Οι χρυσοί καπετάνιοι των ναυαγίων

Το βάρος τους σε χρυσάφι πληρώνονται κορυφαίοι τραπεζίτες ανά τον κόσμο, ορισμένων εκ των οποίων κάθονται τώρα ακόμα και στο «σκαμνί», απολογούμενοι για την κατάρρευση των τραπεζών που διοικούσαν. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αδρά αμειβόμενου τραπεζίτη, είναι αυτό του Richard Fuld της Lehman Βrothers, ο οποίος φέρεται τα τελευταία επτά χρόνια να έχει λάβει από μισθούς και μπόνους 400 εκατ. δολάρια. Στην Ελλάδα, οι αμοιβές για τα «ρετιρέ» του τραπεζικού συστήματος ξεπερνούν το 1 εκατ. ευρώ τον χρόνο. Μπορεί να είναι σαφώς χαμηλότερες σε σχέση με αυτές των ΗΠΑ, ή ακόμη και της Βρετανίας, αλλά για τα ελληνικά δεδομένα όμως κάθε άλλο παρά χαμηλές είναι. Δεκάδες εκατομμύρια
Στη Γουόλ Στριτ τα «μεγάλα κεφάλια» των πέντε επενδυτικών τραπεζών που αποτέλεσαν τα πρώτα- και μέχρι σήμερα τα πιο ηχηρά- θύματα της χρηματοπιστωτικής κρίσης, έπαιρναν αμοιβές που έφταναν έως και μερικές δεκάδες εκατομμύρια δολάρια τον μήνα.

Οι τεράστιες αμοιβές συνδέονται με το τεράστιο ρίσκο που ήταν διατεθειμένες να αναλάβουν οι εταιρείες αυτές – ρίσκο που τελικά οδήγησε στην πτώση τους και στην έκρηξη της χρηματοπιστωτικής κρίσης που απειλεί σήμερα χρηματιστήρια και οικονομία σε παγκόσμιο επίπεδο.

40 εκατ. δολάρια το 2007!
Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η επενδυτική τράπεζα Lehman Βrothers η οποία κήρυξε χρεοκοπία στις 15 Σεπτεμβρίου όταν λύγισε από το βάρος των subprimes, πυροδοτώντας τη χρηματιστηριακή κρίση που συνταράσσει σήμερα τις κεφαλαιαγορές. Σύμφωνα με το Βloomberg, μόνο το 2007 ο διευθύνων σύμβουλος της Lehman Βrothers, Richard Fuld, έλαβε σαν αμοιβή από μισθούς, μπόνους και δικαιώματα σε μετοχές (stock options) 40 εκατ. δολάρια, ενώ από το 2000 έως το 2007 κέρδισε συνολικά 400 εκατ. δολάρια!

Η πρώτη από τις πέντε μεγάλες επενδυτικές τράπεζες της Γουόλ Στριτ που πέρασε στην ιστορία, ήταν η Βear Stearns. Στις αρχές Μαρτίου η Βear Stearns ανακοίνωσε ότι έχει σημαντικά προβλήματα ρευστότητας λόγω των τεράστιων επενδύσεών της (46 δισ. δολάρια) σε στεγαστικά δάνεια και άλλα επισφαλή επενδυτικά προϊόντα, αναγκάζοντας την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (FΕD) να παρέμβει προκειμένου να αποφευχθούν τα χειρότερα σε μια περίοδο που τα προβλήματα από τη χρηματοπιστωτική κρίση ήταν τεράστια. Η FΕD δάνεισε κεφάλαια στην JΡ Μorgan προκειμένου να εξαγοράσει την Βear Stearns Οι αποδοχές του διευθύνοντος συμβούλου της εταιρείας James Cayne ανήλθαν από το 2000 έως το 2007 σε 161 εκατ. δολάρια.

Χρυσές αμοιβές
Την ίδια ημέρα που η Lehman Βrothers κατέρρεε, η Μerrill Lynch σε μια εσπευσμένη κίνηση για να αποφύγει κι αυτή τη χρεοκοπία, πουλήθηκε στην Βank of Αmerica, θύμα κι αυτή των μεγάλων ζημιών από επενδύσεις με ρίσκο που την ανάγκασε να ξεμείνει από ρευστό. Ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας από το 2003 έως το 2007, Stanley Ο΄Νeal, έλαβε συνολικά το διάστημα αυτό σύμφωνα με το Βloomberg 172 εκατ. δολάρια, ενώ ο John Τhain που τον διαδέχτηκε τον Δεκέμβριο του 2007 συμφώνησε να πάρει 86 εκατ. δολάρια.

Οι δύο από τις ισχυρότερες και πιο πετυχημένες τράπεζες στη Γουόλ Στριτ, η Μorgan Stanley και η Goldman Sachs, προσέφεραν επί σειρά ετών χρυσές αμοιβές στους επικεφαλής τους. Συνολικά, ο πρώην και ο νυν διευθύνων σύμβουλος της Μorgan Stanley, John Μack και Ρhilip Ρurcell, έλαβαν συνολικά από το 2002 έως το 2007, 194 εκατ. δολάρια. Οι αμοιβή (μισθός και μπόνους) του διευθύνοντος συμβούλου της Goldman Sachs, Lloyd Βlankfein μόνο για το 2007 ανήλθε σε 57,6 εκατ. δολάρια. Ο σημερινός υπουργός Οικονομίας των ΗΠΑ, Χένρι Πόλσον, ο οποίος διετέλεσε διευθύνων σύμβουλος της Goldman Sachs από το 2003 μέχρι και το 2006, είχε αποδοχές το διάστημα αυτό 111 εκατ. δολάρια.


Αφορολόγητα παίρνουν τα πιο πολλά χρήματα στελέχη τραπεζών στην Ελλάδα
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΕΛΕΝΑ ΛΑΣΚΑΡΗ

Στην Ελλάδα, τα πολλά λεφτά δεν δίδονται μέσω των τακτικών αποδοχών των τραπεζικών στελεχών. Προέρχονται από τα περιβόητα stock options ή προγράμματα προαίρεσης μετοχών, τα οποία είναι μάλιστα αφορολόγητα (το προνόμιο αυτό όμως θα πάψει να ισχύει το 2009). Το ύψος τους ξεπερνά σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμα και το ύψος των τακτικών- φορολογητέων- αποδοχών των τραπεζικών στελεχών.

Κορυφαίος τραπεζίτης της χώρας, όπως προκύπτει από τα πρακτικά της Γενικής Συνέλευσης των μετόχων, όπου εγκρίθηκαν οι αμοιβές, θα έχει φέτος τακτικές αποδοχές 435.000 ευρώ, με τον αντιπρόεδρο της ίδιας τράπεζας λίγο χαμηλότερα, στα 406.000 ευρώ. Όταν αθροίζονται τακτικές και έκτακτες αποδοχές όμως, τα ποσά υπερδιπλασιάζονται. Ανέρχονται σε 1,198 εκατ. ευρώ για τον διευθύνοντα σύμβουλο και σε 1,026 εκατ. ευρώ για τον αντιπρόεδρο. Στις έκτακτες αποδοχές μπαίνουν επίσης τα stock options και τα μπόνους, που δεν είναι βέβαια τα μοναδικά «προνόμια» των τραπεζικών «ρετιρέ». Πέραν της αυτονόητης παροχής αυτοκινήτου, προστίθενται ασφαλιστήρια συμβόλαια και ιατροφαρμακευτικά προγράμματα, πιστωτικές κάρτες, έξοδα παράστασης, έξτρα «πακέτο» για ταξίδια, μετακινήσεις, εκτός έδρας, ξενοδοχεία κ.λπ.

Περιστατικά
Ενδεικτικά είναι τα στοιχεία που έχουν στη διάθεσή τους «ΤΑ ΝΕΑ» για τις πωλήσεις μετοχών stock options ενός από τα κορυφαία στελέχη μεγάλης τράπεζας της χώρας μας. Γενικός διευθυντής αποκόμισε 410.000 ευρώ από πωλήσεις stock options μόνο μέσα στο δίμηνο Μαρτίου- Απριλίου 2007. Διευθυντής τράπεζας τον Φεβρουάριο του 2007 πούλησε μετοχές προερχόμενες από stock options αξίας 137.484 ευρώ, ενώ λίγο νωρίτερα προϊστάμενός του είχε πουλήσει μετοχές αξίας 339.150 ευρώ.

Σύμφωνα με τους υπολογισμούς τραπεζικών στελεχών, την τελευταία διετία οι έξι μεγαλύτερες τράπεζες της χώρας επιβράβευσαν τα στελέχη τους με περίπου 20 εκατ. μετοχές των οποίων η τιμή κτήσης ήταν κατά περίπτωση έως και κατά 50% χαμηλότερη της τρέχουσας τιμής στο ταμπλό του Χρηματιστηρίου. Ο νόμος ορίζει ότι τα stock options δίδονται σε τιμή ίση με τη μέση τιμή της μετοχής των τελευταίων δέκα μηνών.