Χρήμα / Πορτοφόλι

Επιστροφή στην αποταμίευση

«Καταθέσεις, καταθέσεις, καταθέσεις». Αυτή τη συμβουλή δίνει στους υποψήφιους επενδυτές κορυφαίος τραπεζίτης, παρουσιάζοντας ανάγλυφα το κλίμα που ισχύει στις αγορές.

Από τη μια η εκτίναξη των επιτοκίων και από την άλλη η βουτιά στα χρηματιστήρια έχουν αλλάξει άρδην τον χάρτη των επενδύσεων, στρέφοντας ολοένα και περισσότερους στους ασφαλείς- και πλέον πλούσιους- λιμένες των προθεσμιακών καταθέσεων. Με εγγυημένα, ονομαστικά επιτόκια που φτάνουν ακόμα και το 6% για πρώτη φορά έπειτα από πολλά χρόνια, ποσά που ξεκινούν από λίγες χιλιάδες ευρώ και φτάνουν μέχρι μερικά εκατομμύρια στρέφονται σε προθεσμιακές καταθέσεις, γυρίζοντας την πλάτη σε μετοχές, ομόλογα και καταθέσεις ταμιευτηρίου.

Όπως αναφέρει ο κ. Γιώργος Γαλάνης, διευθυντής καταθετικών και επενδυτικών προϊόντων της Τράπεζας Πειραιώς, ως αποτέλεσμα της μάχης που έχει ξεσπάσει μεταξύ των τραπεζών, τα επιτόκια των προθεσμιακών καταθέσεων βρίσκονται ήδη πολύ ψηλά σήμερα και θα παραμείνουν υψηλά μέσα στους επόμενους μήνες. Παράλληλα, καταθέτες που διαθέτουν ποσά από 50.000 ευρώ και πάνω μπορούν να διαπραγματευθούν από θέση ισχύος με τους τραπεζίτες, αξιώνοντας υψηλότερα επιτόκια- πάνω από 5,5%- για διάρκεια από τρεις μήνες μέχρι και έναν χρόνο, «απειλώντας» ότι αν δεν πάρουν τις αποδόσεις που θέλουν θα μεταφέρουν αλλού τα χρήματά τους. Σε αντίθεση μάλιστα με τα δάνεια, η μεταφορά των καταθέσεων είναι απλή διαδικασία με μηδενικό κόστος,

Από τη μια η εκτίναξη των επιτοκίων και από την άλλη η βουτιά στα χρηματιστήρια έχουν αλλάξει άρδην τον χάρτη των επενδύσεων, στρέφοντας ολοένα και περισσότερους στους ασφαλείς- και πλέον πλούσιους- λιμένες των προθεσμιακών καταθέσεων

γεγονός που σημαίνει ότι σε μεγάλα ποσά διαφορά στο επιτόκιο ακόμα και 0,10 ή 0,20 της μονάδας είναι αρκετή για να «απιστήσει» ο πελάτης.

«Κλειδώστε» για μικρό χρονικό διάστημα
Η συνέχιση της κρίσης- που όπως όλα δείχνουν δεν θα αποκλιμακωθεί μέσα στο 2008- και οι προβλέψεις διεθνών και εγχώριων αναλυτών για νέες αυξήσεις των επιτοκίων μεταφράζονται σε ακόμα υψηλότερες αποδόσεις για τους καταθέτες τους επόμενους μήνες. Έτσι, τραπεζικά στελέχη προτείνουν στους πελάτες τους να μη δεσμεύουν τα κεφάλαιά τους για μεγάλο χρονικό διάστημα, αλλά αντίθετα να προτιμούν προθεσμιακές καταθέσεις διάρκειας τριών ή έξι μηνών. Πολλοί είναι εκείνοι που εκτιμούν ότι μέχρι το τέλος του χρόνου οι ελληνικές τράπεζες θα προσφέρουν επιτόκια ακόμα και 7% στις προθεσμιακές καταθέσεις. Έτσι, όσοι έχουν διαθέσιμη ρευστότητα θα μπορέσουν να εξασφαλίσουν ακόμα μεγαλύτερες αποδόσεις για τα χρήματά τους. Αντίθετα, όπως αναφέρει ο κ. Γαλάνης, μακροχρόνια ομόλογα κυμαινόμενου επιτοκίου, που εξαρτώνται από το διατραπεζικό επιτόκιο Εuribor, κρύβουν κινδύνους για τους επενδυτές, καθώς δεν αποκλείεται μέσα στα επόμενα χρόνια το κόστος χρήματος στη διατραπεζική αγορά να μειωθεί σημαντικά, με αποτέλεσμα οι επενδυτές να ζημιωθούν ουσιαστικά, βλέποντας τις αποδόσεις των χρημάτων τους να εξανεμίζονται.

Προσοχή στα περίπλοκα προϊόντα
Την ίδια ώρα, οι τραπεζίτες προτείνουν στους πελάτες τους να επιλέξουν όσο το δυνατόν πιο απλά προϊόντα, αποφεύγοντας σύνθετες επενδυτικές προτάσεις, οι οποίες μπορεί να υπόσχονται υψηλότερες αποδόσεις, κρύβουν όμως και μεγάλες παγίδες. Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά, σε μια απλή προθεσμιακή κατάθεση, ο πελάτης γνωρίζει μέχρι τελευταίου ευρώ τα χρήματα που θα εισπράξει στη λήξη, αλλά και το «πέναλτι» που θα πληρώσει αν χρειαστεί τα χρήματά του νωρίτερα. Αντίθετα, τα νέα προϊόντα που βασίζονται στο διατραπεζικό επιτόκιο Εuribor δεν έχουν εγγυημένη απόδοση για ολόκληρη τη διάρκειά τους και στην πραγματικότητα ο πελάτης ποντάρει στη διεθνή συγκυρία προκειμένου να αυξήσει τα κέρδη του. Αντίστοιχη είναι και η περίπτωση των ομολόγων κυμαινόμενου επιτοκίου, όπου μάλιστα ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος για όσους θέλουν να «σπάσουν» την επένδυσή τους, καθώς πρέπει να πουλήσουν το ομόλογό τους στη δευτερογενή αγορά, με τις τιμές που ισχύουν τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή.

Ευκαιρίες για υπομονετικούς στις μετοχές
Για όσους πάντως είναι διατεθειμένοι να αναλάβουν το ανάλογο ρίσκο, η βουτιά των χρηματιστηρίων έχει δημιουργήσει ιδιαίτερα ελκυστικές αποτιμήσεις σε μια σειρά από μετοχές. Εντούτοις, η έντονη μεταβλητότητα που παρατηρείται ακόμη στις αγορές λειτουργεί αποτρεπτικά, ειδικά για τους ιδιώτες επενδυτές που το τελευταίο διάστημα παραμένουν θεατές των εξελίξεων. Όπως αναφέρει ο κ. Κωνσταντίνος Φέγγος, χρηματιστηριακός εκπρόσωπος τής Δυναμική Χρηματιστηριακή, αυτή τη στιγμή διαπραγματεύονται εταιρείες με τιμή από την οποία προκύπτει μερισματική απόδοση που ξεπερνά το 10% αλλά και δείκτης τιμών προς κέρδη (Ρ/Ε) ακόμα και κάτω από το 8. Αν και κανείς δεν είναι αυτή τη στιγμή σε θέση να προσδιορίσει τον «πάτο» των αγορών, διεθνείς αλλά και Έλληνες αναλυτές εκτιμούν ότι τα σημερινά επίπεδα αποτελούν μια καλή αφετηρία για όσους είναι διατεθειμένοι να «χτίσουν» μακροχρόνιες θέσεις σε μια σειρά από μετοχές υψηλής και μεσαίας κεφαλαιοποίησης, προσδοκώντας σε υψηλότερες αποδόσεις μέσα στα επόμενα χρόνια. Υπό την προϋπόθεση όμως, όπως τονίζει ο κ. Φέγγος, να επιστρέψουν στη Σοφοκλέους οι ιδιώτες επενδυτές και να ληφθεί μια σειρά από μέτρα για την τόνωση της εγχώριας αγοράς.