Κριτική εικαστικών 

Μύθοι από χρώμα

Ελκυστικοί για το βλέμμα και κατασταλαγμένοι ως προς την έκφραση οι ζωγράφοι που εκθέτουν στις κεντρικές αίθουσες αυτόν τον καιρό, στην πιο δυναμική εποχή των εκθέσεων. Το χρώμα αναδεικνύεται ως κεντρικό εκφραστικό μέσο, ως αυτοσκοπός ή ως φόντο για οτιδήποτε άλλο, αλλά αμέσως κατόπιν και η αφήγηση, η διαδοχή εικόνων-συμβόλων, τελικά: ο λυρικός μύθος που γίνεται θέμα σε εξέλιξη, μέσα από τους ιδιαίτερους κώδικες του κάθε καλλιτέχνη.

Χρώμα άφθονο, χωρίς καμιά άλλη αναπαράσταση παρά μόνο τον ίδιο τον εαυτό του ως ύλη και όγκο, είναι οι πίνακες της Ευγενίας Αποστόλου, με υφή σαν σουβά χτίστη, που πλάθεται συστηματικά πριν αφεθεί στο τέλος καλά ζυμωμένος, έτοιμος να εκπέμψει το τελικό του μήνυμα, μονότονο-μίνιμαλ ή συνθετότερο. Μήνυμα μονοχρωματικό εν προκειμένω, καθώς οι πίνακες της Αποστόλου είναι μαύροι ή μπλε ή κόκκινοι, με ελάχιστα ίχνη από ανταύγειες ή ραβδώσεις που υπαινίσσονται αφαιρετικά άλλες εικόνες, όπως χαράδρες, ερωτικά σημεία κ.ο.κ. Οι στοχαστικές αναφορές στο ιστορικό τετράγωνο του Μάλεβιτς είναι προφανείς, όπως και η μνεία του μονοχρωματικού Κλάιν. Γενικότερα πρόκειται για πίνακες στιβαρούς εκφραστικά και με βιωμένο θεωρητικό υπόβαθρο.

Κόκκινα και μπλε, σε διάταξη σπασμένου καθρέφτη που ανασυντίθεται, είναι ο χρωματικός ορίζοντας του Κώστα Ράμμου, καλλιτέχνη με συστηματική αλλά και σεμνή εκθεσιακή παρουσία στις τελευταίες δεκαετίες. Αχνά τα χρώματα, υπαινίσσονται ονειρική κατάσταση, και πράγματι πρόκειται για «τοπία του σώματος» γυμνού και απλωμένου νωχελικά σε εσωτερικούς χώρους, διακεκομμένου όμως τακτικά από κάθετες ραβδώσεις ή αναδιπλασιασμούς από καθρέφτες. Μια μείξη συγκινησιακών εικαστικών κωδίκων (χρώμα) και νοητικών (κατάτμηση και ανασύνθεση φόρμας), καλά διεκπεραιωμένη από ζωγράφο χαμηλόφωνο αλλά και έμπειρο, ο Ράμμος μοιάζει σαν ο καλύτερος διάδοχος του Δ. Κοκκινίδη σε αυτήν τη ζωγραφική κατεύθυνση. Στους πίνακες του Κωνσταντίνου Ντάουλα το χρώμα είναι επίσης το κύριο εργαλείο εικαστικών εντυπώσεων, με ποικίλες όμως παραλλαγές, από τις σχεδόν αφαιρετικές συνθέσεις σε κόκκινα και ώχρες που θυμίζουν παλιό Κοσμά Ξενάκη και εποχή ντρίπινγκ, μολονότι αναφέρονται στη βυζαντινή τέχνη, μέχρι το αντίστροφο, τις έντονα περιγραφικές τοπιογραφικές συνθέσεις με το άριστο σχέδιο, σε παραδοσιακή διάταξη πλάνων. Ασταθής ακόμη στις αισθητικές επιλογές του ο Ντάουλας, μετεωρίζεται ανάμεσα στον ρεαλισμό και στην αφαίρεση, δείχνει ωστόσο τις ικανότητές του και γοητεύει με τις τεχνικές του, έστω κι αν απέχει από την ωριμότητα.

Έμπειρη και καταξιωμένη από καιρό η Μαριλένα Ζαμπούρα, εμπλουτίζει μια παλιά νεοελληνική προβληματική, με την ασυμπτωτική συσχέτιση χρώματος και σχεδίου. Το χρώμα απλώνεται σαν φόντο και πάνω του το σχέδιο πλάθει μορφές, οι ο ποίες αφηγούνται μύθους λυρικούς. Σύνθεση καλά συγκροτημένη, πιο ελκυστική οπωσδήποτε από τον Γουναρόπουλο ή τον Παρθένη, που επίσης επηρεάστηκαν δημιουργικά από την αισθητική των αρχαίων ληκύθων, μας αφηγείται μικρά επεισόδια λυρικά, με πρωταγωνιστές κοριτσίστικες φιγούρες, κτίρια, χόρτα, δέντρα κ.ο.κ., σαν αποσπάσματα από κοριτσίστικα όνειρα που ζητούν δικαίωση και νόημα από το παρόν.

ΙΝFΟ

● Κωνσταντίνος Ράμμος, Τοπία του σώματος και της φύσης, «Αργώ», Νεοφ. Δούκα 5, Κολωνάκι, τηλ.
210-7249.333, μέχρι 27 Οκτωβρίου ● Κώστας Ντάουλας, Ζωγραφική, «Έκφραση- Γ. Γραμματοπούλου», Βαλαωρίτου 9α, Κολωνάκι, τηλ.
210-3607.598, μέχρι 27 Οκτωβρίου ● Μαριλένα Ζαμπούρα, Ιδιωτικός Χώρος και Αισώπου Μύθοι, «Τhanassis Fryssiras Gallery», Κριεζώτου 7, Κολωνάκι, τηλ. 210-
3640.288, μέχρι 10 Νοεμβρίου ● Ευγενία Αποστόλου, Ζωγραφική, «Νέες Μορφές», Βαλαωρίτου 9, Κολωνάκι, τηλ. 210-3616.165, μέχρι 3 Νοεμβρίου