Ματιές Νέος ήχος

«Αχ, καιρός γι΄ αγάπη», που έλεγε ο Μενέλαος Λουντέμης, εκείνα τα χρόνια, τα εφηβικά, των ξαφνικών ερώτων και των μεγάλων απογοητεύσεων. Γιατί, «καιρός γι΄ αγάπη»;

Διότι, κάθε φορά που πηγαίνω στο μανάβικο της γειτονιάς μου, στο φαρμακείο, στο χαρτοπωλείο, πιάνω κουβέντα, στο πόδι, με διάφορους γνωστούς και διαπιστώνω ότι υπάρχει μια κατήφεια, μια γκρίνια και, κυρίως, μια διάθεση για κόντρα. Με όλα τα πράγματα…

Γι΄ αυτό κι εγώ, σαββατιάτικα, διάλεξα να μιλήσω για τον Γιάννη Μαρκόπουλο.

(Λήγει απόψε στο Μέγαρο Μουσικής το τριήμερο αφιέρωμα στο έργο του). Και τις χρωστάω τις κουβέντες που θα πω. Γιατί ο Μαρκόπουλος, σημαντικός δημιουργός, όχι μόνο σε ελληνικό επίπεδο, εξακολουθεί να κρατάει ψηλά τη σημαία του και να μην «ενδίδει», όπως κάνουν τόσοι και τόσοι…

Δεν έχουμε σοβαρή διαφορά ηλικίας.

Τέσσερα χρόνια.

Ίδια γενιά. Τον γνώρισα στο Παγκράτι, σ΄ ένα υπόγειο, μαζί με τον Χρήστο Λεοντή, να γράφουν πάρτες, να τραγουδάνε και να ονειρεύονται. Συνομήλικοι, συμπατριώτες, συνάδελφοι, φίλοι και συγκάτοικοι σ΄ αυτό το σπιτάκι, στον Άγιο Σπυρίδωνα, σε μια εποχή που όλα έδειχναν να ανοίγονται και να αναπνέουν…

Ο Μαρκόπουλος, κατά τη γνώμη μου, είναι ιδιοφυής συνθέτης. Δεν προέρχεται από κανένα «ρεύμα». Είναι πρωτογενής μουσική προσωπικότητα, όπως θα τόνιζε ο Χατζιδάκις. Ανακάλυψε ο ίδιος τον εαυτό του και τον έβγαλε στο φως, χωρίς να φοβάται κανένα, χωρίς να μιμείται κανένα. Και, βέβαια, προχώρησε τόσο πολύ, ώστε η μουσική του, σε ορισμένες περιπτώσεις, να υπάρχει αυτόνομη, χωρίς να ΄χει ανάγκη κάποιο ποιητικό κείμενο («Ποιος πληρώνει τον βαρκάρη», «Ζαβαρακατρανέμια» κ.λπ.).

Ο Μαρκόπουλος έγραψε υπέροχα έργα, που ξέφευγαν πάντοτε από την πεπατημένη, και σαν έμπνευση και σαν ενορχήστρωση, χρησιμοποιώντας, κατά κανόνα, «δικούς του» τραγουδιστές. Ποιος μπορεί να ξεχάσει τον μοναδικό Νίκο Ξυλούρη, που μένει αξεπέραστος στο είδος του;

Πολιτικός συνθέτης και απολύτως πολιτικοποιημένος άνθρωπος, παρών στη δικτατορία, παρών στο Πολυτεχνείο, παρών στη «Λήδρα», πλημμύρισε την Ελλάδα μ΄ έναν καινούργιο ήχο και προίκισε το τραγούδι μας, με τον «Ήλιο τον πρώτο», το «Χρονικό», την «Ιθαγένεια», τον «Θησέα», τη «Θητεία», τους «Μετανάστες», τον «Θεσσαλικό κάμπο», το «Οροπέδιο», τους «Ορίζοντες», τις «Σειρήνες», τους «Ελεύθερους Πολιορκημένους».

Πορεύτηκε, στις συνθέσεις του, με τον Σολωμό, τον Σεφέρη, τον Ελύτη, τον Μύρη, τον Μ. Κατσαρό, τον Ελευθερίου, τον Σκούρτη, τον Χρονά, τον Βίρβο, τον Θεοδωρίδη και στον κινηματογράφο με τον Κούρκουλο, πρωτίστως. Δεν είναι αυτά ωραία πράγματα;