[ Πρόσωπα ] «Το πρόβλημα είναι η κατοχή»

Την ώρα που οι Παλαιστίνιοι μετρούν 40 χρόνια κατοχής των εδαφών τους, συγκρούονται ανάμεσά τους. «Εμείς οι Παλαιστίνιοι έχουμε μπει σε μια παράλογη φάση», λέει ο ποιητής Μαχμούντ Νταρουίς.

«Βρισκόμαστε στον μοιραίο παραλογισμό των στρατιωτών που σκοτώνονται μεταξύ τους. Οι εξηγήσεις μάς διαφεύγουν, η οδός μάς διαφεύγει, η ίδια η εικόνα μας μάς διαφεύγει», εξηγεί ο Παλαιστίνιος ποιητής, σύμφωνα με τον οποίο η σημερινή κατάσταση των Παλαιστινίων είναι η κατάσταση τού «σχεδόν»: «Έχουμε μια σχεδόν Αρχή, ένα σχεδόν υπουργείο, μια σχεδόν κατοχή… και την ίδια στιγμή δεν έχουμε τίποτε. Ένας ολόκληρος λαός είναι κλεισμένος σε φυλακή και οι δεσμοφύλακες κοιτάζουν τους φυλακισμένους, που αρχίζουν εξαιτίας της έντασης να συγκρούονται μεταξύ τους και παίζουν με τις διαφορές τους, με τα όριά τους».

Ο κόσμος ολόκληρος έχει λησμονήσει το θεμελιώδες πρόβλημα, λέει ο Νταρουίς, ο οποίος γεννήθηκε το 1942 στη Γαλιλαία και σήμερα ζει στη Ραμάλα και στο Αμμάν, αφού πέρασε 27 χρόνια στην εξορία. Το πρόβλημα είναι πως «ένας λαός ζει υπό κατοχήν εδώ και 40 χρόνια και δεν ζητάει τίποτε το εξαιρετικό, μόνο το 22% των ιστορικών εδαφών του», υπογραμμίζει ο Νταρουίς. «Όμως ο κόσμος τα βαριέται όλα αυτά και δεν νοιάζεται να δει πόσο πολύ έχουμε φτάσει στα όριά μας, περικυκλωμένοι και πολιορκημένοι». Επιπλέον, ο κόσμος «δεν θέλει να κατηγορήσει το Ισραήλ από φόβο μήπως κατηγορηθεί για αντισημιτισμό. Έτσι, το Ισραήλ, αντί για κράτος που καταπιέζει, ανάγεται σε ηθική αξία υπεράνω κάθε νόμου- ένα φαινόμενο όχι πλέον ιστορικό, αλλά θεϊκό».

Τα 40 χρόνια κατοχής έχουν επιδεινώσει το πρόβλημα των Παλαιστινίων προσφύγων, οι οποίοι γίνονται όλο και περισσότεροι. «Κάθε χρόνο, όποτε πηγαίνω στους καταυλισμούς ή ανοίγω την τηλεόραση, βλέπω πάντα την ίδια εικόνα», λέει ο ποιητής. «Μια Παλαιστίνια που κουβαλάει τα παιδιά και τα υπάρχοντά της ενώ διαφεύγει από έναν καταυλισμό της Ράφα, της Γάζας ή του Λιβάνου. Τη βλέπω να φωνάζει, να υψώνει τα χέρια στον ουρανό, αλλά ο ουρανός δεν απαντά. Η γυναίκα αυτή ήταν άλλοτε η μητέρα μου, ήταν στη συνέχεια η αδελφή μου και ίσως τώρα να είναι η κόρη μου…Το δικαίωμα της επιστροφής φαίνεται πως είναι αποκλειστικό δικαίωμα της ισραηλινής διασποράς».

Ο Νταρουίς υπήρξε στέλεχος της ΟΑΠ, όμως από καιρό δεν έχει επίσημη θέση στο πλαίσιο της παλαιστινιακής πολιτικής ζωής. «Δεν κατάφερνα να κάνω το στέλεχος την ημέρα και τον ποιητή τη νύχτα», εξηγεί. «Βέβαια, ουδείς Παλαιστίνιος μπορεί να ισχυριστεί πως έχει πραγματικά απαρνηθεί την πολιτική. Όμως, αποφεύγω τις άχρηστες συζητήσεις, αρκούμαι να μιλάω για την ψυχή του λαού μου, για τους δεσμούς του, τη δύναμή του και τα δίκαιά του, και να ανακαλύπτω την ελπίδα».