[ Πρόσωπα ] Το μυστικό της ευτυχίας

Ο Ζαν-Πιέρ Τζων ζει με την οικογένειά του στο πιο ευτυχισμένο μέρος του κόσμου, το μικρό νησιωτικό κράτος Βανουάτου στον Ειρηνικό. Τι έχει όμως αυτό το μέρος και είναι οι κάτοικοί του τόσο ευτυχείς;

Το αν μπορεί να μετρηθεί η ευτυχία είναι συζητήσιμο, ωστόσο το Βανουάτου αναδείχθηκε το 2006 το πιο ευτυχισμένο μέρος της Γης από τη βρετανική «δεξαμενή εγκεφάλων» Νew Εconomics Foundation βάσει ενός δείκτη που συνδυάζει την ικανοποίηση από τη ζωή, το προσδόκιμο ζωής και το οικολογικό αποτύπωμα, δηλαδή την έκταση της γης που απαιτείται για να συντηρήσει τον πληθυσμό και να απορροφήσει την ενέργεια που αυτός καταναλώνει (στην κατάταξη αυτή, η Ελλάδα βρίσκεται στην 133η θέση μεταξύ 178 χωρών). Δύο χρόνια μετά τη δημοσιοποίηση του καταλόγου, ο απεσταλμένος του ΒΒC Χιου Κόρντι συνάντησε τον Ζαν-Πιέρ και την οικογένειά του στο νησί Μετόμα, στη βόρεια άκρη του Βανουάτου, και διαπίστωσε πως τίποτε δεν έχει αλλάξει σ΄ αυτή τη χώρα της ευδαιμονίας.

Το μυστικό είναι η απουσία του καταναλωτισμού, το ότι οι κάτοικοι του Βανουάτου ζουν ευτυχισμένοι ακόμη και χωρίς να έχουν χρήματα. Στη χώρα αυτή μπορείς να καλλιεργήσεις ό,τι σου χρειάζεται για να φας και, όσο φτωχός κι αν είσαι, έχεις πάντα φαγητό. Στο Μετόμα, οι Τζων ζουν σε αχυροκαλύβες, χωρίς ηλεκτρικό, τρεχούμενο νερό, ραδιόφωνο ή τηλεόραση. Το μοναδικό μέσο μεταφοράς τους είναι μια βάρκα με κουπιά, πράγμα που σημαίνει πως οι μετακινήσεις τους περιορίζονται μέχρι το γειτονικό νησί. Έχουν λίγα χρήματα και εξίσου λίγες ευκαιρίες να τα ξοδέψουν. Το φαγητό τους το προσφέρει το νησί: καρύδες, γλυκοπατάτες, μανιόκα, μια θάλασσα γεμάτη ψάρια, πουλιά. Όταν έχουν χρήματα- πουλώντας ίσως μια από τις λίγες αγελάδες τους-, αγοράζουν σαπούνι σε σκόνη και κηροζίνη για τις λάμπες τους. Αν όχι, τα βγάζουν πέρα με τις λύσεις που προσφέρει το νησί- ξύλα που, όταν τα τρίψεις, βγάζουν σαπούνι και λάδι καρύδας αντί για κηροζίνη. Είναι ύστερα τα αντικείμενα που ξεβράζει η θάλασσα: σημαδούρες κόβονται στη μέση και μετατρέπονται σε μπολ και παλιά δίχτυα ανακυκλώνονται σε αιώρες.

Ο Ζαν-Πιέρ δηλώνει ευτυχισμένος. «Το μυστικό μου είναι ότι δεν χρειάζεται να ανησυχώ για χρήματα», εξηγεί. Όχι επειδή έχει πολλά, αλλά επειδή δεν τα χρειάζεται. Ευτυχία είναι γι΄ αυτόν να έχει γύρω του την οικογένειά του (ο μεγάλος του γιος, ο 28χρονος Τζο, πήγε σχολείο στην πρωτεύουσα, όμως πρόσφατα επέστρεψε για να ζήσει στη Μετόμα). «Η κοινωνία στο Βανουάτου δεν είναι στραμμένη στην κατανάλωση», εξηγεί στην «Γκάρντιαν» ο Μάρκι Λόουεν, διευθυντής της ιστοσελίδας Vanuatu Οnline. «Η ζωή εδώ έχει να κάνει με την κοινότητα και την οικογένεια και την καλή θέληση έναντι των άλλων. Είναι ένας τόπος χωρίς πολλές σκοτούρες».