Το πρώτο βέτο… ερρίφθη

Το περίφημο βέτο της Ελλάδας στην πρόσκληση των Σκοπίων για ένταξή του στο ΝΑΤΟ… ερρίφθη τελικώς χθες- μόνο που ερρίφθη από την Ντόρα Μπακογιάννη και όχι από τον Κώστα Καραμανλή.

Στη Σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ η ελληνική πλευρά ξεκαθάρισε ότι δεν μπορεί να συναινέσει στην επιθυμία των Συμμάχων της για πρόσκληση της FΥRΟΜ- κι ως εκ τούτου, στη Σύνοδο Κορυφής του Βουκουρεστίου, όπου οι ηγέτες θα επικυρώσουν τις αποφάσεις των υπουργών τους, επιστολή πρόσκλησης θα λάβουν μονάχα η Κροατία και η Αλβανία, αλλά όχι τα Σκόπια.

Μοναδική πλέον περίπτωση να εξελιχθούν διαφορετικά τα πράγματα- έλεγαν διπλωματικές πηγές- είναι μέσα στις επόμενες είκοσι ημέρες τα Σκόπια να εγκαταλείψουν την αδιαλλαξία τους και να συναινέσουν σε λύση

Η ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΚΑΛΕΣΕ

την κυβέρνηση των Σκοπίων να κάνει ένα βήμα που με ευθύνη, πολιτικό θάρρος αλλά και πολιτικό ρίσκο έχει ήδη κάνει η ελληνική κυβέρνηση

επί του θέματος της ονομασίας. Κάτι ωστόσο που αποκλείουν όσοι γνωρίζουν καλά το παρασκήνιο των υπό τον Μάθιου Νίμιτς συνομιλιών και τις θέσεις των Σκοπίων.

Δεν υψώθηκαν οι τόνοι
Η ελληνική θέση δεν έγινε δεκτή με ενθουσιασμό από τους Συμμάχους, οι οποίοι ωστόσο ήταν αρκετά προετοιμασμένοι ήδη κι έτσι δεν υψώθηκαν οι τόνοι. Η Αμερικανίδα υπουργός Εξωτερικών Κοντολίζα Ράις τόνισε κατ΄ επανάληψη ότι γενική πεποίθηση είναι πως η FΥRΟΜ πληροί τα κριτήρια για ένταξη και ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ελπίζουν πως οι δύο χώρες θα μπορέσουν να αποδεχθούν την πρόταση Νίμιτς και να προχωρήσουν μπροστά.

Αίσθηση προκάλεσε το γεγονός ότι στις δηλώσεις του ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας κ. Σέφερ, χρησιμοποίησε σχεδόν αυτούσιες φράσεις από την τοποθέτηση της κ. Μπακογιάννη περί της συναίνεσης που διέπει όλες τις αποφάσεις του ΝΑΤΟ, κάτι που υπονοεί- σύμφωνα με διπλωματικές πηγές- πως υπήρξε κάποια προσυνεννόηση να μην εμφανισθεί η Συμμαχία διχασμένη, διαδικαστικά τουλάχιστον. Άλλωστε, σύμφωνα με κάποιες πληροφορίες, και η κ. Ράις, μιλώντας στο αεροπλάνο στους Αμερικανούς δημοσιογράφους που τη συνοδεύουν, είπε μεταξύ άλλων ότι «δεν πρέπει να ρισκάρουμε μαζικές διαδηλώσεις στην Ελλάδα» (σ.σ.: εάν όλοι οι εταίροι βρεθούν αντιμέτωποι με την Ελλάδα). Είναι μάλιστα χαρακτηριστικό ότι οι περισσότεροι που επιχειρηματολόγησαν κατά του αποκλεισμού των Σκοπίων το έκαναν στη βάση τού να μη σπάσει το «πακέτο» των τριών χωρών των Δυτικών Βαλκανίων- Κροατία, Αλβανία, FΥRΟΜ. Ο Κουσνέρ
Μετά το βέτο της Αθήνας ο υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας κ. Κουσνέρ εμφανίστηκε να δείχνει κατανόηση στις ελληνικές θέσεις, ζητώντας παράλληλα υποχωρήσεις από τα Σκόπια. Δήλωσε πως η θέση της χώρας του για την ΠΓΔΜ είναι ξεκάθαρη: «Η Γαλλία επιθυμεί την επίλυση του θέματος της ονομασίας και λύσεις υπάρχουν», ανέφερε χαρακτηριστικά, συμπληρώνοντας ότι οι ελληνικές θέσεις που παρουσίασε στη Σύνοδο η ελληνική πλευρά αποδεικνύουν την εποικοδομητική στάση της Ελλάδας στο θέμα αυτό».

Από τη δημόσια δήλωση της κ. Μπακογιάννη, μετά τη Σύνοδο των υπουργών, αίσθηση προκάλεσε το απόσπασμα στο οποίο αναφέρει ότι καλεί «την κυβέρνηση της γειτονικής μας χώρας να κάνει ένα βήμα που με ευθύνη, πολιτικό θάρρος αλλά και πολιτικό ρίσκο έχει ήδη κάνει η ελληνική κυβέρνηση». Πρόκειται για την πρώτη φορά που η υπουργός Εξωτερικών παραδέχεται δημόσια πως η στρατηγική της για το Σκοπιανό ενείχε πολιτικούς κινδύνους- κι άρα ότι υπήρξαν αντιδράσεις στο εσωτερικό της Ν.Δ. και την κοινή γνώμη. Μάλιστα, στην τοποθέτησή της στη διάρκεια της συνεδρίασης είπε ότι η Ελλάδα, στις διαπραγματεύσεις για την ονομασία, έχει διανύσει τα δύο τρίτα της διαδρομής- διπλωματικοί κύκλοι θύμιζαν ότι η Ελλάδα δέχεται πλέον σύνθετη ονομασία για τα Σκόπια με το συνθετικό «Μακεδονία», κάτι το οποίο απέρριπτε το συμβούλιο των πολιτικών αρχηγών το 1992.


Και πληρωμένες καταχωρήσεις των Σκοπίων

ΕΜΜΕΝΟΥΝ πάντως τα Σκόπια στην αδιάλλακτη στάση τους. Όπως έγινε γνωστό, ο μεν πρωθυπουργός κ. Γκρουέφσκι είπε μεταξύ άλλων ότι η Ελλάδα εμποδίζοντας τα Σκόπια να εισέλθουν στο ΝΑΤΟ καθίσταται ο μεγαλύτερος εχθρός των Ηνωμένων Πολιτειών στα Βαλκάνια, ο δε υπουργός Εξωτερικών κ. Μιλοσόσκι είπε πως δεν μπορεί να συναινέσει σε ονομασίες του τύπου «Νέα Δημοκρατία της Μακεδονίας», όπως προτείνει ο κ. Νίμιτς, διότι παραγνωρίζουν την ιστορία χιλιάδων ετών του έθνους του!

Επιπλέον, τα Σκόπια δαπάνησαν εκατομμύρια ευρώ για να καταχωρήσουν δισέλιδα στις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές εφημερίδες, στηρίζοντας την προσπάθειά τους να προσκληθούν στο ΝΑΤΟ. Σε αυτά φιγουράρουν η δύναμη των περίπου τριάντα ανδρών που έχουν στείλει τα Σκόπια στο Αφγανιστάν και απόσπασμα της ενδιάμεσης συμφωνίας του 1995 που αναφέρει ότι η Ελλάδα δεν πρέπει να παρεμποδίζει την ένταξη της FΥRΟΜ στους διεθνείς οργανισμούς.