«Θα δω απόψε το φεγγάρι»

«Γιατί να βλέπεις τηλεόραση όταν μπορείς να δεις από το μπαλκόνι σου όποιον κρατήρα ηφαιστείου στη Σελήνη θες, από όσο πιο κοντά μπορείς;». Ο κ. Κώστας Κουτσός είναι ερασιτέχνης αστρονόμος και όπως λέει «έχω πολλά χόμπι. Η αστρονομία όμως είναι αυτό που σίγουρα θα συνεχίσω να κάνω όσο στέκομαι όρθιος».

Αν και έχει σπουδάσει ηλεκτρονικός μηχανικός, έχει ειδικευτεί στις τηλεπικοινωνίες και κατέχει τη θέση του προέδρου και διευθύνοντος συμβούλου σε μεγάλη εταιρεία ηλεκτρονικών της αμυντικής βιομηχανίας, ο κ. Κουτσός ανακάλυψε πριν από 10 χρόνια την παρατήρηση των άστρων. Έφθασε μάλιστα στο σημείο να ασχοληθεί τόσο σοβαρά με το χόμπι του, ώστε πήρε και διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο Αθηνών στη ραδιοαστρονομία. Άρχισε με ένα μικρό τηλεσκόπιο, τεσσάρων ιντσών, που αγόρασε από Ελληνορώσους.

«Πάντα μου άρεσε η φυσική και η αστρονομία, διάβαζα πολύ και ήθελα να περάσω από το θεωρητικό επίπεδο στο πρακτικό. Όταν διαβάζεις για τον Δία και τη Σελήνη θες να τα δεις κιόλας. Έτσι έδωσα 200 ευρώ για το πρώτο μου τηλεσκόπιο. Σήμερα, ύστερα από πολλά τηλεσκόπια και πολλές ώρες παρατήρησης, περιμένω το τελευταίο που παρήγγειλα, δώδεκα ιντσών και αξίας περίπου 15.000 δολαρίων», δηλώνει. Άρχισε σαν ένας τρόπος χαλάρωσης και εκτόνωσης του στρες της δουλειάς, «αφού ο ουρανός και τα άστρα σε ηρεμούν», όπως λέει, αλλά εξελίχθηκε σε μια μεγάλη αγάπη.

Σύλλογοι ερασιτεχνών αστρονόμων

● Ελληνική Αστρονομική Ένωση http://www.astronomia.org.gr/

● Όμιλος Φίλων Αστρονομίας Θεσσαλονίκης http://www.ofa.gr/

● Αστρονομική Εταιρεία Κέρκυρας http://geocities.com/astrocorfu/

● Σύλλογος Ερασιτεχνικής Αστρονομίας Θράκης http://www.astrothraki.gr/

● Εταιρεία Αστρονομίας και Διαστήματος Βόλου http://www.astronomos.gr/

● ΑστροΠαρατηρησιακή Ομάδα Λάρισας Α-Ρolaris http://www.a-polaris.org

Ο Διονύσης Σιμόπουλος
Τα μικρά και μεγάλα «παιδιά που μετράνε τ΄ άστρα» πολλαπλασιάζονται με εκπληκτική ταχύτητα σε κάθε γωνιά της Ελλάδας. «Οι ερασιτέχνες αστρονόμοι μετριούνται σήμερα σε χιλιάδες στη χώρα μας», υποστηρίζει ο κ. Διονύσης Σιμόπουλος, αστρονόμος, φυσικός και πρόεδρος του Ευγενιδείου Πλανηταρίου. Όπως λέει «είναι άνθρωποι με μεγάλο μεράκι γι΄ αυτό που κάνουν και σε πολλές περιπτώσεις ξέρουν καλύτερα τον ουρανό και από τους επαγγελματίες αστρονόμους, για τον απλό λόγο ότι τον παρατηρούν από πρώτο χέρι και όχι μπροστά στην οθόνη ενός υπολογιστή. Μερικές φορές μάλιστα φτιάχνουν μέχρι και τηλεσκόπια μόνοι τους και τα αποτελέσματα είναι εντυπωσιακά». «Πριν από περίπου δέκα χρόνια εκείνοι που ασχολούνταν με την παρατήρηση του νυχτερινού ουρανού στη χώρα μας ήταν ελάχιστοι και χωρίς ουσιαστική επικοινωνία μεταξύ τους», λέει στα «ΝΕΑ» ο κ. Στέφανος Σοφολόγης, μέλος της Αστρο-Παρατηρησιακής Ομάδας Λάρισας Α-Ρolaris. «Στο παρελθόν η ενασχόληση με το αντικείμενο απαιτούσε πολλή προσωπική έρευνα για τον εντοπισμό και την απόκτηση εξοπλισμού, πηγών πληροφόρησης και αστρονομικής γνώσης. Σήμερα υπάρχουν πολλοί σύλλογοι ερασιτεχνών αστρονόμων που διευκολύνουν όποιον θέλει να ασχοληθεί». Δεκαεννιά στον αριθμό οι σύλλογοι βρίσκονται σε αρκετές πόλεις, από την Κέρκυρα και τη Θεσσαλονίκη μέχρι την Κάσο και τα Χανιά. «Είναι μάλιστα εξαιρετικά οργανωμένοι και ενημερωμένοι και παρέχουν κάθε δυνατή βοήθεια σε όποιον κοιτάει για πρώτη φορά τον ουρανό μέσα από ένα τηλεσκόπιο. Το Πλανητάριο θεωρεί τιμή του που συνεργάζεται με πολλούς από αυτούς», σημειώνει ο κ. Σιμόπουλος.


«Ένα δυνατό ζευγάρι κιάλια είναι καλά για αρχή»

ΤΑ ΠΑΝΑΚΡΙΒΑ τηλεσκόπια που αξίζουν πολλές χιλιάδες ευρώ δεν είναι ο αναγκαίος εξοπλισμός για να αρχίσει κάποιος την παρατήρηση των άστρων. «Αντίθετα με ό,τι πιστεύεται, ένα καλό ζευγάρι κιάλια είναι το ιδανικό για μια πρώτη επαφή. Ένας καλός χάρτης του ουρανού με αστερισμούς και ουράνια αντικείμενα, καθώς και ένα- δύο βιβλία που να εισάγουν τον ενδιαφερόμενο στην Αστρονομία και την παρατήρηση είναι απαραίτητα πριν πάρετε το πρώτο σας τηλεσκόπιο», τονίζει ο κ. Σοφολόγης. Όσον αφορά την αγορά τηλεσκοπίου, όπως επισημαίνει και ο κ. Κώστας Κουτσός, δεν είναι απλή υπόθεση, «θέλει έρευνα αγοράς και ενημέρωση». Στους συλλόγους
Η συμβουλή που δίνει είναι η επίσκεψη σε έναν από τους συλλόγους ερασιτεχνών αστρονόμων όπου ο «πρωτάρης» αστρονόμος μπορεί να ενημερωθεί για όποια απορία έχει. Επιπλέον μια καλή έρευνα στο Διαδίκτυο θεωρεί ότι μπορεί να προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες. Και ο κ. Σοφολόγης τονίζει πως είναι προτιμότερο να επιλέξει κανείς ένα όργανο στα τέσσεραπέντε ειδικευμένα καταστήματα αστρονομικού εξοπλισμού που υπάρχουν στη χώρα μας (δύο στη Θεσσαλονίκη και τρία στην Αθήνα), ώστε να έχει τα απαιτούμενα χαρακτηριστικά και τη συμβατότητα με τα συνήθη αξεσουάρ της παρατήρησης. Η τιμή ενός οικονομικού αλλά αποτελεσματικού τηλεσκοπίου αρχίζει συνήθως από 300 ή 400 ευρώ αλλά οι περισσότεροι ερασιτέχνες θεωρούν ικανοποιητικά μοντέλα με κόστος από 700 ώς 1.500 ευρώ. Κάποια τηλεσκόπια είναι φτιαγμένα έτσι ώστε να είναι δυνατή και η φωτογράφηση των παρατηρούμενων αντικειμένων, με κόστος που φθάνει κάποιες χιλιάδες ευρώ.