Δρόμοι

Πρώτος…

… ο Ε.Τ. Α. Χόφμαν ήταν εκείνος που την έκανε πρωταγωνίστρια σε ένα βιβλίο
με φιλοσοφικές αναζητήσεις. Ο Έντγκαρ Άλαν Πόε ήταν αυτός που την έκανε για
πρώτη φορά διάσημη. Ο Χάξλεϊ τη συνιστούσε για σύμβουλο στους επίδοξους
συγγραφείς. Τις συμβουλές της τις γνώριζαν καλά ο Ντίκενς και ο Μαρκ Τουέν.
Για τον Λεονάρντο Ντα Βίντσι ήταν ένα θαύμα της φύσης. Και ο Μποντλέρ ζήλευε
αθεράπευτα εκείνη την απαράμιλλη ικανότητά της να στοχάζεται και να
ονειρεύεται.

Από την προϊστορία…

… μέχρι τον Άντριου Λόιντ Βέμπερ (από το 1981 που τις ανέβασε στο σανίδι της
Νέας Υόρκης, οι «Γάτες» τον έκαναν πάμπλουτο), ο άνθρωπος δεν έπαψε ποτέ να
γοητεύεται από τις γάτες και να τις κοιτάζει με απορία. Μικροσκοπικές τίγρεις
που ωστόσο δεν το κουνάνε από το τζάκι, ταχύτατες αλλά και εκνευριστικά
νωχελικές, αν εξακολουθεί να απορεί κανείς γιατί οι γάτες είναι τόσο
γοητευτικές, υπάρχει πάντα το κλασικό βιβλίο του Ντέτλεφ Μπρουμ «Γατίσια
ίχνη». Είναι ένα δοκίμιο που ακολουθεί τα γατίσια χνάρια στην τέχνη, τη
λογοτεχνία και τη ζωή του ανθρώπου σε αυτό τον πλανήτη. Μολονότι είναι
φιλοσοφικά άχρηστη, είναι απορίας άξιον πώς η γάτα κατάφερε να δίνει παρηγοριά
στον άνθρωπο και να τον κάνει να στοχάζεται όπως αυτό το μικρό αρπακτικό
κατοικίδιο.

Από τους μεγάλους…

… που ο Μπρουμ αναφέρει στο δοκίμιό του, ξεχωριστή θέση κατέχει ο Νατσούμε
Σοσέκι, εκπρόσωπος του σύγχρονου ιαπωνικού μυθιστορήματος που χρωστάει τη φήμη
του σε μια ψιψίνα. Στην πραγματικότητα, η ανώνυμη γάτα που κατοικεί στο σπίτι
ενός οκνηρού καθηγητή δεν είναι παρά ένα πρόσχημα για μια περιήγηση στην
ιαπωνική παρακμή των αρχών του περασμένου αιώνα. Όμως, αυτό το πείραμα α λα
Χόφμαν ή α λα Μπαλζάκ (που κι αυτός έβαλε μια γάτα να μιλάει σε ένα διήγημά
του) με αυτά τα εγωιστικά πλάσματα, αυτά τα κλεφτρόνια που είναι πάντα έτοιμα
να πουν ψέματα ακόμη και στον εαυτό τους, στην πραγματικότητα δεν είναι παρά
μια απεικόνιση του ανθρώπου σε κάθε μήκος και πλάτος της γης.

Οι γάτες…

… είχαν τα καλλιστεία τους τις προάλλες στη Νέα Υόρκη, με επιδείξεις και
βραβεία και παράτες, αλλά δεν περνούσαν πάντα έτσι καλά στα χέρια του ανθρώπου
(«Το μοναδικό μυστήριο με τις γάτες είναι γιατί αποφάσισαν να γίνουν
κατοικίδιες», απορούσε ο Κόμτον Μακένζι). Καλοπερνούσαν στην αυλή του
Εδουάρδου Β’ της Αγγλίας, που δεν είχε σε εκτίμηση το χαβιάρι και το πετούσε
στις γάτες (και στους φτωχούς). Αλλά στη διάρκεια της πολιορκίας του Παρισιού,
το 1870, ένας από εκείνους τους πολιορκημένους είχε υπολογίσει πως οι
Παριζιάνοι έφαγαν 5.000 γάτες, πριν καταφύγουν στα ποντίκια και τους τροφίμους
του ζωολογικού κήπου. Όμως δεν θα μπορούσε να είχε συμβεί αλλιώς. Οι γάτες
ήταν πάντα τόσο κοντά στον άνθρωπο, που ακολουθούσαν τη δική του καλή ή κακή
μοίρα.