[ Πρόσωπα ] Ένας καταζητούμενος στη Δούμα

Πρώην αξιωματικός της ΚGΒ, ο Αντρέι Λουγκοβόι καταζητείται από το Λονδίνο για τον φόνο με ραδιενεργό πολώνιο του Αλεξάντρ Λιτβινένκο, σφοδρού επικριτή του Κρεμλίνου. Ως απάντηση, το Κρεμλίνο τον έκανε βουλευτή…

Σαράντα ενός χρόνων, ο Λουγκοβόι είναι ο διασημότερος ύποπτος της Σκότλαντ Γιαρντ και, από τον Δεκέμβριο, βουλευτής στη Δούμα, την Κάτω Βουλή του ρωσικού Κοινοβουλίου, εκλεγμένος με ένα υπερεθνικιστικό κόμμα που στηρίζει το καθεστώς του προέδρου Πούτιν. «Είμαι ένα τυπικό παιδί της Σοβιετικής Ένωσης», δήλωσε στη δημοσιογράφο της γαλλικής «Λιμπερασιόν» που τον επισκέφθηκε στη Μόσχα. Γεννήθηκε στο Μπακού, ο πατέρας του ήταν αξιωματικός, η μητέρα του καθηγήτρια Γεωγραφίας κι αυτός μεγάλωσε από στρατόπεδο σε στρατόπεδο- Μπακού, Τιφλίδα, Πράγα, μετά Μόσχα. Μπήκε από μικρός στο κομμουνιστικό κίνημα, έγινε πρώτα «μικρός Οκτώβρης» (ήταν η οργάνωση των νηπίων), μετά πιονιέρος, κομσομόλος και μέλος του κόμματος στα 18 του. Η ΚGΒ τον πρόσεξε και τον ενέταξε στην ένατη διεύθυνσή της, που είναι αρμόδια για την ασφάλεια του Κρεμλίνου. Και όταν κατέρρευσε το σοβιετικό σύστημα, ενώ οι συνάδελφοί του στην ΚGΒ στρέφονταν στις «μπίζνες», εκείνος υπηρέτησε το Κρεμλίνο ώς το 1996, μέχρι να καταλάβει ότι ήταν καιρός να περάσει κι αυτός στον ιδιωτικό τομέα.

Μπήκε στην υπηρεσία του Μπόρις Μπερεζόφσκι, που ήταν τότε το αφεντικό του τηλεοπτικού καναλιού ΟRΤ. Στο Κρεμλίνο έπαιρνε 500 ευρώ τον μήνα, στο ΟRΤ τα δεκαπλάσια ως επικεφαλής των υπηρεσιών ασφαλείας του καναλιού. Το 2001 συνελήφθη επειδή προσπάθησε να οργανώσει τη διαφυγή ενός συνεταίρου του Μπερεζόφσκι που κατηγορούνταν ότι είχε λεηλατήσει τα ταμεία της Αeroflot. Έμεινε 14 μήνες προφυλακισμένος. «Δεν ήταν τρομερό», θυμάται, «οι δικηγόροι μου καταχώρισαν τη γυναίκα μου ως υποστηρικτή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και με επισκεπτόταν σχεδόν καθημερινά, έκανα τις δουλειές μου από τη φυλακή». Τελικά φαίνεται πως ήρθε σε συνεννόηση με τους πρώην συναδέλφους του και η ποινή που του επιβλήθηκε ήταν ίση με τον χρόνο της προφυλάκισής του. Επέστρεψε στον τομέα των υπηρεσιών ασφαλείας σαν να μην είχε συμβεί τίποτε. Απέκτησε τη θέση του μεταξύ των νεόπλουτων της εποχής Πούτιν, έχτισε έπαυλη στα δυτικά προάστια της Μόσχας, απέκτησε ακριβά γούστα, έστειλε μια κόρη του να σπουδάσει στην Ελβετία, έκανε οικογενειακές διακοπές σε ακριβά γαλλικά θέρετρα και χιονοδρομικά κέντρα, πήγαινε για ψώνια στο Λονδίνο. Τώρα κινδυνεύει να συλληφθεί μόλις επιχειρήσει να βγει από τη Ρωσία με αποτέλεσμα να είναι περισσότερο από ποτέ στο έλεος των αρχών που τον προστατεύουν.

«Πρόκειται για την απόλυτη μετριότητα», λέει γι΄ αυτόν ο Ρώσος δημοσιογράφος Σεργκέι Ντορένκο, ο οποίος τον γνώρισε όταν εργάζονταν αμφότεροι στην τηλεόραση. «Αυτός ο άνθρωπος με το μυαλό επιλοχία, απολύτως άχρωμος, άοσμος και άγευστος, να είναι σήμερα αυτός που σηκώνει κεφάλι στον οίκο των Ουίνδσορ, είναι απλώς παράλογο».