τις επόμενες ημέρες.

Το σχέδιο σωτηρίας
Σε επιφυλακή βρίσκεται και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, ενώ ό πως έγινε γνωστό και άλλες κυβερνήσεις σκοπεύουν να ανακοινώσουν τις επόμενες ημέρες σχέδιο σωτηρίας των τραπεζών τους με συγκεκριμένα ποσά χρηματοδότησης, όπως η Βρετανία, η Γερμανία και η Ολλανδία. Το κράτος αποκτά ως αντάλλαγμα για τη χρηματοδότηση πακέτο μετοχών των τραπεζών.

«Θα χρησιμοποιηθεί κάθε δυνατότητα από το ευρωπαϊκό οπλοστάσιο, αν αυτό χρειαστεί», δήλωσε ο κ. Αλογοσκούφης, απαντώντας σε ερώτηση σχετική με το ενδεχόμενο να αποκτήσει το κράτος μετοχές τραπεζών ή ακόμη και εταιρειών του Χρηματιστηρίου που οι μετοχές τους καταρρέουν σε ένα ενδεχόμενο έκτακτο σχέδιο χρηματοδοτικής στήριξής τους, αν κάτι τέτοιο καταστεί αναγκαίο.

Σε ό,τι αφορά την ΕΚΤ, ο κ. Προβόπουλος ανακοίνωσε ότι από σήμερα θα παρέχεται απεριόριστη ρευστότητα στις τράπεζες με επιτόκιο 4,25% ως αντίδοτο στα υψηλά επιτόκια της διατραπεζικής αγοράς που υπερβαίνουν το 5%.

Η απειλή της ύφεσης φοβίζει υπουργούς και τραπεζίτες

ΤΑ ΕΠΙΒΛΗΤΙΚΑ κτίρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας στο κέντρο της Ουάσιγκτον, όπου διεξάγεται η ετήσια σύνοδος των δύο οργανισμών για την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας, φέτος δεν είναι περικυκλωμένα από πλήθη διαδηλωτών που αντιδρούν στην παγκοσμιοποίηση. Τα μέτρα ασφαλείας στους γύρω δρόμους δεν θυμίζουν τα οδοφράγματα που στήνονταν άλλες εποχές. Το σύστημα, άλλωστε όπως επιβεβαιώνει η καταιγίδα των αγορών, κινδυνεύει «από τα μέσα»: η κατάργηση κάθε ελέγχου στα παιγνίδια των αγορών την τελευταία 20ετία και η απληστία των υψηλά αμειβόμενων διευθυντικών στελεχών τραπεζών και επενδυτικών εταιρειών έστησαν την πυραμίδα κερδοσκοπίας και χρεών χωρίς αντίκρυσμα, που τώρα καταρρέει. Η επόμενη μέρα
Αυτό που φοβίζει όμως τους υπουργούς Οικονομικών, τους κεντρικούς τραπεζίτες και τα στελέχη των τραπεζών που συμμετέχουν στη σύνοδο περισσότερο και από τα σημερινά δραματικά συμπτώματα της κρίσης στις χρηματαγορές είναι η επόμενη μέρα. Ακόμη και αν επιβεβαιωθεί το αισιόδοξο σενάριο, δηλαδή ότι τα μέτρα Πόλσον και η συστράτευση κυβερνήσεων και κεντρικών τραπεζών θα αποδώσουν άμεσα, το πλήγμα για την πραγματική οικονομία προβλέπεται ότι θα είναι επώδυνο.

Κατά μέσον όρο το ΔΝΤ υπολογίζει ότι η ανάπτυξη θα κυμανθεί στο 3%. Αν και εκτιμά (μάλλον με υπέρμετρη αισιοδοξία) ότι η ανάκαμψη θα έρθει το 2009, διευκρινίζει ότι θα είναι βαθμιαία και σε καμία περίπτωση δεν θα κινείται με ρυθμούς παρόμοιων περιόδων κατά το παρελθόν.

Ορατά στην κατανάλωση
Τα σημάδια της κρίσης είναι ήδη ορατά στην κατανάλωση. Στην πιο εμπορική περιοχή της Ουάσιγκτον, στην Τζορτζτάουν, που άλλοτε μέρες συνόδου του ΔΝΤ οι δρόμοι και τα μαγαζιά ήταν γεμάτα, σήμερα επικρατεί κατήφεια. Τα καταστήματα επώνυμων αλυσίδων έχουν λιγότερη πελατεία και δεν είναι λίγα αυτά που κάνουν εκπτώσεις 30%. Ένας υπάλληλος- πωλητής σε κάποιο απ΄ αυτά μάς λέει ότι οι πωλήσεις το τελευταίο διάστημα ήταν πεσμένες γύρω στο 10%. Οι αγορές προβλέπουν ύφεση, άρα μικρότερη ζήτηση για πετρέλαιο, με αποτέλεσμα οι τιμές να πέσουν στα 77 δολάρια από τα 100 πριν από λίγο καιρό και 150 πριν από μερικούς μήνες.

Σφίγγει κι άλλο η θηλιά της υπερχρέωσης

ΝΕΑ ΚΑΠΕΛΑ στις δόσεις των δανείων φέρνει η χρηματοπιστωτική κρίση, σφίγγοντας κι άλλο τη θηλιά της υπερχρέωσης για χιλιάδες νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Οι τράπεζες αναμένεται να προχωρήσουν το επόμενο διάστημα και σε νέες αυξήσεις στα κυμαινόμενα επιτόκια των στεγαστικών και καταναλωτικών δανείων επικαλούμενες την αύξηση του κόστους δανεισμού τους.Πρόκειται για ένα νέο ισχυρό πλήγμα για εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά που ήδη πληρώνουν πολύ ακριβότερα τον μηνιαίο λογαριασμό των δόσεων. Ενδεικτικό είναι ότι για ένα μέσο δάνειο 150.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής 20 χρόνια ο δανειολήπτης έχει επιβαρυνθεί μόνο από τις αυξήσεις των επιτοκίων της ΕΚΤ κατά τον τελευταίο χρόνο με επιπλέον κόστος στις δόσεις πάνω από 1.000 ευρώ. Ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος κ. Γιώργος Προβόπουλος που ρωτήθηκε σχετικά με τα επιτόκια, στο περιθώριο της συνόδου του ΔΝΤ, δήλωσε ότι είναι αναπόφευκτο οι τράπεζες να περάσουν στα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις το αυξημένο κόστος που έχουν οι ίδιες κατά τον δανεισμό τους στη διατραπεζική αγορά λόγω της αύξησης του euribor σε επίπεδα υψηλότερα του 5%. Μέχρι τώρα, είπε, το κόστος αυτό δεν έχει περάσει όλο στα δάνεια και πρόσθεσε ότι είναι πιθανό να δούμε κάτι τέτοιο να γίνεται τους επόμενους μήνες. Ο διοικητης έχει ήδη απευθύνει συστάσεις προς τις τράπεζες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικές στο μέλλον στα δάνεια που χορηγούν. Αυτό σημαίνει ότι τα δάνεια θα γίνουν όχι μόνο ακριβότερα για τους δανειολήπτες αλλά και θα δίνονται με το σταγονόμετρο, οδηγώντας σε σημαντική συρρίκνωση την κατανάλωση και τη ζήτηση στην αγορά που μέχρι τώρα τροφοδοτούνταν σε μεγάλο βαθμό από τα δανεικά. Χαμένοι από την επερχόμενη νέα αύξηση των επιτοκίων θα είναι όχι μόνο όσοι δανειολήπτες έχουν κυμαινόμενο επιτόκιο, αλλά και όσοι έχουν σταθερό επιτόκιο μικρής διάρκειας.