[ Πρόσωπα ] Ανθρώπινα δικαιώματα στα λόγια…

Πυρά δέχεται ο Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάιερ: εμφανιζόταν ως υπέρμαχος των ανθρωπίνων δικαιωμάτων την ώρα που συμμετείχε σε παραβιάσεις των δικαιωμάτων αυτών.

Oσοσιαλδημοκράτης υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας ξεκίνησε χθες επίσκεψη στις Ηνωμένες Πολιτείες την ώρα που επιτροπή του γερμανικού κοινοβουλίου ανακοίνωνε πως τον καλεί να καταθέσει, στις 8 Μαρτίου, για την πολύκροτη υπόθεση του αποκαλούμενου «ταλιμπάν της Βρέμης». Την προηγουμένη, Γερμανοί εισαγγελείς είχαν εκδώσει εντάλματα σύλληψης εις βάρος 13 πρακτόρων των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών που φέρονται αναμειγμένοι στην απαγωγή του Γερμανού πολίτη Χαλίντ ελ-Μάσρι, μια άλλη υπόθεση στην οποία εμπλέκεται ο Σταϊνμάιερ. Η γερμανική κυβέρνηση του «μεγάλου συνασπισμού» έχει πάντως συσπειρωθεί γύρω από τον υπουργό της. Ο Σταϊνμάιερ ήταν προσωπάρχης της καγκελαρίας επί Γκέρχαρντ Σρέντερ, από το 1998 έως το 2005. Στη διάρκεια της περιόδου αυτής, ο κυβερνητικός συνασπισμός Σοσιαλδημοκρατών και Πρασίνων εμφανιζόταν ως φρουρός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, επέκρινε τη φυλακή του Γκουαντάναμο και αντιτασσόταν κατηγορηματικά στην εισβολή στο Ιράκ. Ως προσωπάρχης της καγκελαρίας, ο Σταϊνμάιερ συντόνιζε τις μυστικές υπηρεσίες για λογαριασμό του καγκελάριου και είχε πρόσβαση στις μυστικές πληροφορίες που ανταλλάσσονταν ανάμεσα στις ΗΠΑ και τη Γερμανία.

Ο Σταϊνμάιερ διορίστηκε υπουργός Εξωτερικών τον Νοέμβριο 2005 από την καγκελάριο Άγγελα Μέρκελ, στο πλαίσιο του «μεγάλου συνασπισμού» Χριστιανοδημοκρατών και Σοσιαλδημοκρατών. Έκτοτε πολλές σκιές έχουν πέσει στην εικόνα της προηγούμενης κυβέρνησης του Σρέντερ. Ειδικές κοινοβουλευτικές επιτροπές ερευνούν για τον ρόλο κυβερνητικών αξιωματούχων, του Σταϊνμάιερ περιλαμβανομένου, στις υποθέσεις του «ταλιμπάν της Βρέμης» και του ελ-Μάσρι, που συνδέονται με τον αμερικανικό πόλεμο κατά της τρομοκρατίας.

Ο «ταλιμπάν της Βρέμης» είναι ο Μουράτ Κουρνάτς, Τούρκος πολίτης που γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Βρέμη. Συνελήφθη στο Πακιστάν στα τέλη του 2001, μεταφέρθηκε σε κέντρο κράτησης στο Αφγανιστάν και μετά στο Γκουαντάναμο. Οι ΗΠΑ προσφέρθηκαν να τον απελευθερώσουν στα τέλη του 2002 υπό ορισμένους όρους, αλλά η κυβέρνηση Σρέντερ αρνήθηκε, ενώ το 2005 προσπάθησε μάλιστα να συγκεντρώσει αποδείξεις για να εμποδίσει την επιστροφή του Κουρνάτς στη Γερμανία. Ο Σταϊνμάιερ εμπλέκεται στην υπόθεση, διαψεύδει όμως ότι γνώριζε πως οι ΗΠΑ προσφέρονταν επισήμως να απελευθερώσουν τον Κουρνάτς. Η αντιπολίτευση ζητεί επίσης από τον Σταϊνμάιερ να εξηγήσει τον ρόλο του στην υπόθεση του ελ-Μάσρι, ο οποίος απήχθη τον Δεκέμβριο 2003 στην ΠΓΔΜ, βασανίστηκε, κρατήθηκε επί πέντε μήνες σε κέντρο της CΙΑ στο Αφγανιστάν και στη συνέχεια απελευθερώθηκε στην Αλβανία.

Η κυβέρνηση Μέρκελ στηρίζει τον Σταϊνμάιερ. Πόσο όμως αξιόπιστος θα είναι στο εξής, όταν μιλάει ως υπουργός Εξωτερικών για τα ανθρώπινα δικαιώματα; ρωτάει η αντιπολίτευση. Σύμφωνα με τη Μαριάννε Χερβάγκεν, διευθύντρια του Παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στο Βερολίνο, ο κυβερνητικός συνασπισμός προστατεύει τον Σταϊνμάιερ επειδή δεν θέλει να συζητηθούν δημόσια οι υποθέσεις αυτές: ουδείς γνωρίζει ποιοι άλλοι μπορεί να εμπλέκονται.