[ ΑΙΧΜΕΣ ] Προγραμματίζοντας το πρόγραμμα

ΠΩΣ ΕΙΝΑΙ δυνατό, σ΄ ένα κράτος με ετήσιους προϋπολογισμούς το « τετραετές ακαδημαϊκό- αναπτυξιακό πρόγραμμα», που εφεξής θα συντάσσει κάθε ΑΕΙ, να «κινείται εντός των ορίων του κρατικού προϋπολογισμού»; Με βάση τις σχετικές διατάξεις του νέου νόμου για την ανώτατη εκπαίδευση, το υπουργείο Παιδείας και τα ΑΕΙ συστήνουν ένα δίδυμο που υπερβαίνει κατά πολύ τα όρια τόσο του υπαρκτού ελληνικού κράτους όσο και των υφισταμένων σε αυτό ΑΕΙ.

Από τις πρόνοιες του νόμου συνάγεται ότι τα τετραετή προγράμματα ξεκινούν από το έτος 2009. Τον Φεβρουάριο του 2008 όλα τα ΑΕΙ και ΤΕΙ της χώρας θα προσέλθουν στο υπουργείο Παιδείας με τις προτάσεις τους, όπου θα περιγράφονται και θα απεικονίζονται οικονομικά όλοι οι στόχοι του συνόλου των ακαδημαϊκών μονάδων τους, οι λειτουργικές δαπάνες, οι επενδύσεις και οι αμοιβές προσωπικού για την τετραετία 2009 – 2013. Οι αρμόδιοι υπεράνθρωποι του ΥΠΕΠΘ σε λίγους μήνες θα έχουν «εκτιμήσει» όλες τις προτάσεις, θα έχουν συναποφασίσει τη χρηματοδότησή τους με το υπουργείο Οικονομικών και θα έχουν υπογράψει «δεσμευτικές προγραμματικές συμφωνίες» (και όχι συμφωνίες του αέρα) με κάθε ΑΕΙ και ΤΕΙ.

Η «εκτίμηση» των προτάσεων θα λάβει υπόψη «τη συμμόρφωση προς τα αποτελέσματα της αξιολόγησης» (που δεν έχει ξεκινήσει και, αν ξεκινήσει σήμερα, δεν προλαβαίνει να ολοκληρωθεί μέχρι τότε). Τουλάχιστον, για πρώτη φορά ομολογείται ότι η αξιολόγηση αποσκοπεί στη «συμμόρφωση» (όχι βέβαια «προς τα αποτελέσματά της», αλλά προς ετεροκαθοριζόμενους σε σχέση με το πανεπιστήμιο στόχους). Έστω κι έτσι, η «εκτίμηση» των αρμοδίων θα δεσμεύει τα πανεπιστήμια για μια τετραετία, νοουμένου ότι η έγκριση ως προς το οικονομικό σκέλος από το υπουργείο Οικονομικών στην πράξη θα επανακαθορίζει το πρόγραμμα που ξεκίνησε ως πανεπιστημιακή πρόταση. Καθώς το σύστημα θα λειτουργεί απρόσκοπτα, ο υπουργός Παιδείας θα παίρνει υπό μάλης τους απολογισμούς που θα υποβάλλουν κάθε Γενάρη τα ΑΕΙ και θα πηγαίνει, κατά Απρίλη καιρό, στη Βουλή όπου θα προβαίνει σε «ανάπτυξη και σχολιασμό» των τεκταινομένων στην ανώτατη εκπαίδευση. Η κοινοβουλευτική αυτή άσκηση ονομάζεται «κοινωνική λογοδοσία των ΑΕΙ». Τα ίδια τα ΑΕΙ θα είναι τόσο απασχολημένα με τον επαναπρογραμματισμό του προγραμματισμού τους, ώστε ορθώς ο νομοθέτης προβλέπει ότι, αντί γι΄ αυτά, θα λογοδοτεί ο ίδιος ο υπουργός.