Ένα «αμερόληπτο κράτος»

Σαν το μαρτύριο της σταγόνας. Δυο μήνες τώρα οι αποκαλύψεις για το σκάνδαλο των δομημένων ομολόγων έρχονται μία-μία, προσθέτουν κάθε τόσο κι ένα νέο στοιχείο, μια νέα απόδειξη ενοχής. Διαβάζοντας, βλέποντας, ακούγοντας, γίναμε όλοι εξπέρ στα σύνθετα χρηματοπιστωτικά προϊόντα και στις υψηλές χρηματιστηριακές κομπίνες. Διαπιστώσαμε, επίσης όλοι, ακόμη και οι πιο μεγάθυμοι ψηφοφόροι της, τα όρια της σημερινής κυβέρνησης.

Η θλιβερή ιστορία των ομολόγων αποδεικνύει με τρόπο πανηγυρικό πως όταν ο Καραμανλής αντιπολιτευόμενος κήρυττε πως το πρόβλημα της χώρας, το πρώτο και σπουδαιότερο, είναι η «διαφθορά- διαπλοκή» και πως η λύση του προβλήματος είναι «να φύγουν οι κλέφτες, να έρθουν οι έντιμοι»- λάθος διάγνωση, λάθος θεραπεία – ένας κόσμος ολόκληρος «αγωνιστών και φίλων της παράταξης» αγόραζε υποσχετικές για συμμετοχή στα λάφυρα της εξουσίας. Ο Καραμανλής απέκλεισε τον Πολύδωρα από το πρώτο του Υπουργικό Συμβούλιο επειδή αποκάλυψε άκαιρα την απλή αυτή αλήθεια. Μα δεν έκανε τίποτε επί της ουσίας για να αποθαρρύνει ή να εμποδίσει την έφοδο των στελεχών με τις «υποσχετικές». Που δεν σταμάτησαν ούτε καν στην πόρτα των ασφαλιστικών ταμείων. Αποδεικνύει επίσης η ιστορία αυτή ότι ούτε η «νέα διακυβέρνηση» είχε τις προϋποθέσεις να είναι νέα, ούτε η «επανίδρυση του κράτους» ήταν κάτι περισσότερο από ένα σύνθημα. Το κράτος, μέχρι και την τελευταία του γωνιά, την τελευταία τρύπα, κατελήφθη από τους «δικαιωμένους»- τους «αγωνιστές της παράταξης» που περίμεναν τη σειρά τους για να κάνουν όσα πίστευαν ότι είχαν κάνει οι άλλοι, και ακόμη περισσότερα.

Και, όπως το σκάνδαλο σέρνεται δυο μήνες τώρα, αποδεικνύεται ότι και η διοικητική μέθοδος Καραμανλή- που συνοψίζεται σε μια στάση «εγώ σας κέρδισα τις εκλογές, σας έκανα υπουργούς, τώρα κάντε ό,τι νομίζετε, χωρίς να με ενοχλείτε, θα επιστρέψω εγκαίρως για να σας κερδίσω και

Θα έπρεπε και το ΠΑΣΟΚ να πείσει πως δεν διεκδικεί την επανεκλογή του ως «επιστροφή», για να έρθουν οι «παλιοί» στη θέση των «άλλων» που αποδείχθηκαν λίγοι, πως δεν θα επανδρωθούν και πάλι οι διοικήσεις των Ταμείων και των άλλων οργανισμών του Δημοσίου από την κομματική επετηρίδα αποτυχόντων πολιτευτών, πως δεν καταγγέλλει σήμερα τα σκάνδαλα των γαλάζιων για να συγχωρεθούν αναδρομικά πράσινες αμαρτίες

τις επόμενες εκλογές, ώς τότε γεια…»- αιχμαλωτίζει την κυβέρνησή του σε αδιέξοδο και τον ίδιο στον κίνδυνο να ξοδέψει άδοξα όλο το κεφάλαιο της εμπιστοσύνης που το εκλογικό σώμα του έδωσε, να χάσει την πολιτική νομιμοποίηση που αυτός, προσωπικά, κεφαλαιοποίησε.

Αλλά η σκοτεινή υπόθεση των ομολόγων έχει ένα μάθημα να δώσει και στην αντιπολίτευση. Αποδεικνύει πως- όπως είπε και ο Θ. Πάγκαλος- «δεν αρκεί ένα σκάνδαλο για να κερδίσουμε ψήφους». Πως δεν αρκεί η καταγγέλουσα και αποκαλύπτουσα αντιπολίτευση. Χρειάζεται και κάτι ακόμη.

Θα μπορούσε να είναι ένα δάνειο από την καμπάνια της Σεγκολέν Ρουαγιάλ. Η υποψήφια των Γάλλων Σοσιαλιστών για την προεδρία κατηγορούσε τον δεξιό αντίπαλό της πως αν εκλεγεί, στη Γαλλία θα επιβληθεί ένα αυταρχικό «δεξιό κράτος». Η κατηγορία ήταν σωστή. Αλλά δεν γινόταν πειστική, μέχρι να συνοδευθεί από μια υπόσχεση που στην τελευταία φάση της καμπάνιας προσέθεσε στο οπλοστάσιό της. Τη δέσμευση πως, αν εκλεγεί εκείνη, το κράτος δεν θα υποταγεί στο δικό της κόμμα, δεν θα φατριαστεί, θα μείνει ουδέτερο. Υποσχέθηκε ένα etat impartial- ένα «αμερόληπτο κράτος». Η υπόσχεση ίσως δεν αρκεί για να κερδίσει τις εκλογές. Αλλά βρίσκει στόχο. Και θα έπρεπε να βρει, εν Ελλάδι, μιμητές.

Θα έπρεπε και το ΠΑΣΟΚ να πείσει πως δεν διεκδικεί την επανεκλογή του ως «επιστροφή», για να έρθουν οι «παλιοί» στη θέση των «άλλων» που αποδείχθηκαν λίγοι, πως δεν θα επανδρωθούν και πάλι οι διοικήσεις των ταμείων και των άλλων οργανισμών του Δημοσίου από την κομματική επετηρίδα αποτυχόντων πολιτευτών, πως δεν καταγγέλλει σήμερα τα σκάνδαλα των γαλάζιων για να συγχωρεθούν αναδρομικά πράσινες αμαρτίες. Θα έπρεπε να πείσει πως θα διακόψει τον φαύλο κύκλο, θα αλλάξει το κομματικό μοντέλο Δημόσιας Διοίκησης, θα αποκαταστήσει νομιμότητα, κανονικότητα, διαφάνεια και έλεγχο, παραιτούμενο από το παραδοσιακό δικαίωμα του νικητή των εκλογών να «καταλαμβάνει» το κράτος. Είναι, νομίζω, η προϋπόθεση όχι μόνο για να κεφαλαιοποιήσει το ΠΑΣΟΚ πολιτικά το σκάνδαλο, αλλά και για να δοθεί διέξοδος στην κρίση νομιμοποίησης που το σκάνδαλο προκαλεί.