ΔΡΟΜΟΙ

Η κρίση…
… στον γαλλογερμανικό άξονα αποφεύχθηκε την τελευταία στιγμή. Στη σύνοδο κορυφής Γαλλίας- Γερμανίας, η καγκελάριος Μέρκελ δεν αντιτάχθηκε στα γαλλικά σχέδια για τη δημιουργία μιας Μεσογειακής Ένωσης. Ούτε όμως έδειξε ιδιαίτερο ενθουσιασμό για το παλιό όνειρο μιας οικονομικής και πολιτικής ένωσης που θα γεφυρώνει τις δύο ακτές της Μεσογείου.

Τα επιχειρήματα…
… εκείνων που υποστηρίζουν τη δημιουργία μιας τέτοιας ένωσης είναι πολλά. Πέρα από το προφανές, ότι δηλαδή η Μεσόγειος δεν έπαψε ποτέ να είναι κοιτίδα κοινού πολιτισμού, είναι γεγονός ότι όλες οι μεγάλες οικονομικές δυνάμεις που διαγράφουν μια επιτυχημένη πορεία στην παγκόσμια οικονομία διαθέτουν στον «νότο» τους μια ζώνη επιρροής που αποτελείται από αναπτυσσόμενες χώρες: οι ΗΠΑ το Μεξικό, η Ιαπωνία την Ταϊβάν και την Κίνα. Ένα μέρος από την οικονομική επιτυχία τους οφείλεται στο ότι μπορούν να παραγάγουν σε αυτές τις χώρες πολύ φθηνότερα. Ύστερα, η οικονομική συνεργασία με αυτές τις χώρες είναι από πρακτική, αλλά και ηθική άποψη, ο μοναδικός ορθός τρόπος για να ανακοπούν τα κύματα των μεταναστών που ξεσπούν κάθε τόσο στις ευρωπαϊκές ακτές. Και τέλος, απέναντι στο φόβητρο μιας σύγκρουσης των πολιτισμών, η ανάπτυξη των οικονομικών συναλλαγών είναι η καλύτερη εγγύηση για μια μόνιμη ειρήνη. Κι έχουμε εδώ το παράδειγμα της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα, που παγίωσε την ειρήνη ανάμεσα στη Γαλλία και τη Γερμανία, τους δύο προαιώνιους εχθρούς που ο ανταγωνισμός τους αιματοκύλισε πολλές φορές την Ευρώπη.

Η Ευρώπη…
… διαθέτει ήδη εδώ και δέκα χρόνια μια διαδικασία για τη στενότερη οικονομική συνεργασία με τις χώρες της Βόρειας Αφρικής, την πρωτοβουλία της Βαρκελώνης, αλλά αυτή η διαδικασία έχει ατονήσει. Είναι τυχαίο; «Συμφωνήσαμε επί της αρχής και στις λεπτομέρειες για τη Μεσογειακή Ένωση», δήλωσε ο Νικολά Σαρκοζί μετά τη συνάντησή του με την Άνγκελα Μέρκελ αυτή την εβδομάδα στο Αννόβερο. Όμως, λίγες μόλις μέρες πριν από τη σύνοδο κορυφής, η καγκελάριος Μέρκελ εξακολουθούσε να αρνείται πεισματικά να προσυπογράψει τα γαλλικά σχέδια. Η σύνοδος κορυφής είχε απειληθεί με ματαίωση πριν από δυο εβδομάδες, εγείροντας ανησυχίες για μια νέα ρήξη στις σχέσεις των δύο χωρών. Τι άλλαξε στο μεταξύ; Μάλλον τίποτα…
… Γιατί καλά τα όνειρα, αλλά χρειάζονται και έναν αξιόπιστο φορέα. Τα καμώματα του Σαρκοζί, ο τρόπος που διαχειρίζεται τα οικονομικά της χώρας του και ο αφελής και χυδαίος ατλαντισμός του δεν ενέπνευσαν ποτέ εμπιστοσύνη στη Μέρκελ. Φοβάται μήπως αυτή η Μεσογειακή Ένωση εξελιχθεί σε κάτι που θα αφορά μόνο τον ευρωπαϊκό Νότο, αποκλείοντας έτσι de facto χώρες όπως η Γερμανία και η Βρετανία. Φοβάται επίσης μήπως αποδειχτεί απειλή για τη συνοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που θα μπορούσε να ωθήσει και άλλες χώρες να αναζητήσουν έξω από τα όριά της δικούς τους ζωτικούς χώρους. Και ο Νικολά Σαρκοζί δεν είναι ο καταλληλότερος άνθρωπος για να την κάνει να ξεχάσει αυτούς τους φόβους.